Home ေတြ႕ဆံုေမးျမန္းခန္း KPSN ေျပာခြင့္ရ ေနာ္ဝါးခူရွီး ႏွင့္ ေမးျမန္းျခင္း

KPSN ေျပာခြင့္ရ ေနာ္ဝါးခူရွီး ႏွင့္ ေမးျမန္းျခင္း

2045

KPSN ေျပာခြင့္ရ ေနာ္ဝါးခူရွီး ႏွင့္ ေမးျမန္းျခင္း

“ကမၻာ့ကပ္ေရာဂါးကုိ အတူတကြ တုိက္ဖ်က္ေနတဲ့အခ်ိန္မွာ တုိင္းရင္းသားေဒသေတြမွာ ထုိးစစ္ဆင္တာ ေတြကုိ ရပ္ဖုိ႔ က်မတုိ႔က အရင္ ထုတ္ျပန္ခ်က္ေတြထုတ္တုိင္း အၿမဲေတာင္းဆုိခဲ့တယ္။” KPSN ေျပာခြင့္ရ ေနာ္ဝါးခူရွီး

မူေၾတာ္(ဖာပြန္)ေဒသအတြင္း ဗမာ့တပ္မေတာ္၏ အသစ္တဖန္ထိုးစစ္ဆင္တိုက္ခိုက္မႈမ်ားရပ္တန္႔ရန္ဟုဆုိကာ ျမန္ မာ့ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္ကို ေစာင့္ၾကည့္ေနသည့္ ကရင္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအေထာက္အကူျပဳကြန္ရက္-KPSNက ဧၿပီလ ၂၀ရက္ေန႔တြင္ အေရးေပၚေတာင္းဆိုမႈ တစ္ခုထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။ အဆုိပါ ထုတ္ျပန္ေတာင္း ဆုိမႈႏွင့္ပတ္သက္၍ ကြန္ရက္၏ ေျပာခြင့္ရသူ ေနာ္ဝါးခူရွီးအား ေကအုိင္စီ-ကရင္သတင္းဌာနမွ ဆက္သြယ္ေမးျမန္းထားသည္မ်ားကို ေဖာ္ျပလုိက္ပါသည္။

ေမး- KPSNအေနနဲ႔ မူတေရာ္(ဖာပြန္)ေဒသမွာ စစ္တပ္ရဲ႕အသစ္တဖန္ ထုိးစစ္ဆင္မႈအတြက္ ရပ္တန္႔ေပးဖုိ႔ ေတာင္းဆုိမႈ ထုတ္ျပန္ခ်က္ႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး ရွင္းျပေပးပါ။
ၿပီးခဲ့တဲ့ ဇန္နဝါရီကေန မတ္လအထိက စစ္တပ္ရဲ႕ စစ္ေရးလႈပ္ရွားမႈေတြက မ်ားလာတယ္။ အဲ့မွာ လူ႔အ ခြင့္ အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြ ေဒသခံလူထုေတြရဲ႕ ေနထုိင္စားေသာက္ေနရာေတြကုိ ဖ်က္ဆီးတာေတြ ေဒသခံလူ ထုေတြကုိ ပစ္သတ္တာေတြ ဒါေတြက မ်ားလာတာေတြ႔ရတယ္။ ဘာျဖစ္လဲဆုိေတာ့ မူတေရာ္(ဖာပြန္) လုိေဒသ က ဖက္ဒရယ္ တည္ေဆာက္မႈရဲ႕ စံျပေနရာတစ္ခုျဖစ္တယ္။ ကုိယ္ပုိင္တည္ေနရာ ဖြဲ႔စည္းတည္ေဆာက္မႈေတြ၊ ေက်ာင္းဝန္းေတြ၊ ဓေလ့ရုိးရာ ယဥ္ေက်းမႈ ထိန္းသိမ္းထားတဲ့ ေက်ာင္းေတြ၊ သံလြင္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ဥယ်ာဥ္ လုိမ်ဳိးရွိတယ္။ ကရင္ေတြရဲ႕ ကုိယ္ပုိင္အုပ္ခ်ဳပ္မႈပုံစံနဲ႔ျပည့္စုံတဲ့ ေနရာတစ္ခုျဖစ္ေနတာေပါ့။ ဖာပြန္ေဒသရဲ႕ အေျခအေနက တျခားေနရာနဲ႔ ပုိထူးျခားတာေပါ့။

ဒီအေပၚ သူတုိ႔ရဲ႕ ကုိယ္ပုိင္အုပ္ခ်ဳပ္မႈ ပုံစံေတြကုိ စစ္တပ္က ဖ်က္ဆီးပစ္ဖုိ႔ ရည္ရြယ္ခ်က္ရွိတဲ့ သေဘာေတြေတြ႔ေနရတယ္။ အခုလာၿပီး တုိက္ခုိက္တာေတြကုိ ၾကည့္မယ္ဆုိရင္ ဇန္နဝါရီလကစၿပီး ဒီဧၿပီလ အထိက လက္နက္ႀကီးပစ္ခတ္မႈက တစ္ရက္ တစ္ရက္ကုိ ဆယ္နဲ႔ခ်ီၿပီးပစ္ခတ္ေနတာကုိေတြ႔ရတယ္။ ထြက္ ေျပးတိမ္းေရွာင္ေနရတဲ့ သူေတြလည္းရွိေနတာေပါ့။ အခုလတ္တေလာအေျခအေနအရ ကမၻာ့ကပ္ေရာဂါးကုိ အတူတကြ တုိက္ဖ်က္ေနတဲ့အခ်ိန္မွာ တုိင္းရင္းသား ေဒသေတြမွာ ဒီ ထုိးစစ္ဆင္တာေတြကုိ ရပ္ဖုိ႔ က်မတုိ႔က အရင္ ထုတ္ျပန္ခ်က္ေတြထုတ္တုိင္း အၿမဲေတာင္းဆုိခဲ့တယ္။

ေမး- မူတေရာ္ေဒသမွာ တပ္မေတာ္ရဲ႕ တပ္ေရးလႈပ္ရွားမႈေတြက အခုလက္ရွိ ဘယ္လုိ အေျခအေနမွာရွိ ေန လဲလုိ႔ သိရလဲ။
ေဒသခံေတြရဲ႕ ေျပာျပခ်က္အရဆုိရင္ အရင္ ျဖတ္ေလးျဖတ္ ေခတ္တုန္းကလိုပဲ သူတုိ႔မွာ လြယ္လြယ္ ကူကူ သြားလာလုိ႔မရဘူး။ သူတုိ႔ရဲ႕ လုပ္ကုိင္စားေသာက္တဲ့ ေနရာေတြကုိ ဖ်က္ဆီးတာေတြ၊ လက္နက္ႀကီး နဲ႔ပစ္ခတ္တာေတြ၊ ဆက္သြယ္သြားလာတာေတြကုိ ပိတ္ပင္တာေတြက ျဖတ္ေလးျဖတ္ပုံစံလုိျဖစ္ေနတာေပါ့။ ေက်းရြာ အနီးအနားေတြမွာ လက္နက္ႀကီးေတြ ပစ္ခ်တာေတြ လုပ္ေတာ့ေဒသခံေတြမွာ မေနရဲေတာ့ တိမ္း ေရွာင္ေနရ တာေတြရွိတာေပါ့။ မတ္လ ၃၁ရက္ေန႔တုန္းကဆုိလည္း စားနပ္ရိကၡာသြားဝယ္ၿပီး ျပန္လာတဲ့ ေဒသခံတစ္ ေယာက္ကုိ ပစ္သတ္တာေတြ ဘာျဖစ္လဲဆုိေတာ့ အဲ့ေနရာေဒသေတြက စစ္တပ္ရဲ႕ တပ္ေရး လႈပ္ရွားမႈေတြေၾကာင့္ ေဒသခံေတြမွာသြားဖုိ႔လာဖုိ႔ ခက္တာေပါ့။ လမ္းေတြ တုိးခ်ဲ႕ေဖာက္လာၿပီး သူတုိ႔ရဲ႕ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးနယ္ ေျမေတြကုိ တုိးခဲ်႕လာတယ္။ ဒီလမ္းေတြက တကယ္ေကာင္းလာၿပီးဆုိရင္ စစ္ဆင္ေရးအတြက္ပဲ အသုံးျပဳမွာပဲ။

ဘာျဖစ္လဲဆုိေတာ့ ေဒသခံ လူထုေတြအတြက္မဟုတ္သလုိ ေဒသခံေတြကလည္း ေတာင္းဆုိထား တာလည္း မဟုတ္ဘူး။ ဒီလုိ လမ္းေတြ တုိးခ်ဲ႕ ေဖာက္လုပ္လာတာနဲ႔အမ်ွ ေဒသခံေတြ ထြက္ေျပးတိမ္းေရွာင္ေန ရတာေတြ ထိခုိက္ ေသဆုံးရတာေတြ ရွိလာတယ္။ ဒါေၾကာင့္ဒီလမ္းေတြကုိ သူတုိ႔မလုိလားဘူး။ တုိင္းျပည္မွာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ရၿပီး တည္ၿငိမ္သြားမွ ဒါေတြကုိ သူတုိ႔က စဥ္းစားထားတာတယ္။ တုိင္းရင္းသားေတြအတြက္ ၿပီးျပည့္စုံတဲ့ ႏုိင္ငံေရး အခြင့္အေရး ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စု တည္ေဆာက္မႈ သေဘာတူညီခ်က္ေတြရမွပဲ ဒီလမ္းကုိ အစုိးရနဲ႔ ေကအဲန္ယူအၾကား သေဘာတူညီမႈနဲ႔အညီ အဲ့အခ်ိန္က်မွ ဆုံးျဖတ္ၾကရမွာျဖစ္တယ္။

ေမး- ဒီ ၂၀၂၀ ႏွစ္ဆန္းပုိင္းအတြင္းမွာ ေကအဲန္ယူနဲ႔ တပ္မေတာ္တုိ႔ ႏွစ္ဖက္တပ္အၾကား ထိေတြ႔မႈေတြ ဘယ္ေလာက္ထိ ျဖစ္ခဲ့လဲလုိ႔ သိရလဲ။
ႏွစ္ဖက္တပ္ေတြအၾကား ပစ္ခတ္ထိေတြ႔မႈေတြကေတာ့ ဘယ္အႀကိမ္ထိရွိလဲဆုိတာ က်မွာတုိ႔ေသခ်ာ မမွတ္မိဘူး။ ဒါေပမယ့္ စာရင္းထဲမွာေတာ့ အမ်ားႀကီးရွိတာေတာ့ ေတြ႔တယ္။ က်မတုိ႔ဆီမွာေတာ့ စာရင္းအတိ အက်မရွိ ဘူး။ ေကအဲန္ယူ ခရုိင္ရုံးမွာေတာ့ ရွိလိမ့္မယ္။ သတ္မွတ္နယ္ေျမေက်ာ္လြန္တာေတြေၾကာင့္ ပစ္တာခတ္တာ ေတြရွိတယ္။ ေနာက္ၿပီး လမ္းေဖာက္လုပ္နယ္ေျမေက်ာ္ၿပီး လာတဲ့အတြက္ ထိေတြ႔မႈျဖစ္ တာေတြ ရွိတာေပါ့။ ဒီ ထိေတြ႔ပစ္ခတ္မႈက တပ္မဟာ(၅)နယ္ေျမထဲမွာပဲ မဟုတ္ဘူး။ က်မတုိ႔ရရွိတဲ့ သတင္း ေတြအရေတာ့ တပ္မဟာ (၃)၊ တပ္မဟာ(၂)လုိ ေနရာမ်ဳိးမွာလည္း ျဖစ္တာပဲ။ ဘာျဖစ္လဲဆုိေတာ့ သူတုိ႔ ေဖာက္လုပ္တဲ့ လမ္းက အဲ့ကေနစၿပီး သံလြင္ျမစ္အထိကုိ စီစဥ္ထားတာကိုေတြ႔ရတယ္။

ေမး- မူတေရာ္(ဖာပြန္)ေဒသမွာ ယခင္ စစ္ေျပးေရွာင္ေနရတဲ့သူေတြက လတ္တေလာ အေျခအေနကေကာ ဘယ္လုိ ရွိေနလဲ။ ေရွာင္တိမ္းေနရဆဲလား၊ ဘယ္လုိေတြရွိေနလဲ။
က်မတုိ႔ ျပန္ၾကည့္မယ္ဆုိရင္ ေက်းရြာ ၁၅ ရြာက စုိးရိမ္ရတဲ့ နယ္ေျမအေနအထားမွာရွိေနရတယ္။ တိမ္းေရွာင္ရဖုိ႔ အၿမဲတမ္း အဆင္သင့္ ျပင္ထားရတဲ့သူေတြျဖစ္တယ္။ ဘာျဖစ္လဲဆုိေတာ့ အရင္ ထြက္ေျပးတိမ္း ေရွာင္ေနရတဲ့ ကူေဒးေက်းရြာဘက္က ေဒသေတြမွာဆုိရင္ ျပန္သြားတဲ့သူတခ်ဳိ႕ရွိတယ္။ အရင္ကလုိ ေရွာင္ေျပး ေနရတဲ့ ပုံစံနဲ႔ မတူဘူး။ သူတုိ႔က ဟုိတစ္ေနရာမွာ တစ္စု ဒီတေနရာမွာ တစ္စု နဲ႔ လုိက္ေနတာ။ အရင္တုန္း ကလို အတူစုၿပီး ေနတာမ်ဳိးမဟုတ္ဘူး။ တခ်ဳိ႕က ေသနတ္သံေတြ လက္နက္ႀကီးသံေတြ တိတ္ရင္ ရြာထဲ ျပန္ ဝင္ေန ၾကတာေတြရွိတယ္။ က်င္းေတြလည္း တူးထားၾကတယ္။ တကယ္လုိ႔ အသံၾကားၿပီးဆုိတာနဲ႔ က်င္းထဲဝင္ ေျပးလုိ႔ ရေအာင္ အဆင္သင့္လုပ္ထားၾကတယ္။ ဒီထက္ အေျခအေနဆုိးရင္လည္း ထြက္ေျပးရဖုိ႔ ရွိမွာပဲ။ အခုလက္ရွိ အေျခအေနက အဲ့လုိရွိတယ္။

ေမး- ဒီစစ္ေျပးေရွာင္ေတြရဲ႕ ေနထုိင္စားေသာက္ေနရတဲ့ အေျခအေနနဲ႔ က်န္းမာေရး အေျခအေနေတြက ဘယ္လုိေတြရွိေနလဲ။
သူတုိ႔အတြက္ ေဒသဆုိင္ရာ ေကအဲန္ယူ ခရုိင္ တာဝန္ရွိသူေတြနဲ႔ FBR(Free Burma Ranger) အဖြဲ႔ တုိ႔က တတ္ႏုိင္သေလာက္ေတာ့ ကူညီေပးေနၾကတာေပါ့။ ဒါေပမဲ့ သူတုိ႔ေနတဲ့ ေနရာေတြက ေဝးလံေခါင္ ဖ်ားတယ္။ ထုိင္းနယ္စပ္ကုိ လာမယ္ဆုိလည္း အေဝးႀကီးပဲ၊ ျမန္မာျပည္ဘက္ျခမ္းၿမဳိ႕ေပၚေန ရာေတြကုိ လာဖုိ႔ ဆုိလည္း စစ္တပ္က ကုိယ္ဝယ္လာတဲ့ စားနပ္ရိကၡာပစၥည္းေတြကုိ သိမ္းတာေတြ ျပဳတာေတြလုပ္ေတာ့ သြားဖုိ႔ လာဖုိ႔ ခက္တယ္။ သူတုိ႔ဆီကုိ အကူအညီအေထာက္အပံ့ေရာက္ႏုိင္ဖုိ႔ကလည္း သူတုိ႔ဆီကုိသြားရင္ ျဖတ္သြား ရမဲ့ ကားလမ္းေတြရွိတယ္။

အခုက အဲ့လမ္းေတြကလည္း ျဖတ္သြားျဖတ္လာဖုိ႔က မလြယ္ကူေတာ့ဘူး။ ဘာေၾကာင့္ လဲဆုိေတာ့ အဲ့လမ္းေတြမွာစစ္တပ္က လုံၿခဳံေရးေတြ အျပည့္ယူထားတဲ့အေပၚ KNLA(ကရင္အမ်ဳိးသား လြတ္ေျမာက္ေရး တပ္မေတာ္)က လုံၿခဳံေရးေပးမွာသာ ေဒသခံေတြက သြားလုိ႔လာလုိ႔ လုံၿခဳံမႈရွိတာေပါ့။ သူတုိ႔အတြက္ ကူညီ ေထာက္ပံ့မႈကလည္း အလုံအေလာက္မရွိဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ဒီလုိအေျခအေနမ်ဳိးမွာ ႏုိင္ငံတကာကုိ က်မတုိ႔ အကူ အညီေတာင္းခံတာက အစားအေသာက္ကူညီေထာက္ပံ့ျဖစ္ေစ အျခားအကူအညီေတြျဖစ္ေစ က်မတုိ႔ ဒီနယ္ စပ္မွာအေျခစုိက္တဲ့ အဖြဲ႔အစည္းေတြဆီကုိ တုိက္ရုိက္ေပးသြားဖုိ႔ ေတာင္းဆုိရတာေပါ့။

ေမး- ၿပီးခဲ့တဲ့ ရက္ေတြတုန္းက KPSNရဲ႕ ထုတ္ျပန္ခ်က္ေတြအရ စစ္တပ္ကေနၿပီး အရပ္သားေတြအေပၚ ပစ္ခတ္မႈေတြလုပ္တဲ့အတြက္ ေသဆုံးတဲ့သူလည္းရွိတယ္ ေဒသခံေတာင္ယာေတြကုိ မီးရိႈ႕တာေတြလည္း လုပ္တယ္လုိ႔ ဆုိထားတယ္။ ဒီျဖစ္စဥ္ႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး ဘယ္လုိ သုံးသပ္မိသလဲ။
တစ္ဖက္မွာၾကည့္မယ္ဆုိရင္ ေကအဲန္ယူနဲ႔ သူတုိ႔(တပ္မေတာ္) အၾကား အပစ္ရပ္လက္မွတ္ေရးထုိးတာ ေတြလည္းရွိေနတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒီ တစ္ႏုိင္ငံလုံးအပစ္ရပ္ လက္မွတ္ကုိ သူတုိ႔(စစ္တပ္)က ဘယ္လုိမွ သေဘာ မထားၾကဘူး။ လက္မွတ္ ေရးထုိး ထားတာျဖစ္ေပမဲ့လည္း က်မတုိ႔ျမင္တာက ဒီ သေဘာတူညီခ်က္ေတြက ပ်က္စီးသြားၿပီး။ ဘာျဖစ္လဲဆုိေတာ့ ဒီအပစ္ရပ္ကာလမွာပဲ တပ္မေတာ္က သူတုိ႔ တပ္နယ္ေျမတုိးခ်ဲ႕တာေတြ အင္အားျဖည့္ တင္းတာေတြ တပ္စခန္း အခုိင္အမာတည္ေဆာက္တာေတြနဲ႔ ဆက္သြယ္သြားလာမႈ ပုိမုိေကာင္း မြန္ေအာင္ လုပ္ေဆာင္လာတာ ေတြရွိတဲ့အေပၚ သူတုိ႔မွာ ရည္ရြယ္ခ်က္ရွိၿပီးသားလုိ႔ ျမင္တယ္။

က်မေျပာခဲ့သလုိပဲ မူတေရာ္(ဖာပြန္)လုိ ေဒသမ်ဳိးက သူတုိ႔ရဲ႕ ကုိယ္ပုိင္အုပ္ခ်ဳပ္မႈပုံစံစနစ္နဲ႔ ရွိေန တာေတြကုိ ဖ်က္ဆီးပစ္ဖုိ႔အတြက္ ရည္ရြယ္ထားတယ္လုိ႔ျမင္တယ္။ နယ္ေျမစုိးမုိးမႈနဲ႔ အမ်ဳိးသားေရး ဖ်က္ဆီး မႈေတြ လုပ္ဖုိ႔လုိ႔ပဲလုိ႔ က်မတုိ႔ ျမင္တယ္။ သူတုိ႔မွာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကုိ လုိလားတဲ့ သေဘာထားမရွိဘူးလုိ႔ျမင္တယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆုိရင္ သူတုိ႔မွာ တကယ္ ၿငိမ္းခ်မ္းလုိတဲ့ဆႏၵရွိရင္ ဒါေတြကုိ အတူတကြ ဝုိင္းဝန္းကူညီပံ့ပုိး ေပးရမွာပဲေလ။ လာေရာက္ဖ်က္ဆီး ဖုိ႔မဟုတ္ ဘူးေလ။

ေမး- တဖက္မွာစစ္တပ္ဘက္ကလည္း သူတုိ႔က အရပ္သားေတြမဟုတ္ပါဘူး။ သူတုိ႔ကုိ အရင္လာပစ္လုိ႔ ျပန္ပစ္ ခတ္ရတာမ်ဳိးျဖစ္တယ္ဆုိၿပီး ျပန္လည္တုန္႔ျပန္ေျပာဆုိထားတာမ်ဳိးရွိတဲ့အေပၚမွာေကာ ဘယ္လုိ ျမင္လဲ။
အဲ့လုိ သြားလာေနတဲ့သူေတြက ေဒသခံရြာသားေတြပဲျဖစ္တယ္။ ဒီစားနပ္ရိကၡာ သြားဝယ္ယူတဲ့ သူေတြမွာ အမ်ဳိးသမီး၊ ကေလးေတြပါ ပါတယ္။ အပစ္သတ္ခံလုိက္ရတဲ့ သူ(ေစာသက္မီး)ကလည္း ေဒသခံ ေခါင္းေဆာင္ တစ္ဦးပဲျဖစ္တယ္။ ဒီတပ္မေတာ္ရဲ႕တုန္႔ျပန္ခ်က္အရေတာ့ မဟုတ္ပါဘူး။ သူတုိ႔က ေဒသခံ ေတြပါပဲ။ သူတုိ႔(စစ္တပ္)ရဲ႕ အစဥ္အလာအရ ထုိးစစ္ဆင္ တုိက္ခုိက္တာေတြ လုပ္ၿပီးဆုိရင္ ေဒသခံေတြကုိပဲ ပစ္မွတ္ထားတယ္။

အခုလတ္တေလာ ရခုိင္နဲ႔ ခ်င္းျပည္နယ္မွာလုိပဲ အစုအလုိက္အၿပဳံလုိက္ ေသေနရတာက ေဒသခံ အရပ္သားေတြ ပဲျဖစ္တယ္။ တပ္ကမဟုတ္ဘူး။ အရင္ကာလေတြတုန္းကလည္း က်မတုိ႔ ေဒသဘက္မွာ အလားတူ ေသဆုံးခဲ့ရတာေတြ အမ်ားႀကီးရွိတယ္။ ဒါကလည္း စစ္တပ္ဘက္က သူတုိ႔ကုိ အေရးယူ ေဆာင္ ရြက္တာမ်ဳိးမလုပ္ႏုိင္ေအာင္ အေၾကာင္းျပခ်က္ေတြ ေပးတတ္တဲ့ သူတုိ႔ရဲ႕ အစဥ္အလာ လုပ္ထုံး လုပ္ နည္း ေတြပါပဲ။

ေမး- လတ္တေလာ ကုိဗစ္ကပ္ေရာဂါနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး မူတေရာ္ဘက္မွာ ေကအဲန္ယူဘက္က ပညာေပး လုပ္ ေဆာင္ ေနတာေတြကုိ စစ္တပ္ဘက္က မလုိလားတဲ့ ပုံစံနဲ႔ ေႏွာင့္ယွက္တာ ေတြရွိတယ္လုိ႔ ဆုိၾကတယ္။ အလားတူပဲ နယ္လုံဝန္ႀကီးကလည္း NCA စာခ်ဳပ္အတုိင္းလုပ္ေဆာင္ဖို႔ ၿပီးခဲ့တဲ့ရက္ပုိင္းက ကန္႔ကြက္စာထုတ္ တာမ်ဳိးလည္းေတြ႔ ရတယ္။ ဒီလုိ လုပ္ေဆာင္တာက တကယ္ပဲ NCA စာခ်ဳပ္ပါ အခ်က္ေတြကုိ ခ်ဳိးေဖာက္ေန တာလား၊ ေသြဖည္ေနတယ္လုိ႔ ျမင္လား။
ဒီ ကပ္ေရာဂါကုိ အတူတကြ ကာကြယ္ တားဆီးဖုိ႔ဆုိရင္ လူတုိင္း ျပည္သူလူထုတုိင္းမွာ တာဝန္ရွိၾကပါ တယ္။ အတူတကြ ပူးေပါင္းလုပ္ေဆာင္ရမယ္၊ အတူတကြ တားဆီးကာကြယ္ရမယ္။ အဲ့အတြက္ ေကအဲန္ယူ အေနနဲ႔ လည္း သူတုိ႔ နယ္ေျမတြင္းမွာ တတ္ႏုိင္သေလာက္ တားဆီးကာကြယ္မႈေတြ လုပ္ေနတာပါ။ အသိပ ညာေပးမႈေတြ ဝင္ထြက္သြားလာမႈေတြကုိ ကန္႔သတ္တာမ်ဳိး၊ စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္းေတြ ထုတ္ျပန္တာမ်ဳိး၊ အပူ ခ်ိန္တိုင္းတာမ်ဳိးေတြက ဘယ္စည္းမ်ဥ္းဥပေဒကုိမွ ခ်ဳိးေဖာက္တယ္လုိ႔ မျမင္ဘူး။

က်မျမင္တာက သူတုိ႔ တတ္စြမ္းသေလာက္ သူတုိ႔ လုပ္ႏုိင္စြမ္းအား လုပ္ႏုိင္တဲ့အင္အားေလးနဲ႔ အ ေကာင္းဆုံး ႀကဳိးစားလုပ္တဲ့အေပၚမွာ ဒါက ေကာင္းတာလုပ္တာပဲ။ လူ႔အသက္ကုိ ေလးစားတန္ဖုိးထားတဲ့ လုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြ ျဖစ္တဲ့အတြက္ က်မအေနနဲ႔ အေကာင္းလုိ႔ပဲျမင္တယ္။ ျပည္သူလူထုေတြရဲ႕ အသက္ကုိ ကယ္တာ ေရာဂါေတြကုိ တားဆီးကာကြယ္တာက ဘယ္စည္းမ်ဥ္းဥပေဒကုိမွ ခ်ဳိးေဖာက္မေနဘူး။
ဒါေပမဲ့ သူမ်ားနယ္ေျမထဲမွာ ဝင္လာတာ တုိက္ခုိက္တာ စစ္ေရးလႈပ္ရွားတာ ေဒသခံလူထု စား ေသာက္နယ္ေျမေတြကုိ ဖ်က္ဆီးတာမ်ဳိးမွ ႏွစ္ဖက္သေဘာတူထားတဲ့ အပစ္ရပ္ သေဘာတူစာခ်ဳပ္ေတြကုိ ခ်ဳိးေဖာက္တာပါ။ ဒီ လူ႔အသက္ကယ္တဲ့ လုပ္ရပ္မ်ဳိးေတြက ဒီအပစ္ရပ္ သေဘာတူညီမႈကုိ ဘယ္လုိနည္းနဲ႔မွ ခ်ဳိးေဖာက္ေနတယ္လုိ႔မျမင္ဘူး။ အခုက တစ္ကမၻာလုံးက ဒီေရာဂါကုိ အတူတကြ တုိက္ဖ်က္ေနတာ ကုိယ့္ျပည္ သူလူထုကုိ ကာကြယ္ေနတဲ့ အခ်ိန္မွာ ဒါကလူတုိင္းမွာ တာဝန္ရွိတာပဲ။ သူအလုပ္၊ ကုိယ့္အလုပ္၊ သူ႔ဟာ ကုိယ့္ဟာ ေျပာေနရမယ့္ အခ်ိန္မဟုတ္ဘူး။ အစုိးရပဲမဟုတ္ဘူး ျပည္သူလူထုခ်ည္းသက္သက္ပဲ မဟုတ္ဘူး လူတုိင္းမွာ တာဝန္ရွိတယ္။

ေမး- ဒီလုိ ပစ္ခတ္မႈ အျပန္အလွန္ ကန္႔ကြက္မႈ ျဖစ္စဥ္ေတြ ဆက္ရွိေနေသးတဲ့အေပၚမွာ ဒီၿငိမ္းခ်မ္း ေရးျဖစ္စဥ္ရဲ႕ ေရွ႕လာမယ့္ အလားအလာကုိ ဘယ္လုိျမင္မိလဲ။
က်မျမင္တာက ဒီၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆြးေႏြးပြဲနဲ႔ လက္မွတ္စာခ်ဳပ္ထုိးတာေတြက ပ်က္ေနတာၾကာၿပီး။ လမ္းဆုံးေနပါၿပီး။ တျခားနည္းလမ္းသစ္ေတြကုိပဲ ရွာရမွာျဖစ္တယ္။ တပ္မေတာ္ဘက္ကုိၾကည့္မယ္ဆုိရင္ သူတုိ႔က ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကုိ လုိလားတဲ့ စိတ္ဆႏၵမရွိတာေတြ႔ရမယ္။ အၿမဲတမ္းက တစ္ဖက္သားရဲ႕ အေပၚမွာ အခြင့္အာဏာ ပုိရယူ ခ်င္တာမ်ဳိး ႀကီးစုိးခ်င္တာမ်ဳိး လုပ္ခ်င္တယ္။ သူတုိ႔ကုိ ဒီတုိင္းျပည္ရဲ႕ ဥပေဒေတြနဲ႔ အေရးယူ ေဆာင္ရြက္ဖုိ႔ ဆုိတာကလည္း မျဖစ္ႏုိင္ဘူး။ ICC လုိ ICJ လုိ ဖိအားေပးမႈက လာရမွာပဲ။

ဒီ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ျဖစ္စဥ္ကုိ အားေပးတဲ့ ႏုိင္ငံတကာအစုိးရေတြ အေနနဲ႔လည္း ေငြေၾကး ထည့္ဝင္ေပး တာအရမ္းမ်ားတယ္။ သူတုိ႔အေနနဲ႔လည္း တာဝန္ယူၿပီးေတာ့ အစုိးရ စစ္တပ္ဘက္ကုိ ဖိအားေပးတာမ်ဳိး လုပ္သင့္တယ္။ တုိင္းရင္းသား ေဒသေတြကုိ ထုိးစစ္ဆင္တာ သတ္ျဖတ္တာေတြ ျပစ္မႈက်ဴးလြန္တဲ့ လုပ္ရပ္ေတြက အမ်ားႀကီး ရွိေနတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဒီ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ျဖစ္စဥ္ကုိ ေထာက္ခံအားေပးေနတဲ့ ႏုိင္ငံတကာေတြအေနနဲ႔ ဒီစစ္တပ္ကုိ တုိင္းရင္းသားေဒသေတြမွာ ဆုတ္ခြာသြားဖုိ႔ တုိက္တြန္းရမွာျဖစ္တယ္။ ၿပီးေတာ့ တဖက္မွာခံေနရတဲ့ တုိင္းရင္းသားေတြဘက္ကုိလည္း ဆက္လက္ၿပီး ကူညီေထာက္ပံ့မႈေတြ ေပးဖုိ႔လုိအပ္တယ္။