Home ေတြ႕ဆံုေမးျမန္းခန္း (၇၄) ႏွစ္ေျမာက္ KNDO ေန႔ အထိမ္းအမွတ္ ပဒိုေစာသမိန္ထြန္းႏွင့္ ေမးျမန္းခ်က္

(၇၄) ႏွစ္ေျမာက္ KNDO ေန႔ အထိမ္းအမွတ္ ပဒိုေစာသမိန္ထြန္းႏွင့္ ေမးျမန္းခ်က္

1897

(၇၄) ႏွစ္ေျမာက္ KNDO ေန႔ အထိမ္းအမွတ္ ပဒိုေစာသမိန္ထြန္းႏွင့္ ေမးျမန္းခ်က္
———————————————- —————————-

ဇူလိုင္လ ၁၆ ရက္ေန႔တြင္ က်ေရာက္သည့္ ၇၄ ႏွစ္ေျမာက္ ကရင္အမ်ိဳးသားကာကြယ္ေရးတပ္ဖြဲ႕ (KNDO) ေန႔ အထိမ္းအမွတ္အေနျဖင့္ KNU-ကရင္အမ်ိဳးသားအစည္းအ႐ုံး ဗဟိုမၿမဲတမ္းေကာ္မတီဝင္ ပဒိုေစာသမိန္ထြန္းကို ေမးျမန္းထားပါသည္။

ေမး-ကရင္အမ်ိဳးသားကာကြယ္ေရးတပ္ဖြဲ႕(KNDO) ေန႔ျဖစ္ေပၚလာတဲ့ ေနာက္ခံသမိုင္းအေၾကာင္းနဲ႔ ဖြဲ႕စည္းရတဲ့ ေမွ်ာ္မွန္းခ်က္ကို အက်ဥ္းခ်ဳပ္ရွင္းျပေပးပါ။
KNDO ျဖစ္ေပၚလာပုံဆိုတာက က်ေနာ္တို႔ ဗမာျပည္လြတ္လပ္ေရးမရခင္ ၁၉၄၇ မွာ က်ေနာ္တို႔ ဒါကေတာ့ က်ေနာ္တို႔ တိုတိုပဲ ေျပာၾကရေအာင္ ေျပာရင္ေတာ့ သမိုင္းက အရွည္ႀကီးပဲ။ အဲ့ေတာ့ ကရင္ျပည္ရရွိေရးအတြက္ ကရင္ေတြဟာ တကြဲတျပားဆီျဖစ္လို႔မရဘူးဆိုၿပီးမွ အဲ့ဒီမွာ အဲ့ဒီအခ်ိန္ကာလကရွိတဲ့ ကရင္အဖြဲ႕ ၄ ဖြဲ႕ကို ေပါင္းၿပီးမွ KNU ကို တည္ေထာင္တာ အဲ့ဒါက ေဖေဖာ္ဝါရီလ ၅ ရက္ေန႔ေနာ္။ အဲ့ဒီအခ်ိန္မွာ က်ေနာ္တို႔က ေကာင္းၿပီး ပါတီဖြဲ႕စည္းေတာ့တည္ေထာင္လိုက္ၿပီး။ ဒါေပမယ့္ ဒီအဖြဲ႕အစည္းကို ကာကြယ္ေပးဖို႔ အတြက္က တပ္လိုတယ္။ ဘာေၾကာင့္မို႔လိုလဲဆိုရင္ အဲ့ဒီအခ်ိန္ကာလက ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းမွာလည္း ျပည္သူ႔ ရဲေဘာ္ဆိုတဲ့ အင္းအာ ၅၀၀၀ ေလာက္ရွိတဲ့တပ္တယ္။ တျခား ဒီႏိုင္ငံေရးေခါင္းေဆာင္ေတြမွာလည္း သူ႔တပ္၊ သူ႔တပ္ေတြ ရွိတယ္။ အဲ့ဒီလိုရွိတဲ့အခ်ိန္မွာ သူတို႔က ဒါေတြနဲ႔သူတို႔ရဲ႕ အဖြဲ႕အစည္းကို ကာကြယ္တာကိုး။ ဂဠဳန္ ဦးေစာကလည္း အဲ့အခ်ိန္မ်ိဳးမွာပဲတခါ သူလည္းတပ္ရွိဖို႔လိုတယ္ဆိုၿပီးမွ အဂၤလိပ္နဲ႔အေပးအယူလုပ္ၿပီးမွ သူ႔ကိစၥ ေတြက ေသနတ္ ေတြ လက္နက္ေတြမွ အမ်ားႀကီး သူ႔မွာရွိတာကိုး။ အဲ့ဒီဟာက ျပႆနာတခုေပါ့ေနာ္။ အဲ့ဒါေတြကလည္း သူတို႔က ေနာက္ဆုံးေတာ့ သာယာဝတီေတြဘက္မွာ သြားျပန္ၿပီးေတာ့ တပ္ကိုေထာင္တာ၊ ဂဠဳန္တပ္ အဲ့လိုေတြျဖစ္တဲ့အခ်ိန္မွာ က်ေနာ္တို႔ KNU ကလည္း KNU ေတာ့ ဖြဲ႕ၿပီး ကာကြယ္ဖို႔အတြက္ အမ်ိဳးသား ကာကြယ္ဖို႔အတြက္က ဒီ KNU စကားေျပာ႐ုံေလာက္နဲ႔မရဘူး။ အဲ့ေတာ့ အင္အားေတာ့ တခုရွိမွ ဆိုၿပီးေတာ့ အဲ့ဒီမွာ က်ေနာ္တို႔ ဇူလိုင္လ ၁၆ ရက္ေန႔ေပါ့ေနာ္။ အဲ့ဒီအခ်ိန္မွာ က်ေနာ္တို႔ KNDO ဖြဲ႕စည္းရတာ။

ဖြဲ႕စည္းလိုက္ ေတာ့ အင္အားေတြက တိုးလာၿပီးမွ စစ္ေလ့က်င့္ေရးေတြ ဘာေတြေလ့က်င့္လုပ္ၾကတာေပါ့။ အဲ့ဒါမွပဲ တျခားႏိုင္ငံေရးပါတီအဖြဲ႕အစည္းေတြနဲ႔ စကားေျပာရတာ ၿပိဳင္ႏိုင္မွာျဖစ္တာကိုးေနာ္၊ အဲ့ဒီအတြက္ ဖြဲ႕တာပဲ။ ဖြဲ႕လိုက္ၿပီး အဲ့ဒီ KNDO ဦးဆုံးေခါင္းေဆာင္တဲ့တပ္မႉးကေတာ့ မန္းဘဇန္ပဲ။ မန္းဘဇန္က သူကေခါင္းေဆာင္ၿပီးမွ အဲ့ဒီမွာ KNDO တပ္ကို က်ေနာ္တို႔လုပ္တာ။ အဲ့ဒီမွာေက်း႐ြာေတြမွာ ကာကြယ္တာေပါ့။ ေက်း႐ြာမွာ ကာကြယ္တယ္ျပဳတယ္ဆိုတာ အဲ့ဒီအခ်ိန္အခါကလည္း ဗမာႏိုင္ငံေရးဟာ အားႀကီးရႈပ္ေထြးပါတယ္။ အဲ့ေတာ့ အဲ့ဒီမွာ ဒီေတာခိုအဖြဲ႕အစည္းကလည္းရွိ ဘာရွိ အဲ့ဒါေတြကလည္း ကရင္႐ြာေတြမွာလာၿပီးမွ ေႏွာင့္ယွက္၊ ေႏွာင့္ယွက္ေတာ့ ကရင္ကလည္း အဲ့အခ်ိန္မွာ KNDO ဖြဲ႕ထားေတာ့ ျပန္ၿပီးတုန႔္ျပန္ေပါ့ေလ။ အဲ့ဒါေတြ က်ေနာ္တို႔ ျဖစ္လာရတာကိုး။ ျဖစ္လာေတာ့ ကဲ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေဆာင္ဆန္းက ဇူလိုင္ ၁၉ မွာ လုပ္ႀကံခံရတယ္ေလ။ လုပ္ႀကံခံရၿပီးတဲ့ေနာက္ပိုင္းမွာက်ေတာ့ အေျခအေနေတြက ပိုဆိုးသြားတယ္။ ဆိုးသြားၿပီးမွ အဲ့ဒီမွာ သူတို႔ရဲ႕ ဖဆပလအတြင္းမွာလည္း အကြဲအၿပဲေတြနဲ႔ အမ်ားႀကီးေပၚေပါက္လာၿပီး တခ်ိဳ႕ကလည္း ကရင္႐ြာေတြ ေႏွာင့္ယွက္ဘာယွက္ဆိုေတာ့ ကရင္ေတြကလည္း အဲ့ဒါကာကြယ္ရတာ။

အဲ့ဒါ ၁၉၄၈ ခုႏွစ္ လြတ္လပ္ေရး ရၿပီးတဲ့ေနာက္ပိုင္းက်ေတာ့လည္း တခါ အဲ့ဒီေတာခို ဗမာႏိုင္ငံေရးအဖြဲ႕ အစည္းေတြက ေႏွာင့္ယွက္ေတာ့ ဦးႏုက ေစာဘဦးႀကီးကို အကူအညီေတာင္းရတယ္။ အဲ့ေတာ့ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ကာကြယ္ေရးအတြက္လည္း ကရင္က တြံေတးၿမိဳ႕ကာကြယ္ေရးအတြက္လည္း ကရင္က တာဝန္ယူရတာကိုး။ ယူရေတာ့ သူတို႔အတြင္းမွာလည္း ကရင္ေတြကို မေက်နပ္တဲ့ ႏိုင္ငံေရးပါတီအဖြဲ႕ အစည္းေတြက တြံေတးၿမိဳ႕ကို ကရင္ေတြ သိမ္းကုန္ၿပီး၊ KNDO ေတြ သိမ္းကုန္ၿပီးေပါ့။ အဲ့ဒါေတြလုပ္ၿပီးမွ အရႈပ္ထုပ္ေတြေလ။ ကရင္ဗမာေတြ ျပႆနာတက္ေအာင္လုပ္ၾကေတာ့ အဲ့ဒီမွာ ပဋိပကၡေတြ အမ်ားႀကီးျဖစ္ လာတယ္။ အမ်ားႀကီးျဖစ္လာေတာ့ အဲ့ဒီမွာ ကရင္ေတြကလည္း မခံႏိုင္ေတာ့ဘူးေလ။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ ဂ်ပန္ေခတ္က BIA ေတြက ကရင္ေတြကို သတ္ျဖတ္ညႇင္းဆဲထားတာ အမ်ားႀကီးရွိခဲ့တာကိုး။ အဲ့ဒါနဲ႔ကလဲ့စားေခ်တဲ့ သေဘာေပါ့ဗ်။ ျပန္ၿပီးတိုက္ရ၊ ခိုက္ရ၊ လုပ္ရေတာ့ အဲ့ဒီမွာ KNDO ကေတာ့ တစ္နည္းအားျဖင့္ေတာ့ နာမည္ပ်က္တာေပါ့။ ဒါေပမယ့္ အဲ့လို ကရင္ေက်း႐ြာေတြကို မကာကြယ္ရင္ လည္း ကရင္ေက်း႐ြာေတြက ကုန္ၿပီး။ အဲ့ဒီအခ်ိန္က အဲ့ဒါေၾကာင့္လုပ္ေတာ့ KNDO ေတြကို ဖဆပလ အစိုးရက လက္နက္ျပန္အပ္ပါဆိုၿပီး ေျပာတယ္။ KNDO ေတြက လက္နက္မအပ္ဘူး။ မအပ္ဘဲနဲ႔ ဆက္သြားေတာ့ ေနာက္ဆုံးက်ေတာ့ KNDO တရားမဝင္အသင္းအျဖစ္နဲ႔ ေၾကညာလိုက္တဲ့အခ်ိန္မွာ အဲ့ဒါက ဒီဇန္နဝါရီလ ၃၀၊ ၃၁ ရက္က်ေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ကရင့္ေတာ္လွန္ေရး ေပၚေပါက္လာတာ။

အဲ့ေတာ့ အဲ့ဒီေတာ္လွန္ေရး ေပၚေပါက္ၿပီးတဲ့ ေနာက္ပိုင္းမွာက်ေတာ့ KNDO ေတြသာမကေတာ့ဘူး။ တျခားအစိုးရ တပ္ထဲမွာရွိတဲ့ Karen Rifle တို႔ ၊ Burma Rifle တို႔ UMP တို႔၊ ေနာက္ ရဲအဖြဲ႕ေတြေပါ့။ အဲ့ဒါေတြကလည္း ေတာခိုျပဳၾကတဲ့အခါက်ေတာ့ အဲ့ဒီမွာ က်ေနာ္တို႔ ဦးဆုံးေတာ္လွန္ေရးနဲ႔ ကရင္အမ်ိဳးသားကို ကာကြယ္အေရးျပဳတာကေတာ့ KNDO ပဲ။ KNDO ကို က်ေနာ္တို႔ ပစ္ပယ္လို႔မရဘူး။ သမိုင္းမွာေတာ့ မွတ္တမ္းရွိတယ္။ အဲ့ေတာ့ ေနာက္ပိုင္းက်မွ က်ေနာ္တို႔ ၿမိဳ႕ေတြ၊ ႐ြာေတြသိမ္းၿပီး ၁၉၅၀ ေလာက္က်ေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ျပန္ဆုတ္ရတဲ့အခ်ိန္အခါမွာက်မွ က်ေနာ္တို႔က ကရင့္အမ်ိဳးသားတပ္မေတာ္ကို ျပန္ဖြဲ႕တာေပါ့။ အဲ့အခ်ိန္က်ေတာ့ KNDO က နဲနဲေမွးမိန္သြားတယ္။ ေမွးမိန္သြားၿပီးမွ ကရင့္တပ္မေတာ္က အားႀကီးလာတာေပါ့ေနာ္။

KNDO ေတြက ေနာက္ပိုင္းက်ေတာ့ ဘာျဖစ္သြားလဲဆိုေတာ့ ေက်း႐ြာကာကြယ္ေရးအဆင့္ေတြ ပဲျဖစ္သြားေတာ့ တယ္။ အေရွ႕တိုင္းမွာဆိုလို႔ရွိရင္ေတာ့ တိုက္နယ္မႉးေတြရဲ႕အိမ္မွာ ေရခပ္ထမင္းခ်က္ေတြလိုပဲ ေနရတာကိုး။ ေနရေတာ့ ေနာက္က်ေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ျမေမာင္က ဘယ္လိုျဖစ္လာလဲဆိုေတာ့ ဒီအတိုင္းဆိုမျဖစ္ဘူး။ တို႔ KNDO ေတြက ဂုဏ္သိကၡာ က်ဆင္းတယ္ေပါ့ေလ။

တကယ့္ကရင့္ေတာ္လွန္ေရးမွာ သမိုင္းဝင္ျဖစ္ခဲ့တဲ့ KNDO ဟာ ေနာက္ဆုံးက်ေတာ့ တိုက္သူႀကီးအိမ္မွာပဲ ေရခပ္ထမင္းခ်က္ဆိုတာက မျဖစ္ဘူးဆိုၿပီးေတာ့မွ အဲ့ဒီမွာ ၁၉၈၀ ေက်ာ္ပဲ အဲ့ခါက်မွ KNDO ကိုျပန္ၿပီးမွ က်ေနာ္က အဲ့တုန္းက တင္ျပတာက KNDO က သမိုင္းဝင္ျဖစ္ေတာ့ အားလုံးရဲ႕ကာကြယ္ေရး ကရင္အမ်ိဳးသားကာကြယ္ေရးအတြက္ ဦးစီးဌာန အဲ့ဒီေအာက္မွာမွ KNLA တို႔ ဘာတို႔က ရွိဖို႔တင္ျပေပမယ့္ ေခါင္းေဆာင္ႀကီးေတြက မရဘူး။ KNDO တပ္အေနနဲ႔ ထားရမယ္ဆိုေတာ့ အဲ့ဒါနဲ႔ KNDO ကိုလည္း တပ္အျဖစ္နဲ႔ထားေပးၿပီးမွ ကာကြယ္ေရးဌာနရဲ႕ ေအာက္မွာ KNLA ကိုေကာ၊ KNDO ကိုေကာ ျပန္ထားတာ။ တကယ္ဆိုရင္ေတာ့ KNDO ရဲ႕အဆင့္ကေတာ့ တကယ့္ကရင္အမ်ိဳးသားကာကြယ္ေရး Karen National Defense Organization ဆိုကတည္းက သူက ကာကြယ္ေရးဌာနႀကီးပဲ။ အဲ့ဒါထားရမယ့္အစား တပ္အေနနဲ႔ထားလိုက္ေတာ့ တပ္က ၂ ခုျဖစ္သြားတာေပါ့။ KNLA တစ္တပ္နဲ႔ KNDO တစ္တပ္ အဲ့လိုမ်ိဳးျဖစ္သြားတာေပါ့ေနာ္။ ဒါေၾကာင့္မို႔ အဲ့ဒါက အခုထက္ထိပဲ ျဖစ္ေပၚလာတာ။ အဲ့ၾကားမွာေတာ့ က်ေနာ္ကလည္း ဒီလိုျဗဳန္းကနဲဒိုင္းကနဲဆိုေတာ့ တခ်ိဳ႕ KNDO ဌာနကိုေပါ့ေလ တာဝန္ယူခဲ့တဲ့ လူေတြတခ်ိဳ႕ ေမ့သြားၿပီး။ ေနာက္က်ေတာ့ ကာကြယ္ေရးတပ္လုပ္ၿပီးတဲ့ ေနာက္ပိုင္းမွာက်ေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေက်ာ္ေသာင္းက KNDO ဦးစီးျပန္လုပ္တာ။ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေက်ာ္ေသာင္းၿပီးမွ ေနာက္က်ေနာ္ေမ့ေန(ဗိုလ္ခ်ဳပ္မန္းေက်ာ္ေဖ)တယ္။ အဲ့ဒီလူၿပီးမွ နယ္ဒါးျမ ျဖစ္လာတာေပါ့ေနာ္။ အဲ့လိုမ်ိဳးျဖစ္လာေတာ့ အခုကေတာ့ ခင္ဗ်ားတို႔သိတဲ့ အတိုင္းပဲ ျပႆနာေလးေတြရွိေတာ့ ျပႆနာေလးေတြကို ရွင္းရမွာေပါ့။ ဒါေပမယ့္ KNDO ရဲ႕ ဂုဏ္သိကၡာကို က်ဆင္းေအာင္ေတာ့ က်ေနာ္တို႔ လုံးဝမလုပ္သင့္ဘူး။ KNDO ရဲ႕တပ္သားဟာ ကရင့္အမ်ိဳးသားနဲ႔ ကရင့္ေတာ္လွန္ေရးသမိုင္းမွာ သူက KNU ၿပီးရင္ KNDO က ဒုတိယတာဝန္အရွိဆုံးဌာနပဲေနာ္။ အဲ့ဒါကေတာ့ အက်ဥ္းခ်ဳပ္အားျဖင့္ KNDO က်ေနာ္တို႔ ဒါKNDO အေၾကာင္းကို အက်ဥ္းခ်ဳပ္ ေျပာတာပါပဲေနာ္။

ဒါနဲ႔ ဆက္ေျပာရဦးမယ္ဆိုလို႔ရွိရင္ က်ေနာ္တို႔ ဒီ KNU ကို ပါတီအျဖစ္နဲ႔ က်ေနာ္တို႔ လုပ္လိုက္ၿပီး ၁၉၅၆ ေပါ့ေနာ္ ၊ ပါတီအျဖစ္နဲ႔ လုပ္ခဲ့တဲ့အခ်ိန္ကာလမွာက်ေတာ့ က်ေနာ္တို႔ တပ္မေတာ္ကို ၃ ရပ္ ထားတာေပါ့။ တပ္မေတာ္ ၃ ရပ္ထားေတာ့ အၿမဲတမ္း တပ္မေတာ္က KNLA က ဒါအၿမဲတမ္းတပ္မေတာ္၊ လႈပ္ရွားတပ္မေတာ္၊ ေနာက္ၿပီးမွ က်ေနာ္တို႔ KPGF ဆိုတဲ့ ေျပာက္က်ားတပ္၊ အဲ့ဒီေျပာက္က်ားတပ္က ဌာနီတပ္၊ ဌာနီတပ္လုပ္ၿပီးမွ ေက်း႐ြာ ကာကြယ္ေရးတပ္ဆိုၿပီး KNDO က ဟိုေအာက္ျပန္ေရာက္သြားတယ္။ ေအာက္ျပန္ေရာက္သြားလို႔လည္း ဒီတိုက္သူႀကီးေတြရဲ႕ဆီမွာ ေရခပ္ထမင္းခ်က္ျဖစ္သြားတာ။ ဒါေၾကာင့္ အဲ့ဒီဂုဏ္သိကၡာ က်ေနာ္တို႔ကလည္း အထက္ကေခါင္းေဆာင္ေတြကလည္း ဘယ္လိုစီစဥ္က်မလဲမွန္း မသိပဲကိုး။ KNDO ဆိုတဲ့ နဖူးစည္းလကၡဏာက ဘယ္ေလာက္အေရးပါလဲ။ ဘယ္ေလာက္သမိုင္းဝင္တယ္ဆိုတာမွ မသိၾကပဲ။ အဲ့ဒါကေနမွ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ျမေမာင္ လက္ထက္ၾကမွ ျပန္ၿပီးတင္လိုက္ၿပီး KNDO က တပ္မေတာ္တစ္ရပ္အေနနဲ႔ ျပန္ေပၚေပါက္လာတာ အခုထက္ထိေပါ့ေနာ္။ အဲ့ဒါပါပဲ အခ်ဳပ္က။ KNDO ရဲ႕တပ္ဖြဲ႕ေမွ်ာ္မွန္းခ်က္ကေတာ့ ကရင္အမ်ိဳးသားေတြကို ကာကြယ္ဖို႔ပဲ။ အခ်ဳပ္ကဒါပဲ။ ကရင္အမ်ိဳးသားေတြကို ကာကြယ္ဖို႔က အဓိကက်တယ္။ အဲ့ေတာ့ KNU ရဲ႕ေခါင္းေဆာင္မႈေအာက္မွာ သူလက္ခံတယ္၊ လိုက္နာတယ္ေနာ္။ အဲ့ဒါကေတာ့ KNLA နဲ႔အတူတူပဲ။ KNLA လည္း KNU ရဲ႕ ဦးေဆာင္မႈေအာက္မွာ နာခံတဲ့ တပ္မေတာ္တစ္ရပ္ပဲ။ KNDO လည္း KNU ရဲ႕ဦးေဆာင္မႈေအာက္မွာ နာခံတဲ့ တပ္မေတာ္တစ္ရပ္ျဖစ္တယ္။ သူ႔တာဝန္ကေတာ့ ကရင္အမ်ိဳးသားအားလုံးကို ကာကြယ္ဖို႔သူ႔မွာ တာဝန္ရွိတယ္။ KNU ရဲ႕ လမ္းၫႊန္မႈကို လက္ခံတယ္။

ေမး-စစ္အာဏာသိမ္းၿပီးေနာက္ ျဖစ္ေပၚလာတဲ့ ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရးရဲ႕အခင္းအက်င္းမွာ ကရင္လက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႕အစည္းေတြအေနနဲ႔ ဘယ္လိုရပ္တည္သင့္သလဲ။
ဒီဟာက ေျပာရမယ္ဆိုရင္ ၂ ပိုင္းထားရမယ္။ က်ေနာ္တို႔အခု စစ္အာဏာသိမ္းအစိုးရက က်ေနာ္တို႔မတိုင္မီက ဆိုလို႔ရွိရင္ ၂၀၁၅ ေအာက္တိုဘာ ၁၅ ရက္ေန႔မွာ တျပည္လုံးအပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး(NCA) လက္မွတ္ ထိုးထားတာကိုး။ က်ေနာ္တို႔ အဲ့ဒါထိုးထားတယ္။ အဲ့ေတာ့ က်ေနာ္တို႔ဟာ ဘာမဆိုက်ေနာ္တို႔ဟာ စစ္ေရးနဲ႔ တိုက္လို႔မရေတာ့ဘူး။ မရေတာ့ဘဲနဲ႔ ႏိုင္ငံေရးအရ စားပြဲခုံေပၚမွာတင္ ေဆြးေႏြးဖို႔ပဲ။ အဲ့ဒါေၾကာင့္မို႔ က်ေနာ္တို႔ ျပည္ေထာင္စု ၿငိမ္းခ်မ္းေရးညီလာခံ ၂၁ ရာစု ပင္လုံညီလာခံမွာ က်ေနာ္တို႔ စကားေျပာဖို႔ပဲ ရွိေတာ့တယ္။

KNLA တို႔ KNDO တို႔ဆိုတဲ့ လက္နက္ကိုင္တပ္ေတြကေတာ့ ကရင္အမ်ိဳးသားကို အၿမဲတမ္း ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ဖို႔က က်ေနာ္တို႔ တာဝန္ရွိတာကိုး။ ဒါ သူက တပ္ဆိုေတာ့ တပ္အေနအထားနဲ႔ အၿမဲတမ္းေတာ့ အဆင္သင့္ရွိရမယ္။ ဒါေပမယ့္ ဒါေတြက ဟိုစခန္းဝင္တိုက္၊ ဒီစခန္းဝင္တိုက္ေတာ့ မလုပ္ရဘူး။ အဲ့ေတာ့ အဲ့ဒီစည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္းက ေတာ့ က်ေနာ္တို႔ကေနစၿပီး ဘယ္ေတာ့မွ မေဖာက္ဘူး။ ေအတစ္ဖက္လူက ေဖာက္လာၿပီးဆိုရင္ေတာ့ ျပန္လုပ္ရမွာေပါ့ဗ်ာ။ ဒါတည့္တည့္ပဲ။ အခုျဖစ္ေနတဲ့ျပႆနာေတြက တစ္ဖက္ကေဖာက္လို႔ ျဖစ္ရတဲ့ကိစၥေတြကိုး။ ေဖာက္လို႔မျဖစ္ရဘူး။ ျဖစ္တာမဟုတ္ဘူးေနာ္။ အဲ့ေတာ့ က်ေနာ္တို႔က ဒါကိုရပ္တည္ၿပီးေတာ့မွ ဒါေပမယ့္ က်ေနာ္တို႔ရဲ႕ KNU ရဲ႕ သေဘာထားကေတာ့ က်ေနာ္တို႔ အာဏာရွင္ဆိုရင္ စစ္အာဏာရွင္ပဲျဖစ္ျဖစ္၊ အရပ္သားအာဏာရွင္ပဲျဖစ္ျဖစ္ ဘယ္အာဏာရွင္ကိုမွ က်ေနာ္တို႔ လက္မခံဘူး။ ဒါကိုေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ဆန႔္က်င္ရမယ္။ ဆန႔္က်င္မႈအေပၚမွာေတာ့ က်ေနာ္တို႔ဆန႔္က်င္တဲ့လူေတြကို က်ေနာ္တို႔က အားေပးရမွာပဲ။

တဖက္ကလည္း တပ္မေတာ္ကိုလည္း က်ေနာ္တို႔ကJMC(Joint Ceasefire Monitoring Committee) ဆိုတဲ့ ပါထားလာတာ နယ္ေျမျပႆနာေတြမွာ အရႈပ္အေထြးရွိရင္ ျပန္လည္ညႇိႏႈိင္းေဆြးေႏြးဖို႔ရွိေတာ့ တပ္မေတာ္ကို က်ေနာ္တို႔ ပစ္ပယ္လို႔မရဘူး။ ဒါေၾကာင့္မို႔ ဒီဟာသူမ်ားေတာ္ေတာ္ေလး နားရႈပ္တယ္။ က်ေနာ္တို႔ဟာ စစ္အာဏာရွင္ကို က်ေနာ္တို႔ဆန႔္က်င္တာ အမွန္ပါပဲ။ ဒါေပမယ့္ တပ္မေတာ္နဲ႔ ပတ္သက္လာရင္ က်ေနာ္တို႔ရဲ႕ နယ္ေျမျပႆနာတို႔ တျခားကိစၥေတြမွာ က်ေနာ္တို႔ ေဆြးေႏြးဖို႔အတြက္က က်ေနာ္တို႔အၿမဲတမ္း အဆင္သင့္ရွိတယ္။ ဒါ ႏွစ္ပိုင္းထားတယ္။ သူမ်ားေတြက တခ်ိဳ႕ နားမလည္ဘူး။ ဒီကေန႔ globalization ေခတ္မွာ ပထဝီႏိုင္ငံေရးေပါ့ေနာ္ ၊ အဲ့ဒါေခတ္မွာ က်ေနာ္တို႔က ဒါေတြက ျပင္ဆင္ၿပီး က်ေနာ္တို႔ျပန္လုပ္သြားဖို႔လိုတယ္။ တပ္မေတာ္ကလည္း က်ေနာ္တို႔က တခါထဲ ဟိုဟာေပါ့ CDM ေတြ လက္ခံထားလို႔ NUG ကို လက္ခံထားလို႔ ဆိုၿပီး က်ေနာ္တို႔ကို အၿမဲတမ္း ရန္လိုေနတယ္။ ဒါက က်ေနာ္တို႔က မဟုတ္ဘူး။ ဒါက လူမႈေရးအရ လူသားခ်င္းစာနာမႈနဲ႔လုပ္တာ။ က်ေနာ္တို႔က ဘာမွသူတို႔ကို အားေပးတာလည္း မဟုတ္ဘူး။ သူတို႔ကို မေထာက္ခံ ဘူးလို႔လည္း က်ေနာ္တို႔မေျပာဘူး။ အားေပးတာလည္း က်ေနာ္တို႔မလုပ္ဘူး။ အဲ့ဒါက်ေနာ္တို႔ ထားတာပဲ။ သူတို႔ျပႆနာကေတာ့ သူတို႔ရွင္း။ ဒါေပမယ့္ က်ေနာ္တို႔ နယ္ေျမထဲမွာေတာ့ သူတို႔ရဲ႕ဥပေဒစိုးမိုးေရးေတာ့ လာလုပ္လို႔မရဘူး။ သူတို႔တပ္ေတြကလည္း က်ေနာ္တို႔ ေျမထဲမွာေတာ့ တိုက္ခိုက္ေရးတပ္ေတြ လႈပ္ရွားလို႔မရဘူး။ သူတို႔က PDF က ျပည္တြင္းသြား ဒီမွာက်ေနာ္တို႔ဆီမွာေတာ့ လက္မခံဘူး။

ဘာေၾကာင့္မို႔လဲဆိုေတာ့ ဒါကလည္း သမိုင္းကိုေျပာရဦးမယ္။ ေနာက္ေပါက္ လူငယ္ေတြက ဘာမွမသိဘူး။ မသိလို႔ေျပာရတာ။ က်ေနာ္တို႔ ျပည္ခ်စ္ပါတီ အရင္တုန္းကေပၚေပါက္လာတဲ့အခါက်ေတာ့ ျပည္ခ်စ္တပ္မ ေတာ္ႀကီး ေပၚေပါက္လာတဲ့အခ်ိန္မွာ က်ေနာ္တို႔နယ္ထဲမွာပဲ ေနတယ္။ ေနရင္းေနရင္းနဲ႔ ေနာက္က်ေတာ့ နယ္ေျမေတြလုေကာ။ နယ္ေျမေတြလုေတာ့ တိုက္ပြဲေတြ ျဖစ္ရတယ္။ အဲ့လိုမ်ိဳးေတြက ရွိခဲ့ၿပီးၿပီး။ အခုလည္းသူတို႔ ဒီတပ္ႀကီးက က်ေနာ္တို႔ထဲမွာ ဌာနခ်ဳပ္လည္းထားမယ္။ တခါထဲသူ႔တပ္ရင္းခြဲေတြနဲ႔ ေနရာခ်ထားမယ္ဆို အဲ့ဒါက နယ္ေျမျပႆနာမွာ လူထုနဲ႔ အရႈပ္အေထြးျဖစ္လာရင္ KNU နဲ႔အရႈပ္အေထြးပဲ အဲ့ဒါ။ ဒီျပႆနာေတြကမ်ားလို႔ က်ေနာ္တို႔က ႀကဳံခဲ့ရလို႔ အဲ့ဒါေၾကာင့္မို႔ သူတို႔ကိုေတာ့ ခင္မ်ားတို႔ကအခုသြားပါ။ ျပည္တြင္းကိုသြားပါ။

အခုလည္းရွိတာပဲေလ။ မုံ႐ြာဘက္က ကရင္နီတို႔ ဘာတို႔က တိုက္ေနတာပဲ။ ဒါ PDF ေတြ သူတို႔အဲ့ဒီဘက္ကို အာ႐ုံမစိုက္ပဲနဲ႔ ဒီမွာပဲလာအာ႐ုံစိုက္ေနတယ္။ ဒီေနရာက ဘယ္သူကမွ လာမေႏွာင့္ယွက္ ေသးပဲကိုး အာ႐ုံစိုက္ေန တာေပါ့။ ဟိုေႏွာင့္ယွက္တဲ့ေနရာသြားပါလား။ မသြားရဲတဲ့ဗိုလ္ခ်ဳပ္ ဘာသြားလုပ္မလဲဗ်ာ။ အဲ့ဒါက်ေနာ္ ပြင့္ပြင့္လင္း လင္းပဲ ေျပာမယ္။ သူ႔အတြင္းမွာအမ်ားႀကီး အခုရွိေနၿပီး။ အဲ့ဒါေတြကို ျပန္ၿပီးမွ control လုပ္ႏိုင္ေအာင္ ၫြန္ၾကားခ်က္ေပးႏိုင္ေအာင္ လုပ္ပါ။ ဒါ အေရးအႀကီးဆုံး။ အဲ့ဒီကေနဆင့္မွ ေပါက္ပြားလာမွာ က်ေနာ္တို႔လည္း အားရွိတာေပါ့။ အခုက က်ေနာ္တို႔က အကုန္လုံးပူပန္ေနရတာ။ ဘယ္ေန႔လာထိုးမလဲ စစ္တပ္က ဘယ္ေန႔လာထိုးမလဲ အကုန္လုံၿခဳံေရးေတြ ဘာေတြ ေပးေနရတာ အဲ့လိုမ်ိဳး။ က်ေနာ္တို႔ကလည္း တဖက္ကလည္း NCA စာခ်ဳပ္ရွိတယ္။ အဲ့ဒီၾကားထဲမွာ က်ေနာ္တို႔က စဥ္းစားေနရတာ အမ်ိဳးမ်ိဳးနဲ႔။ ဒါေၾကာင့္မို႔ သူတို႔ကလည္း ဟိုဟာေပါ့ေလ တိုင္းျပည္အုပ္ခ်ဳပ္မႈ မင္းလုပ္ခ်င္တဲ့သူကေတာ့ သူတို႔ ဒီျပႆနာေတြကို သူတို႔ရွင္းႏိုင္ရင္ ပိုေကာင္းတယ္။ က်ေနာ္တို႔လည္း သူတို႔အေပၚ ဆရာမလုပ္ခ်င္ဘူး။ က်ေနာက္ကေတာ့ ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း ေျပာတာပဲ။ ဆရာမလုပ္ခ်င္ဘူး။ နယ္ေျမတစ္ခုထဲမွာ KNLA လည္း ရွိတယ္။ PDF လည္းရွိတယ္ဆို ဒါကမရဘူး။ PDF ကသူ႔ေနရာသူသြား။ အဲ့ဒါပဲ။ ေနာက္ၿပီးမွ ဌာနခ်ဳပ္ေတြခ်မယ္။ တပ္ရင္းေတြခ်မယ္။ ဘာခ်မယ္ဆို လူထုနဲ႔ ျပႆနာတက္ေရာ။ တက္ၿပီးဆို KNU နဲ႔ျပႆနာ္တက္တာပါပဲ။ ဒါမ်ိဳးေတြ ရွိတာကိုးေနာ္။ အဲ့ဒါေတာ့ က်ေနာ္ ပြင့္ပြင့္လင္းလင္းပဲ ေျပာတယ္။ ေထာက္ခံတယ္ မေထာက္ခံတာမဟုတ္ဘူး။ ဒါေပမယ့္ နယ္ေျမအရ ရွင္းရွင္း လင္းလင္း ကြဲကြဲျပားျပား သူ႔တာဝန္ ကိုယ့္တာဝန္နားလည္ပါ။ ဒါအေရးႀကီးဆုံးပဲ အဲ့ဒါပဲ က်ေနာ္ေျပာခ်င္တယ္။

ေမး- လတ္တေလာ ကရင္ေဒသအခ်ိဳ႕အပါအဝင္ ျမန္မာႏိုင္ငံေနရာေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားမွာ စစ္အာဏာသိမ္းၿပီး ေနာက္ပိုင္း ျဖစ္ေပၚေနတဲ့ လက္နက္ကိုင္ ပဋိပကၡအေျခအေနနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး အဖူးအေနနဲ႔ ဘယ္လို သုံးသပ္မိပါသလဲ။
ဗိုလ္ခ်ဳပ္မႉးႀကီးမင္းေအာင္လႈိင္က အရင္ကလည္းက်ေနာ္ေျပာၿပီးၿပီးေလ။ သူက ေတာ့ ဆိုးသြမ္းတဲ့ေနရာမွာ ဗမာစကားမွာ ေဝါဟာရေတာင္ ရွာမေတြ႕ေအာင္ဆိုးတာကိုး။ သူကပဲလိုက္သတ္ သူကပဲလိုက္လုပ္ေတာ့ တဖက္လူကမခံႏိုင္ေတာ့ ျပန္ခ်တာေပါ့ဗ်ာ။ ေတာပုန္းနဲ႔ခ်လို႔ခ် ဓားမနဲ႔ခုတ္လို႔ခုတ္ကိုး ။ သူတို႔ကလည္း ခုတ္ၿပီး ျပန္တိုက္ေတာ့ ဟိုကလည္းအားစုၿပီးျပန္ခ် အဲ့ေတာ့သူတို႔တတ္တဲ့ပညာနဲ႔ မိုင္းေတြေထာင္ ဘာေထာင္ လုပ္ၾကေတာ့တာေပါ့။ အဲ့ဒါကို ဒီျပည္သူလူထုက စစ္အာဏာသိမ္းအစိုးရကို ျပန္လည္ဆန႔္က်င္ တိုက္ခိုက္တာကို က်ေနာ္ဘာမွ အျပစ္မျမင္ဘူး။ သူတို႔က အရင္ဆိုးထားတာကိုး။ သူတို႔ကအရင္ဆိုးထားေတာ့ ဒီေလာက္ ခံရတာလူေတြက ရက္ရက္စက္စက္ ေနာက္လူကို ဖမ္းသြားမနက္က်ရင္ေသၿပီး အေလာင္းျပန္ယူခိုင္း ဒါမ်ိဳးေတြက အစိုးရတစ္ရပ္လုပ္ရတဲ့ဟာလား။ ခင္မ်ား ဒီအတိုင္းသာသြား စစ္အာဏာရွင္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးေကာင္စီက အဲ့ဒီအတိုင္းသာဆက္လုပ္ ဒီေကာင္ေတြ မဲတစ္မဲမွ မရဘူး။ ျပည္ခိုင္ၿဖိဳးမဲ လုံးဝရေတာ့မွာမဟုတ္ဘူး။ အခု ျပန္လည္ၿပီး သူတို႔ ေ႐ြးေကာက္ပြဲျပန္လုပ္ပါ။ အဲ့ေတာ့ လုပ္ေတာ့ က်ေနာ္တို႔ကတြက္ထားတာက NLD ႏိုင္ေတာ့ႏိုင္မယ္ မဲကေတာ့ ၂၀၁၅ ေလာက္ ရမွာမဟုတ္ဘူး ထင္ထားတာ ပိုရလာတာ။ ပိုရလာေတာ့ တဖက္ကလည္း မဲလိမ္တယ္ မဲခိုးတယ္ လုပ္ေတာ့ မဲကိုျပန္စစ္ေဆးေပးပါေျပာတယ္။ သမၼတဦးဝင္းျမင့္ကေတာ့ ေျပာတယ္ ျပန္စစ္ေဆးပါ။ ဒါေပမယ့္ ႏိုင္ငံေတာ္ အႀကံေပးႀကီးနဲ႔ ေ႐ြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္က တလုံးမွမေျပာဘူး။ အဲ့ဒါနဲ႔စစ္တပ္က အာဏာသိမ္းတာ။ အာဏာသိမ္းလိုက္တဲ့အခါက်ေတာ့ အခုသူလုပ္ပုံဆိုရင္ ေနာက္ထပ္သူေခၚတဲ့ ေ႐ြးေကာက္ပြဲျပန္လုပ္ရင္ စစ္တပ္ကေတာ့ ဘာရေတာ့မွာမဟုတ္ေတာ့ဘူး။ NLD ပဲ မဲပုံေပးမွာ။ ေအ စိုးရိမ္ရ တာက NLD ကလည္း ဒီတခါႏိုင္ၿပီးဟဆိုၿပီးမွ ဖြဲ႕စည္းပုံေတြေရးဆြဲတဲ့ေနရာမွာ သူနာေစ၊ ကိုယ္သာေစလုပ္ ရင္ေတာ့ သူ႔ကိုလည္းလူထုက ျပန္ဆန႔္က်င္မွာပဲ။ က်ေနာ္ပြင့္ပြင့္လင္းလင္းပဲ ေျပာပါရေစ။

ဘာေၾကာင့္မို႔လဲဆိုေတာ့ အမ်ိဳးသားရင္ၾကားေစ့ေရး ကို ရင္ၾကားမေစ့ႏိုင္လို႔ ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပုံကိုမျပင္ႏိုင္ တာေပါ့ဗ်ာ၊ ရွင္းရွင္းေလးပဲဟာ။ တကယ္အမ်ိဳးသား ရင္ၾကားေစ့ေရးကို တကယ္လုပ္ႏိုင္ရင္ ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပုံကို အားလုံးမျပင္ႏိုင္ေတာင္ တစ္ခုေလာက္ေတာ့ ျပင္ႏိုင္ရမယ္။ အခု တစ္ခုမွ မျပင္ႏိုင္ဘူး။ ဟိုစကားအသုံးအႏႈန္း ေလးတစ္ခုပဲ ဒါကအဓိပၸါယ္မရွိဘူး။ အဲ့လိုမ်ိဳးျဖစ္တာကိုး။ အဲ့ဒါေၾကာင့္မို႔ က်ေနာ္အခုၾကည့္ေနတယ္၊ ဗမာျပည္ရဲ႕အေျခအေနက ကိုယ္က အာဏာရလာရင္ သူနာေစ၊ ကိုယ္သာေစ ဥပေဒေရးဆြဲတယ္။ တဖက္ကလည္း အာဏာရလာရင္ သူနာေစ ကိုယ္သာေစ ဥပေဒေရးဆြဲၾကတယ္။ ဒီလိုေရးဆြဲလို႔ကေတာ့ ဘတစ္ျပန္ က်ားတစ္ျပန္ ၊ ငါးပ်ံတစ္လွည့္ ဗုံလုံတစ္လွည့္ အဲ့လိုပဲ လွိမ့္ၿပီးပတ္ၿပီးမွ တိုင္းျပည္ဟာက်ဆင္း သြားေတာ့မယ္။ က်ေနာ္အၿမဲေျပာေနတယ္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း ေျပာတဲ့ႏိုင္ငံျဖစ္ ေတာ့မယ္။ တခ်ိဳ႕တပိုင္းျဖစ္ ေနၿပီး။ အဲ့ဒါကို စဥ္းစားဖို႔လိုတယ္။ အာဏာကိုမက္ေမာေပမယ့္ တိုင္းျပည္အက်ိဳး ၊ ျပည္သူလူထုအက်ိဳးအတြက္ကို မ်က္ႏွာမူၿပီးၾကည့္ရင္ ဖြဲ႕စည္းပုံဟာေရးဆြဲတဲ့ေနရာမွာ တိုင္းျပည္တိုးတက္ဖြံ႕ၿဖိဳး ဖို႔အတြက္ ဥပေဒေရးဆြဲရမယ္။ ျပည္သူလူထုေတြ ၿငိမ္းခ်မ္းသာယာဖို႔ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ ဖို႔အတြက္ ေရးဆြဲရမယ္။ အခုဟာက တစ္ေယာက္မွအဲ့လိုမွအေရးဆြဲပဲဟာ။ သူနာေစ၊ ကိုယ္သာေစ ဒီပုံစံႀကီးပဲ ငါးပ်ံတစ္လွည့္ ဗုံလုံတစ္လွည့္ လုပ္ေနေတာ့ ဘယ္ရမလဲ။ အဲ့ဒါဆို ဒီတိုင္းျပည္က ဘယ္လိုေကာင္းစားမလဲ။ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းေျပာတဲ့ႏိုင္ငံျဖစ္မွာပဲ။

အဲ့ဒါကိုေတာ့ သူတို႔ေျပာရင္ သူတို႔ထက္တိုင္းျပည္ခ်စ္တာ ဘယ္သူမွမရွိဘူး။ NLD ကလည္း သူတို႔မွ တကယ့္တိုင္းျပည္ခ်စ္တာ။ ဟိုစစ္ေကာင္စီကလည္း သူတို႔မွ တိုင္းျပည္ခ်စ္တာ။ တိုင္းျပည္ခ်စ္တဲ့ေကာင္ေတြ လုပ္တာနဲ႔ တိုင္းျပည္လည္းနာ၊ လူထုလည္းနာ အဲ့ဒါကို အားလုံးစဥ္းစားဖို႔လိုတယ္။ EAO ေတြကလည္း ဒီတိုင္းပဲ။ ဒီလိုအခြင့္ေကာင္းမွာ သူတို႔ကလည္း အကြက္ယူခ်င္တယ္။ ဒါမရဘူး။ အဲ့ေတာ့ အခုက်ေနာ္တို႔ အားလုံးသေဘာတူ ထားတယ္၊ NLD လည္း သေဘာတူထားတယ္၊ တပ္မေတာ္ကလည္း သေဘာတူထားတယ္ ၊ က်ေနာ္တို႔ EAO ကလည္း သေဘာတူထားတာဘာလဲ ဖက္ဒရယ္ဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံ တည္ေဆာက္ဖို႔ အဲ့ဒီသေဘာတူတဲ့ေနရာမွာ ဒီဖက္ဒရယ္ဒီမိုကေရစီကို ဒီကေန႔ထဲက ပြဲမဝင္ခင္ အျပင္က က်င္းပပုံစံနဲ႔လုပ္သြားဖို႔လိုတယ္။

အခုက်ေနာ္ ၾကည့္ ၾကည့္ေနတာ သူတို႔က အမိန႔္ထုတ္လိုက္တယ္ဆိုရင္ ဗဟိုခ်ဳပ္ကိုင္မႈရွိတဲ့ႏိုင္ငံအေနနဲ႔ပဲ အဲ့လိုပဲလုပ္တာကိုး၊ အခုလာျပန္တယ္ေလ ဇူလိုင္လ သစ္ပင္စိုက္တဲ့ေန႔ ဟိုတပ္မေတာ္ဘက္က သစ္ပင္စိုက္ဖို႔ လာတယ္တဲ့။ ဒါေျပာေတာ့လည္း ဖက္ဒရယ္ဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံကို ထူေထာင္ဖို႔ အဲ့ဒါပြဲမဝင္ခင္ အျပင္ကက်င္း ပတယ္။ ခင္ဗ်ားတို႔လည္း သစ္ပင္စိုက္ၾကပါ။ က်ေနာ္တို႔လည္း ဘယ္မွာစိုက္မလဲ ဒါရတာေပါ့။ အခုက သူတို႔ကိုယ္ တိုင္က ကိုယ့္နယ္ထဲဝင္ၿပီး စိုက္မယ္ဆိုေတာ့ ဒါတျပည္ေထာင္စနစ္ပုံစံပဲ။ အဲ့ဒါေတြက က်ေနာ္တို႔ လက္မခံႏိုင္ ဘူး။ ေျပာေတာ့တစ္မ်ိဳးလုပ္ေတာ့တစ္မ်ိဳး ဒါကႏွစ္ဖက္စလုံးကို က်ေနာ္ေျပာခ်င္တာေနာ္။ တဖက္ကလူေတြက ဒီအတိုင္းပဲ အဲ့ဒါေၾကာင့္မို႔ဗ်ာ တိုင္းျပည္ကေတာ့ ဝိုင္းဝန္းစဥ္းစားတာေပါ့ဗ်ာ။ ျပည္သူေတြလည္း စဥ္းစားၾကပါ။ အားလုံး တပ္မေတာ္ေကာ၊ NLD ေကာ၊ EAO ေကာ တျခားႏိုင္ငံေရး ပါတီအဖြဲ႕အစည္းေတြ တိုင္းခ်စ္ျပည္ခ်စ္ ပုဂၢိဳလ္ေတြအားလုံး ဝိုင္းဝန္းစဥ္းစားၾကပါ။ ဒါမွ ဒီတိုင္းျပည္က တိုးတက္ဖြံ႕ၿဖိဳးမွာ အဲ့လိုပဲ သူအာဏာရ ကိုယ္မနာလို၊ ကိုယ္အာဏာရ သူမနာလို လုပ္ေနရင္ေတာ့ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းေျပာတဲ့ ႏိုင္ငံျဖစ္မွာပဲ။ ဒီေခတ္ စကားနဲ႔ဆိုရင္ေတာ့ က်ဆုံးတဲ့ႏိုင္ငံေပါ့ဗ်ာ။ က်ေနာ္ အဲ့ဒီစကားမေျပာခ်င္ဘူး။ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းက ဟိုအေစာႀကီးထဲကေျပာခဲ့တာ။ အဲ့ဒါေၾကာင့္မို႔ အဲ့ဒီႏိုင္ငံမျဖစ္ေအာင္ စိုးရိမ္ၾကပါ။ ႀကိဳးစားၾကပါလို႔ က်ေနာ္တိုက္တြန္း ႏႈိးေဆာ္လိုပါတယ္။ ဒီေလာက္ပါပဲ။

ေမး – မ်ိဳးဆက္သစ္ ကရင္လူငယ္ေတြ ကရင့္လက္နက္ကိုင္ေတာ္ လွန္ေရးလမ္းစဥ္ သမိုင္းကို သိရွိနားလည္ၿပီး ေလးစားတန္ဘိုးထားႏိုင္ဖို႔အတြက္ ဒီ KNDO ေန႔ အထိမ္းအမွတ္မွာ ဘယ္လို အားေပးစကားေျပာခ်င္သလဲ။
KNDO ေန႔မွာ အားေပးစကားေျပာသင့္တာကေတာ့ က်ေနာ္တို႔ KNDO ေနာ္ ကရင္အမ်ိဳးသားကာကြယ္ေရး အဖြဲ႕အစည္းေပါ့ေနာ္။ ဒီအဖြဲ႕အစည္းႀကီးဟာ က်ေနာ္တို႔ ကရင္တစ္မ်ိဳးသားလုံးနဲ႔သက္ဆိုင္တယ္ေလ။ အဲ့ဒီဟာ က်ေတာ့ KNU တင္မကေတာ့ဘူး။ ကရင္တစ္မ်ိဳးသားလုံးနဲ႔သက္ဆိုင္တဲ့ဟာေတြ အဲ့ေတာ့ ကရင္လူငယ္ေတြက ဒီေနရာမွာ ကိုယ္တတ္တဲ့ပညာနဲ႔ ကရင္အမ်ိဳးသားေတြကို ကာကြယ္ႏိုင္ေအာင္ လုပ္ၾကဖို႔ပဲ က်ေနာ္တိုက္ တြန္းခ်င္တယ္။ တခ်ိဳ႕က စစ္မတိုက္ရဲဘူးေၾကာက္တယ္။ ရတယ္ စစ္မတိုက္ရဲေပမယ့္လည္း ကိုယ္တတ္တဲ့ ပညာရွိတယ္။ နည္းပညာေတြအမ်ိဳးမ်ိဳးရွိတယ္၊ ရႈေထာင့္ကေန အကုန္လုံးက အမ်ိဳးသား ကာကြယ္ဖို႔ က်ေနာ္တို႔လုပ္ေဆာင္သြားဖို႔က အထူးတိုက္တြန္းလိုတယ္။

ကရင္လူငယ္ေလးေတြကို က်ေနာ္ စိတ္ညစ္တယ္ဗ်ာ။ ဟိုမွာ က်ေနာ္ KYO သင္တန္းမွာသူတို႔ စြမ္းအားျမင့္သင္တန္းမွာ သြားေတာ့ ခင္မ်ားတို႔ KNU အေနနဲ႔လူငယ္ေတြကို ေျမေတာင္ေျမာက္သင့္တယ္ေပါ့။ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းဆို အသက္ငယ္ငယ္ေလးနဲ႔ ေခါင္းေဆာင္ျဖစ္တာ က်ေနာ္ေျပာတယ္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းက စာဖတ္တယ္။ အားႀကီးဖတ္တဲ့လူစာ ေနာက္ၿပီးမွ သူက အရက္မေသာက္ဘူး၊ တေနကုန္တေနခမ္းသူက တိုင္းျပည္ကို ဘယ္လိုလြတ္လပ္ေရးရေအာင္ လုပ္ရမလဲ၊ ဘာလဲ ဒါပဲစဥ္းစားေနတဲ့လူေလ။ အခုက်ေနာ္တို႔ ကရင္လူငယ္ေတြက ေျပာၾကတယ္ ေနရာေပးပါ။ ဘာေပးပါ။ ခင္ဗ်ားစာကိုလုံးဝမဖတ္ဘူး။ ကရင္သမိုင္းကို က်ေနာ္အာေပါက္ေနၿပီး ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာသင္ခဲ့တာ ဘာမွ မမွတ္မိဘူး၊ အရက္ပဲေသာက္ေနတယ္။ ေအာ္ ဝိုင္းလက္ခုပ္တီးၾကတာ၊ အဲ့ဒါေၾကာင့္မို႔ ကာကြယ္ဖို႔ဆိုတာက ကရင္လူငယ္ေတြဟာ တစ္ဦးခ်င္း ကိုယ့္ကိုကိုယ္ ျပင္ရမွာေပါ့ဗ်ာ။ ဒီလိုပဲ ေပ်ာ္လိုက္ပါးလိုက္နဲ႔ သင္တန္းေတြသာ တက္သာတက္တယ္။ သင္တန္းကပညာကို ဘာမွလည္း ျပန္မမွတ္မိဘူး၊ က်ေနာ္အခုစာအုပ္ေတြ အမ်ားႀကီး ေဝထားတယ္။ က်ေနာ္ေလွ်ာက္ၿပီးမွ အလႉခံနဲ႔ေငြနဲ႔ ေပးထားတယ္ စာမဖတ္ဘူးဗ်ာ။ စာမဖတ္ဘူး အေမးသက္သက္ပဲ။ က်ေနာ္လည္း ၾကာလာေတာ့ စိတ္တိုတာေပါ့ဗ်။ ပုထုဇဥ္လူသားပဲဟာ။ အားမရဘူးဗ်ာ တည့္တည့္ေျပာရရင္ အားရေအာင္လည္း မလုပ္ၾကဘူး။ အားရေအာင္လုပ္တာ လူတစ္ရာမွာ ငါးေယာက္ေလာက္ပဲ လုပ္တယ္။ က်န္တဲ့ေကာင္ေတြက ေပါေလာေပါေလာ။ ဒါေပမယ့္လည္း အျပစ္ဆိုလို႔မရဘူး။ အရက္ေသာက္တဲ့ ေကာင္ေတြကလည္း ႀကိတ္ကြင္းႏွိပ္ကြင္းဆိုရင္လည္း အားကိုရျပန္ေကာ။ ဒါက က်ေနာ္ပြင့္ပြင့္လင္းလင္းပဲ ဒီမွာ ေျပာတာ၊ အဲ့ဒီလူေတြ အဲ့ဒီေနရာမွာ အားကိုးရတယ္။

ဒါေၾကာင့္မို႔ အားလုံးက ဝိုင္းဝန္းႀကိဳးစားၾကပါ။ ဒီပညာေရးနဲ႔ ႏိုင္ငံေရးအသိကိုေတာ့ ေျမေတာင္ေျမာက္ရတာ အားႀကီးခက္တယ္။ က်ေနာ္လည္း ေျမာက္လာတာမ်ားၿပီး။ ဒါေပမယ့္ ဒီေျပာမရ ဆိုမရလူဆိုတာကလည္း သူတို႔ကို က်ေနာ္ေတာ့ မျပစ္ပယ္ဘူးဗ်။ အေရးအေၾကာင္းႀကဳံရင္လည္း ဒီလူေတြမွ အားကိုးရတာ။ တျခားလူ ေတြ အားမကိုးရဘူး။ ဒီလူေတြပဲ အားကိုးရတယ္ အဲ့လိုမ်ိဳး။ အဲ့လိုမ်ိဳးသူမ်ားက ျမင္ၿပီးမွ လူငယ္ေတြကို ေျမေတာင္မေျမာက္ဘူး ထင္ၾကတာကိုး။ တကယ္က ေျမေတာင္ေျမာက္ေပးတယ္ အားလုံးပဲ ေျမာက္ေပးတယ္။ သူ႔စ႐ိုက္နဲ႔သူသြားတဲ့အခါက်ေတာ့ သူသန္ရာသန္ရာမွာေတာ့ အားကိုးတာေပါ့။ သူတို႔က အေရးႀကဳံတုန္း အခက္ အခဲႀကဳံလာရင္ သူတို႔က အေသခံခ်တဲ့လူေတြ။ အဲ့ဒီက်မွပဲ သူတို႔ကို အားကိုးရတာ။ သာမန္အေျခအေနမွာဆိုရင္ ေျပာလို႔လည္း နားမေထာင္ဘူး။ သင္တန္းေတြေပးလည္း နားမဝင္ဘူး။ နားဝင္တဲ့လူက နည္းနည္းပဲ ရွိတယ္။ မရွိတာမဟုတ္ဘူး။ အဲ့ဒါေၾကာင့္မို႔ က်ေနာ္ကေတာ့ ေကာင္းတာလည္း ေျပာတယ္။ ဆိုးတာလည္း ေျပာတယ္။ feedback ေတြ ဘယ္လိုေတြလာမယ္ေတာ့ က်ေနာ္လည္းမသိဘူး။ က်ေနာ္ကေတာ့ ျမင္တာကေတာ့ က်ေနာ္ လည္း အရမ္းကာေရာ ေျပာတာမွမဟုတ္ပဲ။ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ က်ေနာ္လုပ္လာတဲ့အလုပ္ က်ေနာ္ သိတာေပါ့။ တခ်ိဳ႕က မရဘူး ဟို႔အေပၚကေန တကၠသိုလ္ႀကီးကေန ေလွ်ာက္လုပ္ေနၿပီးေတာ့မွ ဘာလုပ္ရမယ္ ညာလုပ္ရမယ္။ တစ္အခ်က္ ၊ ႏွစ္အခ်က္ေတြ က်ေနာ္က လက္ေတြ႕လုပ္ေနတဲ့ေကာင္ ကြင္းထဲမွာ လုပ္ေနတဲ့ေကာင္ ဟိုးသစ္ပင္ ေအာက္မွာလည္း သင္တန္းေပးတာပဲ။ က်ေနာ္တို႔က ဒါမ်ိဳးေပးေတာ့ ေကာင္းေကာင္းသိတယ္၊

တျခား လူမ်ိဳးေတြနဲ႔ ဗမာလူမ်ိဳးေတြဆို ကေလးေတြဟာ သြက္တယ္ ဒီလူေတြက၊ ေျပာရင္လည္း အဲ့ဒါ ကရင္ေလးေတြက ႀကိဳက္မွာမဟုတ္ဘူး။ ဒီလူေတြက တခ်က္ရွင္းျပလိုက္ရင္ ေတာက္ကနဲ ေတာက္ကနဲ နဲ႔ သိတယ္။ သူသမိုင္းေတာင္မွ သိလို႔ ကိုယ့္ျပန္ေမးခြန္းထုတ္တာေတြ ေျဖရတယ္။ ေမးခြန္းထုတ္ၿပီး ေျဖရတာ ပိုၿပီး အက်ိဳးရွိတယ္။ သူ႔အတြက္အက်ိဳးရွိသလို က်ေနာ္အတြက္လည္း အက်ိဳးရွိတယ္။ အဲ့ဒါ ကရင္ေလးေတြ သင္ရတာက တခါတေလ ေတာ္ေတာ္စိတ္ညစ္တယ္။ အခုဒါေပါ့ တပ္ထဲဝင္ဖို႔ တပုံႀကီး ၾကာၾကာေနေတာ့ ပ်င္းၿပီးေတာ့ ထြက္ကုန္ၾကျပန္ ေရာ။ အဲ့လိုမ်ိဳးပဲ ျဖစ္ေနေတာ့ တစ္ပြဲထိုး တစ္ပြဲထိုးေလးေတြပဲ ရတယ္ေလ။ တစ္ပြဲထိုးနဲ႔ အလုပ္ လုပ္လို႔မရဘူး အမ်ိဳးသားအတြက္ဆိုတာ။ အခုၾကည့္ေပါ့ က်ေနာ္တို႔နဲ႔ သက္တူ႐ြယ္တူေတြ ဘယ္မွာက်န္ေတာ့လို႔လဲ တတိယ ႏိုင္ငံကို ထြက္သြားတာ။ က်ေနာ္ကေတာ့ ေသတဲ့အထိလုပ္မယ္။ စဝင္ထဲက က်ေနာ္ဘယ္မွာမွ မသြားခဲ့ဘူး၊ မေ႐ြ႕ ခဲ့ဘူး။ က်ေနာ့္မွာ ဒီကေန႔ က်ေနာ္မွတ္ပုံတင္ရွိတယ္။ က်ေနာ္ ပတ္ပို႔စ္မရွိဘူး။ ပတ္ပို႔စ္ သက္သက္ကို မလုပ္တာ က်ေနာ္။ က်ေနာ္အၿမဲေျပာေနတဲ့စကားရွိတယ္။ တိုက္ၾကက္ေကာင္းတို႔မည္သည္မွာ မ်က္လုံးပဲ ကန္းကန္း၊ ရင္ဘတ္ပဲကြဲကြဲ စည္းဝိုင္းအျပင္ ဘယ္ေတာ့မွ မထြက္ဘူး ဒါပဲ။

ေမး- ျမန္မာျပည္မွာ ျဖစ္ေပၚေနတဲ့ ႏိုင္ငံေရးအၾကပ္အတည္း၊ ပဋိပကၡေတြကို အဆုံးသတ္ၿပီး ျပည္သူလူထုေတြ ပူပင္ေသာက ကင္းၿပီး ေအးခ်မ္းစြာေနထိုင္ႏိုင္ဖို႔ သက္ဆိုင္သူအားလုံးက ဘယ္လို အေျဖရွာသင့္သလဲ။ အေတြ႕အႀကဳံ ျဖတ္သန္းမႈနဲ႔ ယွဥ္ၿပီးေတာ့ ေျပာေပးပါ။
အခုက တကယ္က ဦးဆုံးကေတာ့ NLD ဘက္ကလည္း အင္မတန္ျမင့္မားေနတဲ့ မာနႀကီးတစ္ခြဲသားကို ေလွ်ာ့ဖို႔ လိုတယ္။ ဒီဘက္စစ္ေကာင္စီဘက္ကလည္း အင္မတန္းႀကီးမားေနတဲ့ မာနႀကီးတစ္ခြဲသားကို ေလွ်ာ့ဖို႔ လိုတယ္။ ဒါဦးဆုံး ေလွ်ာ့ပဲ။ ေလွ်ာ့ၿပီးမွ ဒါကို က်ေနာ္တို႔က လုပ္ၿပီးမွ တိုင္းျပည္အက်ိဳး ျပည္သူလူထု အက်ိဳးကို မ်က္ႏွာမူရမယ္။ ငါ့အက်ိဳးကို မ်က္ႏွာမူလို႔မရဘူး။ အဲ့ဒါပဲ က်ေနာ္ေျပာခ်င္တာ။ က်ေနာ္တို႔ EAO ေတြကလည္း တခါတည္း အမ်ိဳးမ်ိဳးပဲဗ်ာ့။ အေျခအေနအရ သိပ္မဟန္ဘူးဆိုရင္ ျပည္ေထာင္စုထဲမွ မခြဲထြက္ဘူး။ အေျခေနဟန္လို႔ရွိရင္ ျပည္ေထာင္စုက ခြဲထြက္မယ္။ အေတြးအေခၚက ေျပာင္းေ႐ြ႕ေနတာ အေ႐ြ႕အေၾကာင္းနဲ႔ တခါတည္း ျဖစ္ေနတဲ့ ဟာမ်ိဳးေတာ့ ဒီအေတြးအေခၚေတာ့ မရွိေစခ်င္ဘူး။ အဲ့ဒါေတြကို က်ေနာ္တို႔က ဦးဆုံးက ေတာ့ ဖက္ဒရယ္ပုံစံပဲ က်ေနာ္တို႔က လုပ္ၿပီးမွ အာဏာခြဲေဝမႈေတြ ဘာေတြလုပ္မယ္ဆိုရင္ျဖစ္တယ္။ အဲ့ဒါကိုေတာ့ က်ေနာ္တို႔က ဘယ္လိုျဖစ္ေစခ်င္လဲ ေျပာတာထက္ ကာယကံရွင္ေတြက သူတို႔ကိုယ္သူတို႔ျပင္မွ ရေတာ့မွာေပါ့။ က်ေနာ္ေျပာခ်င္တယ္ NLD လည္း အျမင့္တက္ေနတဲ့ မာနႀကီးကို ေအာက္ကိုခ်ဖို႔လိုတယ္။ စစ္ေကာင္စီကလည္း ျမင့္မားေနတဲ့ မာနႀကီးကို ေအာက္ကိုခ်ဖို႔လိုတယ္။ ဒါဦးဆုံးပဲ ဒါပဲ။ က်န္တာေတြ က်ေနာ္တို႔ေဆြးေႏြးလို႔ ရတယ္။

ေမး- ဒီ KNDO ေန႔အထိမ္းအမွတ္အေနနဲ႔ အခုလို အၾကပ္အတည္းမ်ိဳးစုံကာလမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာရွိတဲ့ ျပည္သူလူထုေတြကို ကရင္အမ်ိဳးသားေခါင္းေဆာင္တစ္ဦး အေနနဲ႔ ဘယ္လိုသတင္းစကား၊ အားေပးစကားေတြ ေျပာခ်င္လဲ။
တျပည္လုံးရဲ႕အေနအထားကို ေျပာရမယ္ဆိုရင္ေတာ့ စစ္ေကာင္စီက ၾကမ္းတာကိုးဗ်ာ့။ စစ္ေကာင္စီက ၾကမ္းေတာ့ အခုေငြေတာင္မွာ ဘဏ္မွာသြားထုတ္တာ မနက္ကသြားတန္းစီတာ ဟိုညေန ေလးနာရီေလာက္မွ ထုတ္ခြင့္ရတာေတြ ရွိတာကိုး။ ဒီလိုအေနအထားမ်ိဳးေတြက အကုန္ျဖစ္ကုန္ေတာ့ စစ္ေကာင္စီေတြက အရင္ဦးဆုံးျပင္ရမွာေပါ့။ ျပည္သူလူထုက ဒီစိတ္ဓာတ္ကာ တိုင္းျပည္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးရရွိဖို႔ စိတ္ဓာတ္က ရွိဖို႔ ဇြဲမေလွ်ာ့ဖို႔ လူငယ္ေတြ ဒီကေန႔ေျပာတဲ့ လူငယ္ေတြ စစ္အာဏာရွင္ဆိုရင္ ဘယ္ေတာ့မွ လက္မခံေတာ့ဘူးဆိုတဲ့ ဇြဲမ်ိဳးက ေတာက္ေလွ်ာက္ရွိဖို႔လိုတယ္။ ဒါေပမယ့္ သူတို႔ကိုလည္း ေျပာခ်င္တာက စစ္အာဏာရွင္တင္မကဘူး ၊ အရပ္သားအာဏာရွင္ကိုလည္း လက္မခံဖို႔ကို သူတို႔ရွိေစခ်င္တယ္။ ေနာက္ၿပီးမွလည္း ျပည္သူလူထုကလည္း က်ေတာ္တို႔လူပုဂၢိဳလ္ကို ယုံၾကည္အားကိုးၿပီး လူပုဂၢိဳလ္ကိုးကြယ္မႈကို ေလွ်ာ့ခ်ဖို႔လိုတယ္လို႔ က်ေနာ္အေနနဲ႔ ေျပာလိုတယ္။ ဒါဆိုက်ေနာ္တို႔ ရၾကမွာပဲ။ ဟုတ္ကဲ့ ဒီေလာက္ပါပဲ။