Home သတင္း ကရင္ျပည္နယ္ ဒူးရင္းပင္မ်ား ေသေၾကပ်က္စီးမႈမွာ မႈိပိုးတစ္မ်ိဳးေၾကာင့္ဟု စစ္ေဆးေတြ႕ရွိ

ကရင္ျပည္နယ္ ဒူးရင္းပင္မ်ား ေသေၾကပ်က္စီးမႈမွာ မႈိပိုးတစ္မ်ိဳးေၾကာင့္ဟု စစ္ေဆးေတြ႕ရွိ

559
ေအာက္တိုဘာ ၁၂ရက္၊ ၂၀၂၀ခုႏွစ္။ နန္းေဝၿဖိဳးဇာ

ကရင္ျပည္နယ္ရွိ ဒူးရင္းပင္မ်ား ေသေၾကပ်က္စီးမႈမွာ အပင္ေသေစသည့္ Phytophtora palmlvora မႈိပိုးတစ္မ်ိဳး ေၾကာင့္ဟု စစ္ေဆးေတြ႕ရွိေၾကာင္း စိုက္ပ်ိဳးေရးသုေတသနဦးစီးဌာန ဇီဝနည္းပညာမ်ိဳးေစ့ဘဏ္ႏွင့္ သီးႏွံကာကြယ္ေရး ဌာနခြဲ အပင္ေရာဂါသုေတသနစု၊ ေရဆင္း ေနျပည္ေတာ္၏ ေဒသတာဝန္ခံထံ အေၾကာင္းျပန္ၾကားခ်က္အရ သိရသည္။

ေကာ့ကရိတ္ၿမိဳ႕နယ္အတြင္းရွိ အပင္ေသသည့္ ဒူးရင္းၿခံမွ ေပးပို႔သည့္ ဒူးရင္းအေခါက္မ်ားကို အပင္သုေတသန ဓာတ္ခြဲ ခန္းတြင္ ေမြးျမဴစစ္ေဆးၾကည့္ရာ ဒူးရင္းပင္၏ အျမစ္ပုပ္၊ ပင္စည္ပုပ္ႏွင့္ အသီးပုပ္ေရာဂါ ျဖစ္ေစသည့္ Phytophtora Palmlvora မႈိပိုးတစ္မ်ိဳးကို ေတြ႕ရွိခဲ့ေၾကာင္း ေနျပည္ေတာ္ အပင္ေရာဂါသုေတသနဌာနစုက ၎တို႔ ေတြ႕ရွိထားသည့္ အေျဖမ်ားကို သက္ဆိုင္ရာ တာဝန္ရွိသူမ်ားထံ စက္တင္ဘာလ ၁၇ရက္ေန႔က အေၾကာင္းျပန္ၾကားခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။

စိုက္ပ်ိဳးေရးဦးစီးဌာန ေကာ့ကရိတ္ခ႐ိုင္ဦးစီးမႉး ေနာ္သူးေလးထီးက “သုေတသနဌာနက စစ္ေဆးေတြ႕ရွိမႈ အေျဖထြက္ လာၿပီးဆိုေတာ့ က်မတို႔ဌာနအေနနဲ႔လည္း လူထုေတြကို ျပန္ခ်ျပရွင္းလင္းဖို႔ စဥ္းစားထားတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဒီအခ်ိန္မွာ Covid ကာလျဖစ္ေတာ့ အဲဒီနယ္ေျမေတြကို က်မတို႔ဝင္လို႔ မရေသးဘူးေပါ့။ လူထုေတြဆီသြားၿပီး ကိုယ့္ရဲ႕ဒူးရင္းပင္ကို ဘယ္လိုျပန္ၿပီးျပဳစုရမလဲ။ သုေတသနဌာနက ေျပာတဲ့ အခ်က္အလက္ေတြ၊ က်မတို႔ဌာနက သိထားတဲ့အခ်က္အလက္ ေတြ မႈိေရာဂါကို ဘယ္လိုႏွိမ္နင္းရမလဲ၊ ဘယ္လိုျပဳစုရမလဲဆိုတာကို သြားရွင္းျပဖို႔ရွိပါတယ္။”ဟု ေကအိုင္စီသို႔ ေျပာ သည္။

ေကာ့ကရိတ္ခ႐ိုင္အတြင္း စိုက္ပ်ိဳးသည့္ ဒူးရင္းပင္မ်ားသည္ ေတာေတာင္အတြင္း သဘာဝအပင္မ်ားအတိုင္း စိုက္ပ်ိဳး ထားျခင္းျဖစ္ရာ အခ်ိဳ႕အပင္မ်ားမွာ သက္တမ္းရင့္သည့္ ပင္အိုမ်ားျဖစ္သည့္အျပင္ စိုက္ပ်ိဳးသူမ်ားအေနျဖင့္ အပင္မ်ား ကိုလည္း အာဟာရဓာတ္ ျပန္လည္ျဖည့္ေပးႏိုင္မႈ အားနည္းျခင္းမ်ားသည္ အပင္ေသရျခင္း၏ အေၾကာင္းရင္းအျဖစ္ ပါဝင္ေနေၾကာင္း ၎က ျဖည့္စြက္ ေျပာသည္။

ကရင္ျပည္နယ္ႏွင့္ မြန္ျပည္နယ္ရွိ ေဒသအခ်ိဳ႕မွ ဒူးရင္းၿခံမ်ားမွာ ယခုႏွစ္ေနာင္းပိုင္းတြင္ အပင္ ေသေၾကပ်က္စီးမႈမ်ား ႏွစ္စဥ္ ႀကဳံလာရၿပီး အခ်ိဳ႕ေနရာမ်ားတြင္ ၿခံအလိုက္ အပင္ေသျခင္း၊ အသီးပုပ္လာျခင္းႏွင့္ ႀကဳံေတြ႕ေနရေၾကာင္း အပင္ စိုက္ေတာင္သူမ်ားက ေကအိုင္စီသို႔ ေျပာသည္။

ေကာ့ကရိတ္ၿမိဳ႕နယ္ သမိန္ဒြတ္႐ြာ ဒူးရင္းစိုက္ေတာင္သူ ေစာဝင္းၾကည္က “ဒူးရင္းအပင္ စေသတာ ၅ႏွစ္ေလာက္ရွိၿပီး။ တစ္ႏွစ္ကို နည္းနည္းစီ ေသတယ္။ ေသတာက မိုးတြင္းမွာေသတယ္။ ဒူးရင္းသီး အသီးကြက္လာၿပီးဆိုရင္ အဲဒီအပင္က ေသေတာ့မယ္လို႔ မွတ္ယူလို႔ရတယ္။ က်ေနာ္တို႔က ဘိုးဘြားစဥ္ဆက္ စိုက္သလိုပဲစိုက္ေတာ့ အရမ္းျပဳစုတာေတြမရွိဘူး။ အရင္က ဒီလိုပဲစိုက္တယ္။ အခုက ရာသီဥတု ေျပာင္းသြားတာလဲ ပါမယ္။”ဟု ဆိုသည္။

ကရင္ျပည္နယ္အတြင္းရွိ ဒူးရင္းစိုက္ေတာင္သူမ်ားသည္ ရာသီဥတုေအးသည့္ ေတာေတာင္အတြင္းရွိ ၎တို႔၏ ဥယ်ာဥ္ ၿခံမ်ား၌သာ သာမန္ စိုက္ပ်ိဳးထားၾကသည့္အျပင္ ေျမၾသဇာမ်ားကို အာဟာရဓာတ္ျဖည့္ေပးျခင္းမ်ားလည္း မရွိေၾကာင္း သိရသည္။

စိုက္ပ်ိဳးေရးသုေတသန ဦးစီးဌာန၏ အေၾကာင္းျပန္ၾကားစာထဲတြင္ အပင္ေရာဂါ၏ ကာကြယ္ကုသနည္းဆိုင္ရာ အႀကံ ျပဳထားသည့္ အခ်က္ ၇ခ်က္တြင္ ေရာဂါက်အပင္၏ အစိတ္အပိုင္းမ်ားကို ဖယ္ရွားျခင္း၊ မီးရႈိ႕ျခင္း၊ အစိုဓာတ္မ်ားပါက ပတ္ေျမာင္းတူး၍ ေရထုတ္ျခင္း၊ ေရမဝပ္ေစရန္ ဂ႐ုျပဳေဆာင္႐ြက္ျခင္းအျပင္ မႈိသတ္ေဆး သုတ္လိမ္းျခင္း၊ မႈိသတ္ေဆး ျဖန္းျခင္းမ်ားကို အႀကိမ္ေရသတ္မွတ္ခ်က္ျဖင့္ အသုံးျပဳေဆာင္႐ြက္ရမည့္ နည္းလမ္းမ်ားကိုလည္း ဒူးရင္းေရာဂါ စစ္ေဆးေတြ႕ရွိခ်က္ အေၾကာင္းျပန္ၾကားစာတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။