Home သတင္း တိုင္းရင္းသားလူမ်ဳိးစုမ်ား ခြဲျခားဆက္ဆံခံေနရဆဲဟု KHRG ထုတ္ျပန္

တိုင္းရင္းသားလူမ်ဳိးစုမ်ား ခြဲျခားဆက္ဆံခံေနရဆဲဟု KHRG ထုတ္ျပန္

788

ႏိုဝင္ဘာ ၁၈ ရက္၊ ၂၀၂၀ ျပည့္ႏွစ္။ စအိုင္ဆူး

ဘာသာေရး၊ လူမ်ဳိးေရးႏွင့္ အမ်ဳိးသားေရး ဝိေသသနလကၡဏာမ်ားအေပၚ အေျခခံသည့္ တိုင္းရင္းသားလူမ်ဳိး စုမ်ားအေပၚ ခြဲျခားဆက္ဆံမႈမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္သည့္ အစီရင္ခံစာတစ္ေစာင္ကို ကရင္လူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႔-KHRGက ယေန႔( ႏုိဝင္ဘာ ၁၈ရက္) ထုတ္ျပန္လိုက္သည္။

“ ၿခိမ္းေျခာက္မႈ ေအာက္မွ လူနည္းစုမ်ား၊ အႏၲရာယ္က်ေရာက္ေနေသာ မတူကြဲျပားမႈမ်ား- ျမန္မာျပည္အေရွ႕ ေတာင္ပိိုင္းရွိ အျမစ္တြယ္ေနေသာ ခြဲျခား ဆက္ဆံမႈပုံသ႑ာန္မ်ား” ေခါင္းစဥ္ျဖင့္ ထုတ္ျပန္သည့္ အဆိုပါ အစီရင္ခံစာအရ ဗမာမဟုတ္သည့္ တိုင္းရင္းသားမ်ားအေပၚ အစိုးရ၏ ဗမာလူမ်ဳိးႀကီးဝါဒဆန္စြာ ျပဳမႈ ဆက္ဆံမႈမ်ားကို အဓိက မီးေမာင္းထိုတင္ျပထားသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္း ႏိုင္ငံေရး ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈမ်ား ရွိလာၿပီး ျဖစ္ေသာ္လည္း တိုင္းရင္းသား လူမ်ဳိးစုမ်ား အေနျဖင့္ ၎တို႔၏ အမ်ဳိးသားေရး ဝိေသသ လကၡဏာမ်ားအရ ခြဲျခားဆက္ဆံခံေနရၿပီး အခြင့္အေရး အကာအကြယ္ေပးမႈမ်ား အားနည္းေနေၾကာင္း KHRG ဒါ႐ိုက္တာ ေနာ္ထူးထူးက ယခုလိုေျပာသည္။

၎က “ ေျပာင္းလဲမႈေတြေတာ့ရွိတယ္။ ဒါေပမဲ့ လူနည္းစုေတြမွာ ႏိုင္ငံသားတစ္ေယာက္ရဲ႕ အခြင့္အေရး တိုင္း ရင္းသား တစ္ေယာက္ရဲ႕အခြင့္အေရး ရရွိပိုင္ခြင့္မွာ အသိအမွတ္ျပဳမႈ အျပည့္အဝမရေသးဘူး။ လူမ်ဳိးႀကီးဝါဒ ႀကီးစိုးမႈ မူဝါဒေတြက အေသအခ်ာ ရွိေနေသးတာပဲ။ ဘယ္မွာ အထင္အရွားေတြ႕ႏိုင္လဲဆိုရင္ တိုင္းရင္းသား လူမ်ဳိးေတြရဲ႕ မွတ္ပုံတင္ နာမည္ေရွ႕ေတြမွာ သူတို႔ရဲ႕ တိုင္းရင္းသားအမည္ေတြအစား ဗမာနာမည္ေတြကို ထည့္ေပးတာမ်ဳိးေတြ ေတြ႕ႏိုင္တယ္” ဟု ေကအိုင္စီသို႔ေျပာသည္။

ယေန႔ ထုတ္ျပန္သည့္ အစီရင္ခံစာအရ ၿပီးခဲ့သည့္ စစ္အစိုးရ လက္ထက္ကာလမ်ားအတြင္း လူမ်ဳိးႀကီးဝါဒ မ်ားကို စနစ္တက် က်င့္သုံးခဲ့ရာမွ ဦးသိန္းစိန္အစိုးရ လက္ထက္မွစ၍ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈ တခ်ဳိ႕ ရွိလာခဲ့ ေသာ္လည္း တခ်ဳိ႕ေဒသမ်ားတြင္ လူမ်ဳိးႀကီးဝါဒ လက္ေတြ႕က်င့္သုံးမႈမ်ားရွိေနေသးသည့္အေပၚ တိုင္းရင္းသား လူမ်ဳိးစုမ်ား ႀကဳံေတြ႕ေနရဆဲျဖစ္သည္ဟု ဆိုထားသည္။

ထို႔အျပင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ပညာေရးစနစ္အရ သမိုင္းေၾကာင္းမ်ား၊ ဘာသာစာေပ၊ ယဥ္ေက်းမႈႏွင့္ ပတ္သက္၍ ဗမာတိုင္းရင္းသား မဟုတ္သည့္ က်န္တိုင္းရင္းသားမ်ား၏ သမိုင္း၊ စာေပ၊ ယဥ္ေက်းမႈမ်ားကို တရားဝင္ ျပ ဌာန္းသင္ယူေလ့လာခြင့္မေပးထားသည့္အခ်က္မ်ား၊ တိုင္းရင္းသားလူမ်ဳိးစုမ်ား၏ အမ်ဳိးသားေရး လကၡဏာ ရပ္မ်ားျဖစ္သည့္ အမ်ဳိးသားအလံ၊ စာေပ၊ ဓေလ့ထုံးတမ္း၊ ေန႔ထူးေန႔ျမတ္မ်ားအေပၚ ကန္႔သတ္ခ်က္မ်ားႏွင့္ ေနရာေဒသ၏ နာမည္ေခၚသုံးစြဲမႈမ်ားအေပၚ ဗမာမႈျပဳခံရျခင္းစသည့္အခ်က္မ်ားကို အဓိက ေဖာ္ျပထားသည္။

၂၀၁၄ ခုႏွစ္တြင္ ျပဌာန္းသတ္မွတ္လိုက္သည့္ အမ်ဳိးသားပညာေရး ဥပေဒအရ တိုင္းရင္းသားစာေပမ်ားကို ေက်ာင္းခ်ိန္ျပင္ပ သင္ၾကားခြင့္မ်ားေပးလာၿပီး ၂၀၁၅ခုႏွစ္တြင္ တိုင္းရင္းသား အခြင့္အေရး ကာကြယ္ေရး ဥပေဒ ျပဌာန္းေပၚေပါက္လာသည့္တိုင္ ၎ဥပေဒမ်ားကို လက္ေတြ႕က်င့္သုံးမႈမ်ားတြင္ အတားအဆီးမ်ား ရွိေန ေၾကာင္လည္း KHRG က ေထာက္ျပသည္။

၎အျပင္ အစီရင္ခံစာပါ အျခားအခ်က္မ်ားအရ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္း ဒီမိုကေရစီႏွင့္ ႏိုင္ငံသားအခြင့္အေရးမ်ား အတြက္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈမ်ား လုပ္ေဆာင္လာေသာ္လည္း မြတ္စလင္ လူနည္းစုမ်ားအေနျဖင့္ ယေန႔အခ်ိန္ထိ ခ်န္လွပ္ခံထားရဆဲျဖစ္ေၾကာင္း၊ ၎တို႔အေနျဖင့္ တရားဝင္ စာရြက္စာတမ္းရရွိခံစားပိုင္ခြင့္ႏွင့္ ႏိုင္ငံသားအသိ အမွတ္ျပဳခံရမႈမ်ား မရရွိသည့္ စိန္ေခၚမႈမ်ား ဆက္လက္ရင္ဆိုင္ေနရေၾကာင္းလည္း ဆက္လက္ ေဖာ္ျပထား သည္။

ယေန႔ထုတ္ျပန္သည့္အစီရင္ခံစာကို ယခင္ထုတ္ျပန္ၿပီးသား KHRG ၏ ေတြ႕ရွိခ်က္မ်ားအျပင္ ၿပီးခဲ့သည့္ ၂၀၁၉ ခုႏွစ္ႏွင့္ ယခုႏွစ္အတြင္း ကြင္းဆင္းေလ့လာ၍ ေဒသခံ လူထု ၅၉ ဦးကို ေမးျမန္း မွတ္တမ္းရယူထားမႈ မ်ားကို အေျခခံ၍ စုေပါင္းထုတ္ျပန္သည့္ အစီရင္ခံစာျဖစ္ေၾကာင္းလည္းသိရသည္။

ထိုသို႔ လူနည္းစု လူမ်ဳိးမ်ား၏ အခြင့္အေရး ႏွင့္ ဝိေသသန လကၡဏာမ်ားကို ကာကြယ္ေပးႏိုင္ရန္အတြက္ ျမန္မာအစိုးရ ႏွင့္ ေဒသတြင္း အုပ္ခ်ဳပ္ေရး ယႏၲရာမ်ားမွ တက္ႂကြစြာ လုပ္ေဆာင္ေပးရန္ လိုအပ္ေၾကာင္း လည္း KHRG ၏ အစီရင္ခံစာ၌ ေတာင္းဆို အႀကံျပဳခ်က္မ်ား ထည့္သြင္းထားသည္။

၎အႀကံျပဳခ်က္မ်ားအရ မတူကြဲျပားသည့္ တိုင္းရင္းသား လူမ်ဳိးစုမ်ားအားလုံးကို တိုင္းရင္းသား လူမ်ဳိးမ်ား အျဖစ္ တရားဝင္အသိအမွတ္ျပဳၿပီး ႏိုင္ငံသားျဖစ္ခြင့္ကို ကန္႔သတ္ထားသည့္ ဥပေဒမ်ားကိုပါ အစားထိုး ျပဌာန္း အတည္ျပဳေပးရန္ ေတာင္းဆိုအႀကံျပဳထားသည္။

ထို႔အျပင္ တိုင္းရင္းသားလူနည္းစုမ်ား၏ ဝိေသသ လကၡဏာရပ္ဆိုင္ရာ ေတာင္းဆိုခ်က္မ်ားတြင္ ၎တို႔၏ ဘာသာစကား၊ စာေပ၊ ယဥ္ေက်းမႈ၊ ေန႔ထူးေန႔ျမတ္၊ အမ်ဳိးသားလံ၊ သမိုင္းေၾကာင္း၊ ပညာေရး၊ နယ္ေျမ ေဒသ နာမည္ ေခၚေဝၚသုံးစြဲမႈ မ်ားအတြက္ တရားဥပေဒႏွင့္အညီ အသိအမွတ္ျပဳ ကာကြယ္ေပးေရးႏွင့္ တိုင္းရင္းသား ေဒသမ်ားတြင္ တိုင္းရင္းသားမ်ား မလိုလားသည့္ ႐ုပ္ထုမ်ား စိုက္ထူျခင္းမ်ားကို ရပ္တန္႔ရန္လည္း ဆက္လက္ အႀကံျပဳတိုက္တြန္းထားသည္။

ၿပီးခဲ့သည့္ ကာလမ်ားအတြင္း တိုင္းရင္းသားေဒသမ်ား၌ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း ႐ုပ္ထုစိုက္ထူျခင္းမ်ား၊ တံတား အမည္ေပးျခင္းမ်ား၊ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္အဖြဲ႔အစည္းႏွင့္ ထိစပ္ေဒသမ်ားရွိ ေက်ာင္းမ်ားတြင္ တိုင္းရင္း သား အလံစိုက္ထူထားျခင္းအေပၚ ျဖဳတ္သိမ္းျခင္းမ်ား၊ တိုင္းရင္းသား စာေပျဖင့္ ေဒသေက်းရြာအမည္ စိုက္ထူ ေရးသားျခင္းမ်ားကို တားျမစ္ခံရမႈျဖစ္စဥ္မ်ား ျဖစ္ပြားခဲ့ျခင္းေၾကာင့္ အစိုးရအေပၚ တိုင္းရင္းသားလူမ်ဳိးစုမ်ား အၾကား ေဝဖန္မႈမ်ား ျမင့္တက္ခဲ့သည္။

ကရင္လူ႔အခြင့္အေရးအဖဲြ႔-KHRG ကုိ ၁၉၉၂ ခုႏွစ္တြင္ စတင္ဖဲြ႔စည္းခဲ့ၿပီး လြတ္လပ္သည့္ အဖဲြ႔အစည္းျဖစ္ကာ ျမန္မာျပည္အေရွ႕ေတာင္ပုိင္းရွိ ေဒသခံမ်ား ႀကံဳေတြ႔ေနရသည့္ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈမ်ားကို မွတ္တမ္းယူ၍ အစီရင္ခံစာ ထုတ္ျပန္ျခင္း၊ ျဖန္႔ေဝျခင္းႏွင့္ လူ႔အခြင့္အေရး ကာကြယ္ေရး ဆုိင္ရာကိစၥရပ္မ်ားကို ျပည္သူမ်ားအား အသိပညာေပး လုပ္ ေဆာင္ေနသည့္ အဖဲြ႔ျဖစ္သည္။