Home COVID-19 ကိုဗစ္ကာလအတြင္း ျမန္မာျပည္ေတာင္ပိုင္းရွိ တိုင္းရင္းသားမ်ား လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္ခံေနရဆဲဟု KHRG ေျပာ

ကိုဗစ္ကာလအတြင္း ျမန္မာျပည္ေတာင္ပိုင္းရွိ တိုင္းရင္းသားမ်ား လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္ခံေနရဆဲဟု KHRG ေျပာ

1124

ဒီဇင္ဘာ ၁၀ ရက္၊ ၂၀၂ဝ ျပည့္ႏွစ္။ စအိုင္ဆူး

ျမန္မာျပည္ေတာင္ပိုင္းရွိ ေဒသခံ တိုင္းရင္းသားမ်ားသည္ ကိုဗစ္ကပ္ေရာဂါ ႏွင့္ဆက္စပ္၍ စိန္ေခၚမႈမ်ားကို ရင္ဆိုင္ေနရသည့္အျပင္ အျခားေသာ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈမ်ားကိုပါ ႀကံဳေတြ႕ေနရဆဲျဖစ္သည္ဟု ကရင္လူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႔ (KHRG) က ယေန႔ က်ေရာက္သည့္ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ လူ႔အခြင့္အေရးေန႔တြင္ ထုတ္ျပန္ခ်က္ထုတ္ကာ ေျပာဆုိလုိက္သည္။

ေဒသခံ တိုင္းရင္းသားမ်ားအေနျဖင့္ ပဋိပကၡကာလကို ၾကာျမင့္စြာ ရင္ဆိုင္ခဲ့ရသည့္အျပင္ လက္ရွိ ကိုဗစ္ကာ လတြင္လည္း ၎တို႔၏ အသက္ရွင္ ေနထိုင္ခြင့္ႏွင့္ လြတ္လပ္စြာ သြားလာခြင့္ႏွင့္ ႐ုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာလုံၿခဳံမႈတို႔ အတြက္ လ်စ္လ်ဴရႈခံထားရေၾကာင္း KHRG က ဆိုသည္။

KHRG ၏ ေျပာခြင့္ရ ေစာနႏၵဆူးက “ဒီကိုဗစ္ကာလမွာလည္းပဲ အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္ခံရမႈ အမ်ဳိးမ်ဳိးရွိ ေန ေသးပါတယ္။ အဓိက က်တာက right to livelihood ေပါ့။ အထူးျဖင့္ ေဒသအာဏာပိုင္ေတြရဲ႕ ကပ္ေရာဂါ ကာကြယ္တားဆီးမႈ အစီအစဥ္ေတြမွာ သြားလာမႈကန္႔သတ္ခ်က္ေတြေၾကာင့္ ေဒသခံ ေက်းရြာသားေတြက သူတို႔ ေတာင္ယာစပါးခင္းေတြ လြတ္လြတ္လပ္လပ္ သြားလာခြင့္မရေတာ့တာေၾကာင့္ သူတို႔ရဲ႕ စားဝတ္ ေနေရး အေပၚမွာ ထိခိုက္ေစတာမ်ဳိးရွိတယ္” ဟု ေကအိုင္စီသို႔ေျပာသည္။

ထို႔အျပင္ ျမန္မာ့ တပ္မေတာ္၏ လက္ရွိ ကာလအတြင္း အပစ္ရပ္လက္မွတ္စာခ်ဳပ္ပါကတိကဝတ္မ်ားကို ခ်ဳိး ေဖာက္ၿပီး နယ္ေျမခ်ဲ႕ထြင္လႈပ္ရွားမႈမ်ားေၾကာင့္ လက္နက္ကိုင္ပဋိပကၡ ဆက္လက္ျဖစ္ေပၚလ်က္ရွိၿပီး ေဒသ ခံ ျပည္သူမ်ား၏ လုံၿခဳံေရးဆိုင္ရာစိုးရိမ္ပူပန္မႈကို ဆက္လက္ျဖစ္ေပၚေစလ်က္ရွိေၾကာင္းလည္း ေစာနႏၵဆူး က ဆက္ေျပာသည္။

အပစ္ရပ္ကာလကို အခြင့္ေကာင္းယူၿပီး ၎တို႔ နယ္ေျမထဲတြင္ တပ္အင္အားႏွင့္ တပ္စခန္းသစ္ တိုးခ်ဲ႕ ေဆာင္ ရြက္မႈမ်ား လုပ္ေဆာင္လ်က္ရွိေၾကာင္း KNU ဘက္မွ ထုတ္ျပန္ေျပာဆိုခဲ့ဖူးသလို NCA ပါ သေဘာတူ ညီခ်က္မ်ားကို လိုက္နာအေကာင္အထည္ေဖာင္ႏိုင္ျခင္းမရွိဘဲ ေက်းရြာေဒသမ်ားတြင္ တပ္မေတာ္တပ္စခန္း သစ္မ်ားအခိုင္အမာ တိုးခ်ဲ႕တည္ေဆာက္မႈမ်ားရွိေၾကာင္းႏွင့္ ျပန္လည္႐ုပ္သိမ္းေပးေရး ေတာင္းဆိုခ်က္ပါ သေဘာထားထုတ္ျပန္ခ်က္ကိုလည္း ကရင္အမ်ဳိးသားလြတ္ေျမာက္ေရးတပ္မေတာ္-KNLA က ယခုလ ဒီဇင္ ဘာလ ၁ရက္ေန႔က ထုတ္ျပန္ေၾကညာခဲ့ေသးသည္။

လက္ရွိ ကိုဗစ္ကပ္ေရာဂါေၾကာင့္ ေနာက္ဆက္တြဲ ျဖစ္ေပၚလာသည့္ ဆိုးက်ဳိးမ်ားကို အစိုးရအျပင္ ကရင္အမ်ဳိး သားအစည္းအ႐ုံး-KNU အေနျဖင့္ ကူညီေျဖရွင္းေပးရမည္ျဖစ္သလို ေဒသခံ ရြာသားမ်ားအေပၚတြင္လည္း လူ႔ အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈမ်ား ဆက္လက္မျဖစ္ပြားေစရန္ အာမခံခ်က္ေပးရမည္ျဖစ္သည္ဟုလည္း KHRG က တိုက္တြန္းထားသည္။

ထို႔အျပင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ကိုဗစ္ေရာဂါ စီးပြားေရး ကုသမႈ အစီအစဥ္(Myanmar’s Covid-19 Economic Relief Plan) တြင္လည္း သက္ဆိုင္ရာ ကူညီေထာက္ပံ့ေပးသည့္အဖြဲ႔အစည္းမ်ား၊ အစိုးရ ႏွင့္ KNU အဖြဲ႔အစည္းတို႔မွ နီးကပ္စြာ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ရန္ လိုအပ္ၿပီး မည္သူ႔ကိုမွ် ခ်န္လွပ္ထားျခင္းမရွိေစရန္ ေသခ်ာစြာ လုပ္ေဆာင္ သင့္ေၾကာင္းလည္း KHRGက ဆက္လက္တိုက္တြန္းထားသည္။

အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ လူ႔အခြင့္အေရးေန႔ကို ၁၉၄၈ ခုႏွစ္၊ ဒီဇင္ဘာလ ၁၀ ရက္ေန႔တြင္ ကမ႓ာ့ကုလသမဂၢမွ အတည္ျပဳ ျပဌာန္းလိုက္ၿပီး ယေန႔ ၇၂ ႀကိမ္ေျမာက္ ရွိၿပီးျဖစ္သည္။ KHRG က ဦးေဆာင္၍ ယေန႔ က်ေရာက္ သည့္ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ လူ႔အခြင့္အေရးေန႔ လႈပ္ရွားမႈ အခမ္းအနားမ်ားကိုလည္း ျပည္တြင္း နယ္စပ္ ေဒသမ်ားတြင္ ႏွစ္စဥ္ျပဳလုပ္က်င္းပလ်က္ရွိသည္။