Home EAOs ေခါင္းေဆာင္မ်ားအျမင္ အျမင္သေဘာထား

အျမင္သေဘာထား

2906

အျမင္သေဘာထား

၂၀၂၀ အေထြေထြ ေ႐ြးေကာက္ပြဲၿပီးဆုံးသြားၿပီးေနာက္ ဧရာဝတီ၊ ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီးႏွင့္ ကရင္ျပည္နယ္ အေျခ စိုက္ ကရင္ႏိုင္ငံေရးပါတီ ၄ပါတီက ေခါင္းေဆာင္မ်ား၏ အျမင္သေဘာထား၊ ေျပာဆိုမႈမ်ားကို ေကအိုင္စီသတင္း ေထာက္ ေစာရွားက ဆက္သြယ္ေမးျမန္းထားပါတယ္။

မန္းထိန္ဝင္းစိန္ (KNP-ကရင္အမ်ိဳးသားပါတီ၊ ဒုဥကၠဌ)
ကရင္ပါတီေတြ မဲရႈံးရျခင္းအေၾကာင္း တြက္လိုက္ရင္ အခု ရန္ကုန္(တိုင္းေဒသႀကီး)မွာ ရခိုင္ေရးရာအတြက္ ေဒၚထုေမ က တစ္သီးပုဂၢလအေနနဲ႔ ဘာေၾကာင့္ႏိုင္လဲ။ အဲေတာ့ အတီး(ဦးေလး) တို႔ ဧရာဝတီတိုင္းမွာ ထင္ထင္ရွားရွား ေျပာ လိုက္မယ္။ KNP က မန္းမင္းရဲေထြး၊ KPP (ကရင္ျပည္သူ႔ပါတီ)က နမ့္ခင္ေအးဦး၊ USDP (ျပည္ေထာင္စုႀကံ့ခိုင္ေရးႏွင့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးပါတီ) က ေစာလင္းခန႔္ သုံးေယာက္ေပါင္းတဲ့ မဲေတာင္မွ NLD က ဂါ့မိုးျမတ္ျမတ္သူကို မႏိုင္ဘူး။

ဂါ့မိုး အေနအထားကို ၾကည့္လိုက္။ ကရင့္အာဇာနည္ေန႔ကို အာဇာနည္လို႔ မသုံးပါနဲ႔တဲ့။ Memory Services ပဲ လုပ္ပါဆိုေတာ့ အာဇာနည္ ေစာဘဦးႀကီးကို သာမန္ကရင္တစ္ေယာက္ ေသသလိုပဲ သတိရျခင္း လုပ္လိုက္တယ္။ ဘယ္ေလာက္ႏိုင္ငံေရး အဆင့္နိမ့္သလဲ။ စာကိုထုတ္တာေနာ္။ ေနာက္တစ္ခါ သူ႔ရဲ႕ စည္း႐ုံးေရး ဗီႏိုင္းပိုစတာမွာ ကရင္ အလံမွာ သူ႔ဓာတ္ပုံ႐ိုက္လိုက္တယ္။ ဒါ အလံေတာ္ ဥပေဒနဲ႔ မကိုက္ဘူး။ အျဖဴစာတမ္းမွာ ဂါ့မိုးျမတ္ျမတ္သူ နာမည္ထိုး ထားတယ္။ အလံေတာ္ကို ေစာ္ကားတာ။ ေနာက္တစ္ခါက်ေတာ့ ျပန္ျပင္တယ္။ သူ႔ပုံနဲ႔ ကရင္အလံကို ခြဲထားလိုက္ တယ္။ သို႔ေသာ္ ကရင္အလံရဲ႕အေပၚမွာ သူ႔ပါတီအလံနဲ႔ သူ႔ပါတီေခါင္းေဆာင္ ၂ေယာက္ရဲ႕ပုံ။ အဲဒီေလာက္ ကရင္အလံ ေတာ္ကို ေလးစားရမွန္း မသိတာေတာင္မွ ကရင္ေတြက မဲထည့္ၿပီး ႏိုင္တယ္။ အဲဒီေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ကရင္ေတြရဲ႕ ႏိုင္ငံ ေရးေရခ်ိန္ လိုေသးတယ္၊ နိမ့္ပါးေသးတယ္ဆိုတာ အေျဖေပၚတယ္။

မန္းသန္းဝင္းဦး (KPP – ကရင္ျပည္သူ႔ပါတီ၊ အက်ိဳးေဆာင္)
NLD ကေတာ့ သူတို႔ရဲ႕ ေခါင္းေဆာင္ပုံရိပ္ေရာ၊ ပါတီပုံရိပ္ေရာ အမ်ားႀကီးေကာင္းတယ္ေပါ့ေနာ္။ ဒါနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး က်ေနာ္တို႔ မထိုးေဖာက္ႏိုင္ဘူး။ NLD ကလည္း USDP ဟာ စစ္တပ္ရဲ႕ ေက်ာေထာက္ေနာက္ခံ ဆိုၿပီး ေျပာဆိုေနၾက တာေပါ့ေနာ္။ ဒါေၾကာင့္ က်ေနာ္တို႔ ကရင္ေတြကလည္း ဘာပဲေျပာေျပာ NLD ပဲ ကိုယ့္ရဲ႕ၿပိဳင္ဘက္လို႔ပဲ ျပန္ယွဥ္ၿပိဳင္ တာေပါ့။ ဒါေပမယ့္ တကယ့္တကယ္ ရလဒ္ထြက္တဲ့အခါ ပထမ NLD၊ ဒုတိယ USDP နဲ႔ က်ေနာ္တို႔ ကရင္ပါတီက တတိယေလာက္ျဖစ္ေနတဲ့ဟာကို ျပန္စဥ္းစားၾကည့္တဲ့အခါမွ ကိုယ့္ကရင္ရဲ႕ မ်ိဳးခ်စ္စိတ္ဓာတ္ဟာ ေတာ္ေတာ္ေလး ပါးလႊာေနတာကို ေတြ႕ေနရတာေပါ့။

ရခိုင္လိုမ်ိဳးလို ျဖစ္ေစခ်င္တယ္။ ရခိုင္လူမ်ိဳးေတြက ဘယ္လိုမ်ိဳးသြားလဲဆိုေတာ့ ရခိုင္လူမ်ိဳးအတြက္ ရခိုင္ေရးရာအ တြက္ ရခိုင္ပါတီကပဲ ေဆာင္႐ြက္ေပးႏိုင္မယ္ဆိုတဲ့ မ်ိဳးခ်စ္စိတ္ဓာတ္ကို က်ေနာ္တို႔ကရင္မွာလည္းရွိရင္ ေကာင္းမယ္ ထင္တယ္။ က်န္တာကေတာ့ လုပ္ျပသေလာက္လည္း ဘာမွအသိအမွတ္ျပဳခံခဲ့ရတာ မရွိဘူး။ က်ေနာ္တို႔ဆို ဘယ္ ေလာက္ပဲ ကရင္ကိစၥ လုပ္ခဲ့၊ လုပ္ခဲ့ အဲဒါကို မေက်ာ္ျဖတ္ႏိုင္ဘူးျဖစ္ေနတယ္။ က်ေနာ္တို႔ ကရင္ေတြဟာ ကိုယ့္လူမ်ိဳး ကို ကိုယ္သိတဲ့ မ်ိဳးခ်စ္စိတ္ဓာတ္ကို ေတာ္ေတာ္ေလး ျပန္လည္ တည္ေဆာက္ရမယ္လို႔ ျမင္တယ္။ ဒီလို ျပန္လည္ တည္ေဆာက္တဲ့ေနရာမွာ က်ေနာ္တို႔ေျပာေျပာေနတဲ့ ပညာေရးပဲ။ က်ေနာ္တို႔ ကရင္လူမ်ိဳးရဲ႕ ပညာေရးကို ဆြဲမတင္ႏိုင္ သေ႐ြ႕ကေတာ့ ေနာက္ ၅ႏွစ္၊ အႏွစ္ ၂၀ လည္း မရဘူးေလ။

အက်ိဳးအေၾကာင္းဆက္စပ္ၿပီး စဥ္းစားခ်င့္ခ်ိန္ တိုးထြင္းသိျမင္ႏိုင္တဲ့ ပညာအခံမရွိဘဲနဲ႔ေတာ့ ဘာမွလုပ္လို႔မရဘူး။ ဒါကေတာ့ ေနာက္လာမယ့္ မ်ိဳးဆက္သစ္ေတြေပါ့။ မ်ိဳးဆက္ေဟာင္းေတြေတာ့ ထားလိုက္ေတာ့ က်ေနာ္အခု သြားခဲ့ တယ္ဗ်ာ။ ရန္ကုန္တစ္တိုင္းလုံးသြားခဲ့တဲ့အခါ က်ေနာ္တို႔ေမးသမွ် ကရင္နဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ဟာေတြ ဘာတစ္ခုမွ မေျဖ ႏိုင္တဲ့႐ြာေတြ အမ်ားႀကီး၊ အ႐ိုးရွင္းဆုံးေျပာရရင္ ကရင္ႏွစ္သစ္ကူးေတာင္ ဘာမွကို မသိဘူး။ အေျခအေနက အဲလိုျဖစ္ ေနတယ္။ ဒါေတာင္ ရန္ကုန္တိုင္းေနာ္။ ရန္ကုန္တိုင္းဆိုတာ မ်က္စိႀကီး နားႀကီး အဲလိုထင္ေနတာ ဒါေပမယ့္ ဘာမွမရ ဘူး ျဖစ္ေနတယ္။

နန္းေစအြာ (KNDP – ကရင္အမ်ိဳးသားဒီမိုကရက္တစ္ပါတီ၊ အမ်ိဳးသမီးေရးရာတာဝန္ခံ)
ကိုယ့္ကိုယ္ကို ျပန္သုံးသပ္တယ္။ ဘာလို႔ မဲရႈံးရလဲေပါ့ေနာ္။ ပါတီက သက္တမ္းအားျဖင့္ ၂၀၁၈ ေလာက္မွ ဖြဲ႕စည္းၿပီး သက္ရွိေပါက္ဖြားလာတာကိုး။ ေနာက္ၿပီး Covid ေၾကာင့္ လူထုနဲ႔ ေတြ႕ဆုံဖို႔ အခ်ိန္မေလာက္ဘူး။ ကြာရန္တင္း ဝင္ရ တာကလည္း အခ်ိန္ၾကန႔္ၾကာမႈကို ပိုျဖစ္ေပၚခဲ့တဲ့အတြက္ ေ႐ြးေကာက္ပြဲဟာ စိန္ေခၚမႈ အမ်ားဆုံးျဖစ္တာေပါ့ေနာ္။
အားတက္စရာတစ္ခုကေတာ့ မ်ိဳးဆက္သစ္လူငယ္နဲ႔ ျပည္တြင္းျပည္ပေတြရဲ႕ လူထုကို ျပန္ၾကည့္လိုက္တဲ့အခါမွာ ႏိုင္ငံေရးစိတ္ေတြ ႏိုးၾကားလာတာကို ေတြ႕ရတယ္။ ဒါက အမ်ိဳးသားႏိုင္ငံေရးမွာ အျမတ္ရလိုက္တာေပါ့ေနာ္။ ငါတို႔ ပါတီက ရႈံးေပမယ့္ အမ်ိဳးသားႏိုင္ငံေရးမွာေတာ့ အႏိုင္ရပါတယ္လို႔ ေျပာခ်င္ပါတယ္။ ပါတီကို ေထာက္ခံအားေပးတဲ့ ကရင္ အပါအဝင္ ေဒသခံလူထုအားလုံးကိုလည္း ေက်းဇူးအထူးထင္ပါတယ္လို႔။ ဆက္လက္ အားေပးပါဦးလို႔၊ ေနာက္ထပ္လည္း ႀကိဳးစားပါဦးမယ္။

ကိုယ့္ျပည္နယ္နဲ႔ ကိုယ့္ပါတီက ကိုယ့္အရပ္ေဒသမွာ တစ္ခါေလာက္ အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရခ်င္လို႔ ၿပိဳင္ျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ က်မတို႔ ပါတီက တျခားဘာအညႇိဳးအေတးမွလည္း မရွိပါဘူး။ ခုက ကိုယ့္ျပည္နယ္အေနအထားနဲ႔ ပါတီကို နားလည္မႈမရွိေသး တဲ့အတြက္ ရႈံးတယ္ေပါ့ေနာ္။ တျခားတိုင္းရင္းသားပါတီေတြက သူတို႔ရဲ႕ ျပည္နယ္ေတြ အသီးသီးမွာ ႏိုင္ေပမယ့္ ကရင္ ကေတာ့ ဒီအတိုင္းပဲရွိေနေသးတယ္ေပါ့ေနာ္။ လာမယ့္ ၂၀၂၅ မွာ သူမ်ား ျပည္နယ္ေတြမွာ ေဒသခံပါတီေတြက အႏိုင္ရ သလို က်မတို႔ျပည္နယ္မွာလည္း ျပည္နယ္ပါတီအႏိုင္ရရွိဖို႔ ျပည္နယ္သူ၊ ျပည္နယ္သားေတြ ဝန္းရံေပးၾကပါလို႔ ေျပာခ်င္ ပါတယ္။

ေစာခင္ေမာင္ျမင့္ (PSDP- ဖလုံ စေဝၚ ဒီမိုကရက္တစ္ပါတီ၊ ဥကၠဌ)
ကရင္ျပည္နယ္ဆိုေပမယ့္လည္း ကရင္ေတြအားလုံးက ကရင္ပါတီကို မဲထည့္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ ႏိုင္ေျခ ၆၀ ရာခိုင္ႏႈန္း ေလာက္ရွိပါတယ္။ ကရင္ေတြ ကရင္ပါတီမွာမဲမထည့္ဘဲ အျခားပါတီနဲ႔ တစ္သီးပုဂၢလေတြမွာ ပါသြားမယ္ဆိုရင္ေတာ့ ဘယ္လိုနည္းနဲ႔မွ မႏိုင္ႏိုင္ဘူးဆိုတာ ေမာင္ေက်ာ္(ဦး)ေျပာခဲ့ဖူးပါတယ္။ လာမယ့္ ၅ႏွစ္ ေ႐ြးေကာက္ပြဲမွာ ကရင္တိုင္း ရင္းသားေတြအားလုံး ကရင္ပါတီကို ေထာက္ခံဝန္းရံဖို႔ လိုလိမ့္မယ္ဆိုတဲ့ သင္ခန္းစာေလးေတာ့ ရလိုက္တာေပါ့။

တခ်ိဳ႕ကလည္း NLD-အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္မွာဝင္တဲ့ ကိုယ္စားလွယ္ေတြလည္း ကရင္ပါပဲဆိုၿပီး ေျဖသိမ့္တာ ရွိတာေပါ့။ ဒါေပမယ့္ NLD က ကိုယ္စားလွယ္က သူတို႔ပါတီရဲ႕ ထိန္းခ်ဳပ္မႈေအာက္မွာ ေနေနရတဲ့အတြက္ အမ်ိဳးသားေရးေတြမွာ လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ေဆာင္႐ြက္ခြင့္ရမွာ မဟုတ္ဘူး။ NLD က ကရင္ဆိုေပမယ့္ ကရင္တို႔ရဲ႕ စာေပယဥ္ေက်းမႈ ဓေလ့ထုံးတမ္း လုပ္ငန္းကိစၥေတြမွာ ထဲထဲဝင္ဝင္ပါဝင္ေဆာင္႐ြက္ခဲ့တာ တစ္ေယာက္မွ အစဥ္အလာ မေတြ႕ခဲ့ရဘူး။

ဒါေၾကာင့္မို႔ ကရင္ပါတီက ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းေတြသာ အႏိုင္ရမယ္ဆိုရင္ေတာ့ ကိုယ့္ရဲ႕ စာေပယဥ္ေက်းမႈ၊ အမ်ိဳး သားေရးကိစၥေတြမွာ အထူး အေလးေပးေဆာင္႐ြက္ႏိုင္မယ္ဆိုၿပီး အစကတည္းက ရည္႐ြယ္ၿပီး ကရင္ပါတီေတြကို တည္ေထာင္ခဲ့တာပါ။ အခုေတာ့ စိတ္မေကာင္းစရာေပါ့ေလ။ ကရင္ျပည္နယ္မွာ ကရင္လူထုေတြရဲ႕အသံကို လႊတ္ေတာ္ ထဲေရာက္ေအာင္ ထိထိေရာက္ေရာက္ ေဆာင္႐ြက္ေပးမယ့္ ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းတစ္ေယာက္မွ အႏိုင္မရဘူးဆိုေတာ့ ေတာ္ေတာ္ေလး စိတ္မေကာင္းျဖစ္ရပါတယ္။ တစ္ႏိုင္ငံလုံးအတိုင္းအတာနဲ႔ ၾကည့္မယ္ဆိုလည္း အားရစရာ မရွိသ ေလာက္ပါပဲ။

တစ္ခုရွိတာက မ်ိဳးဆက္သစ္လူငယ္ေတြေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားက ကရင္ပါတီကို ဝန္းရံေထာက္ခံအားေပးခဲ့တာက အလြန္ ေက်နပ္ပါတယ္။ ပြဲကေတာ့ မၿပီးေသးပါဘူး။ ေနာင္ ၅ႏွစ္တစ္ႀကိမ္တိုင္းမွာ မ်ိဳးဆက္သစ္လူငယ္အားနဲ႔ ကရင္ႏိုင္ငံေရး ခရီးကိုဆက္ေလွ်ာက္ဖို႔ အင္အားသစ္တစ္ခုရရွိတယ္လို႔ပဲ ေမာင္ေက်ာ္ကေတာ့ ျမင္ပါတယ္။ လူငယ္ထုအတြင္းမွာ မ်ိဳးခ်စ္စိတ္ဓာတ္၊ ႏိုင္ငံေရးအသိတရားေတြကို ျပန္ၿပီးေတာ့ ေဝမွ်ေပးႏိုင္မယ္ဆိုရင္ လာမယ့္ ၅ႏွစ္ကာလမွာ ဒီထက္ ေအာင္ျမင္မယ္လို႔ ေမာင္ေက်ာ္ကေတာ့ ယုံၾကည္တယ္။