Home ေဆာင္းပါး အခက္အခဲၾကားက ထီးထာကလုန္း ေတးသံရွင္မ်ား

အခက္အခဲၾကားက ထီးထာကလုန္း ေတးသံရွင္မ်ား

890

ေစာထြန္းလင္း

( ၁၀ မတ္လ၊ ၂၀၂၀)

အင္တာနက္ေပၚရွိ “အေနာက္ပိုးကရင္ ေတးသံရွင္မ်ား” facebook စာမ်က္ႏွာကို ဝင္ၾကည့္လုိက္သည္ႏွင့္ ထီးထာ ကလုန္း (ျမစ္ဝကၽြန္းေပၚရွိ) ပိုးကရင္ ေတးေရး/ေတးဆို စစံမင္း၊ စေဝလ်ံေက်ာ္၊ စေအာင္ကိုဝင္း၊ S’ ဖန္း တို႔၏ အလွ ဓာတ္ပံုမ်ားကို ေတြ႔ရသည္။ ထိုပံုမ်ားထဲတြင္ ထူးျခားမႈအေနျဖင့္ တစ္ဦးတည္းေသာ ကရင္အမ်ိဳးသမီး ေတးသံရွင္ ဆဲပြဲထူး၏ အလွဓါတ္ပံုလည္း ပါဝင္သည္ကို ေတြ႔ရသည္။

ထို႔အျပင္ အဆိုပါ facebook စာမ်က္ႏွာတြင္ အေနာက္ပိုးကရင္ ေတးသံရွင္မ်ား အသံသြင္းေနၾကပံု၊ ခ်စ္ခ်စ္ခင္ခင္ သြားလာလႈပ္ရွားေနသည့္ ပံုရိပ္မ်ားႏွင့္ ေတးသံရွင္မ်ား၏ ေတးသီခ်င္းမ်ားကို တင္ျပထားသည္။ သို႔ေသာ္ ယင္း facebook စာမ်က္ႏွာကို ေဖေဖၚဝါရီ ၂၆ရက္ထိ follow လုပ္ထားသူ ၂၄၄ဦးသာရွိသည္ကို ေတြ႔ရသည္။

ယခုလို follow နည္္းေသာ္လည္း အေနာက္ပိုးကရင္ ေတးသံရွင္မ်ား facebook စာမ်က္ႏွာတြင္ တင္ထားသည့္ ပိုး-စေကာ ကရင္ဘာသာ သီခ်င္းမ်ားကို ဝင္ေရာက္နားေထာင္သူ ေထာင္ေသာင္္းခ်ီရွိသည္ကို ေတြ႔ရသည္။ အေနာက္ ပိုးကရင္ အဆိုေတာ္မ်ားအေနျဖင့္ ထီးထာကလုန္း ကရင္လူမႈအသိုင္းအဝုိင္းၾကားတြင္ နာမည္ရေနသူမ်ားျဖစ္သည့္ နည္းတူ ကိုယ္ပုိင္ facebook စာမ်က္ႏွာမ်ား၊ youtube စာမ်က္ႏွာမ်ားရွိၾကၿပီး မိမိသီခ်င္းမ်ားကို ကရင္လူမ်ဳိးမ်ား အလြယ္တကူ နားဆင္ႏုိင္ရန္ စီစဥ္ထားသလို ပရိႆတ္မ်ားကလည္း အင္တာနက္ လူမႈစာမ်က္ႏွာမ်ားေပၚတြင္ အသီးသီး ျဖန္႔ေဝလ်က္ရွိေနၾကသည္။

ျမစ္ဝကၽြန္းေပၚေဒသတြင္ ကရင္လူမ်ိဳးမ်ား အမ်ားအျပား ပ်ံ႕ႏ႔ွံေနထုိင္သည့္အားေလ်ာ္စြာ မိမိစာေပ၊ စကားကို အေလးထားသည့္အေနျဖင့္ ယခုလို ပိုး(ဖလံုး)-စေကာ သီခ်င္းမ်ား အင္တာနက္ေပၚတြင္ အလြယ္တကူ နားဆင္ ႏုိင္ျခင္းမွာ ေတးဆိုသူမ်ားႏွင့္ ဆက္စပ္သူမ်ားအားလံုး၏ ႀကိဳးစားအားထုတ္မႈေၾကာင့္ ဆိုသည္ကို အသိအမွတ္ျပဳရ မည္ ျဖစ္သည္။

သို႔ေသာ္ အျခားတဖက္တြင္မူ ထီးထာကလုန္းရွိ ကရင္ေတးသံရွင္မ်ားအေနျဖင့္ အခက္အခဲမ်ဳိးစံုႏွင့္ ရင္ဆုိင္ေနရ ကာ ကရင္သီခ်င္းမ်ား မေပ်ာက္ကြယ္သြားရေလေအာင္ ႀကံ့ႀကံ့ခံရပ္တည္ေနရၿပီး မေရရာ၊ မေသခ်ာမႈမ်ားႏွင့္္ ႀကံဳ ေတြ႔ေနရသည္ဟု ေတးသံရွင္မ်ားက တညီတညြတ္တည္း ဖြင့္ဟေျပာဆိုသည္။

“က်ေနာ္တုိ႔ ပုိးကရင္အဆိုေတာ္ေတြက ေစ်းကြက္မရွိဘူး။ အေနာက္ပိုးဘာသာ သီးသန္႔နဲ႔ ဒုတိယအေခြလုပ္ေတာ့ ေစ်းကြက္ လံုးဝမရွိဘူး။ အားလည္းမရတာနဲ႔ DVD အေခြ ၂၀၀ ေလာက္ထုတ္ၿပီး ဒီအတုိင္းပဲ ေဝလုိက္တယ္”ဟု နာမည္ႀကီး အေနာက္ပုိးကရင္ အဆိုေတာ္ စစံမင္းက ေျပာျပသည္။

အဆိုေတာ္ စစံမင္းသည္ တစ္ကိုယ္ေတာ္ ပိုးသီခ်င္းေခြ ၂ ေခြ ထုတ္ခဲ့ဖူးၿပီး ဗမာလို ေအးခ်မ္းသာယာသည့္္ ျမစ္ဝ ကြ်န္းေပၚ ေတးစီးရီးေခြမွာ နာမည္ႀကီးကာ လူသိမ်ားခဲ့သည္။ ထုိ႔အျပင္ တျခားေတးဆိုရွင္မ်ားႏွင့္လည္း တြဲဖက္ကာ ကရင္သီခ်င္းေခြ ၆ေခြတြင္ ပါဝင္သီဆိုခဲ့သည္။

အေနာက္ပုိးကရင္ အဆိုေတာ္မ်ားအေနျဖင့္ ကရင္ေန႔ထူးေန႔ျမတ္မ်ားျဖစ္သည့္ ႏွစ္သစ္ကူး၊ အမ်ိဳးသားေန႔၊ ခ်ည္ျဖဴဖြဲ႔ မဂၤလာ အခမ္းအနား၊ ကရင္အာဇာနည္ေန႔ စသည္တုိ႔တြင္ လာေရာက္သီဆိုေဖ်ာ္ေျဖေပးရန္ ဖိတ္ေခၚ ခံရေလ့ရွိၿပီး ေဖ်ာ္ေျဖေပးရေလ့လည္း ရွိသည္။ သို႔ေသာ္ တီးဝိုင္းအျပည့္အစံုျဖင့္ ေဖ်ာ္ေျဖရျခင္းမ်ိဳးက နည္းသည္။ မိမိသံစဥ္ျဖင့္ အဆင္ေျပသလို ေဖ်ာ္ေျဖရၿပီး အမ်ိဳးသားေရးႏွင့္ဆုိင္သည့္အတြက္ အတတ္ႏုိင္ဆံုး သီဆိုေပးေၾကာင္း အဆိုေတာ္ မ်ားက ေျပာသည္။

ကရင္ျပည္နယ္တြင္မူ ျမစ္ဝကၽြန္းေပၚေဒသထက္ ေတးသီခ်င္းေလာကတြင္ ေရွ႕ေရာက္ေနၿပီး ေတးသီခ်င္းေခြ ဝယ္ ယူအားေပးမႈမ်ား၊ ကရင္အဆိုေတာ္မ်ားအား ဖိတ္ၾကားသည့္ပြဲမ်ားတြင္ အႏုပညာေၾကး သတ္မွတ္မႈမ်ားက အတန္ အသင့္ရွိၿပီး အားေပးမႈ ဘက္စံုေထာင့္စံုရွိသည္ကို ေတြ႔ရသည္။ သို႔ေသာ္ ဧရာ၀တီတိုင္းေဒသႀကီးျဖစ္သည့္ ျမစ္ဝ ကၽြန္းေပၚေဒသတြင္မႈ အႏုပညာေၾကး သတ္မွတ္မႈမွာ မရွိသေလာက္ျဖစ္ေနသည္။

အမ်ိဳးသမီး ကရင္အဆိုေတာ္ ဆဲပြဲထူးက “အနန္႔ေရ လာဆိုေပးပါဦးဆိုၿပီး ဖိတ္တယ္။ ဘာပြဲလည္းဆိုတာ ေသခ်ာ မေျပာတာေတြလည္း ႀကံဳရတယ္။ ကိုယ္ကေတာ့ ကိုယ့္ကရင္ပြဲပဲဆိုေတာ့ သြားဆိုတာေပါ့။ တခ်ိဳ႕ပြဲေတြဆိုရင္ အဆို ေတာ္ေတြအတြက္ ေနရာ၊ သြားလာေရး စီစဥ္ေပးတာ အားနည္းတယ္။ ေငြေၾကးပုိင္းဆိုရင္ ေပးတာ အရမ္းနည္း တယ္။ သြားလာကုန္က်စရိတ္ တစ္ဝက္ေတာင္ ျပန္မရတာမ်ိဳးရွိတယ္”ဟု ေျပာသည္။

ကရင္ေတးသီခ်င္းေခြ တစ္ေခြျပဳလုပ္မည္ဆိုလွ်င္ ေတးေရးခ၊ တီးဝိုင္းခ၊ အေထြေထြ ကုန္က်စရိတ္ အမ်ားအျပား ျဖစ္သည္။ ေငြေၾကးပုိင္း ပံ့ပုိးမႈနည္းသည့္အတြက္ တျခားတဖက္တြင္ ကရင္ေတးသီခ်င္းမ်ား ဖန္တီး ထုတ္လုပ္မႈတြင္ ကုန္က်သင့္သေလာက္ အကုန္အက် မခံႏုိင္သည့္အတြက္ အရည္အေသြးပုိင္း အားနည္းသြားရျခင္းမ်ိဳးလည္းရွိ ေၾကာင္း အဆိုေတာ္စစံမင္းက ေျပာသည္။ ထို႔အတြက္ ၎တို႔ ကရင္အဆိုေတာ္မ်ားဘက္ကိုလည္း စာနာ နားလည္ ေပးရန္လုိသည္ဟု ကရင္အဆိုေတာ္မ်ားက ေမတၱာရပ္ခံေျပာသည္။

“ပြဲလာငွားၿပီး ဆိုရင္လည္း လာငွားတဲ့သူေတြက ေအာ္… ငါတို႔ ကရင္အခ်င္းခ်င္းပဲ ေစ်းေလးေလွ်ာ့ေပးပါ ဆိုၿပီး ဘယ္လုိေျပာမလဲ ဖိႏွိပ္တာမ်ိဳးခံရတယ္။ ကိုယ္ကေတာ့ ကိုယ့္သီခ်င္းေလးေပါက္သြားဖို႔ ကိုယ့္လူမ်ိဳးမွာလည္း အဆိုေတာ္ရွိတယ္ဆိုတာမ်ိဳးေလး ျပခ်င္တာလည္းပါေတာ့ ဆိုရတယ္။ အခက္အခဲေတြကေတာ့ အမ်ိဳးမ်ိဳး ရွိတယ္” ဆဲပြဲထူးက ဆက္ေျပာသည္။

ကရင္အမ်ဳိးသမီးလူငယ္တစ္ဦးျဖစ္သည့္ အဆိုေတာ္ ဆဲပြဲထူးသည္ အေနာက္ပိုး-စေကာ ကရင္သီခ်င္းမ်ားကို သူမ အသက္ ၁၅ႏွစ္အရြယ္ ၂၀၀၈ခုႏွစ္ကတည္းက စတင္ သီဆိုခဲ့သူျဖစ္ကာ သူမ၏ သီခ်င္းမ်ားအနက္ ဗမာလို “မီးအိမ္ရွင္” အမည္ရ သီခ်င္းမွာ နာမည္ႀကီးသည္။

“ဒီပံုစံနဲ႔ ဆက္သြားေနရင္ မ်ိဳးဆက္သစ္ေတြလည္း ေနရာရဖို႔ မလြယ္ဘူး။ အေျခအေနက ကရင္အဆိုေတာ္ေတြ ေပ်ာက္ကြယ္သြားမယ့္ အေနအထားျဖစ္ေနၿပီး။ ဘယ္ေလာက္ေအာင္ျမင္ျမင္္ နာမည္ရရ ခံစားခြင့္က မရဘူး။ ပံ့ပိုးမႈ မရွိဘူး”ဟု ေျမာင္းျမၿမိဳ႕တြင္ေနထုိင္သူ နာမည္ရ ေတးေရး/ေတးဆို S’ဖန္းက ေျပာသည္။

ျမစ္ဝကၽြန္းေပၚတြင္ ကရင္ေတးသီခ်င္းမ်ား သီဆိုခ်င္သည့္ မ်ိဳးဆက္သစ္ အမ်ားအျပားရွိကာ အသံအရည္ အေသြးပုိင္း အားေကာင္းေသာ္လည္း ယခုလို အေျခအေနမ်ိဳးျဖင့္ ေနရာတစ္ခု၊ နာမည္ တစ္ခုရရန္ အေတာ္ႀကိဳး စားရမည္ ျဖစ္သည္ဟု ၎က မွတ္ခ်က္ျပဳသည္။

အမွန္စင္စစ္ ျမစ္ဝကၽြန္းေပၚေဒသတြင္ နာမည္ႀကီး ကရင္လူငယ္အဆိုေတာ္မ်ား ေပၚထြက္ခဲ့ဖူးသည္။ ျမန္မာအုိင္ေဒါ သီခ်င္းဆိုၿပိဳင္ပြဲြတြင္ ပထမရဖူးသည့္ ေစာလားေထာ္ဝါး၊ ေနာက္ဆံုးအဆင့္ တက္ေရာက္ႏုိင္ခဲ့သူ မူးလာတို႔ လတ္တ ေလာမွာ ေပၚထြက္ခဲ့ေသးသည္။

ယခုလို ကရင္သီခ်င္းအဆိုေတာ္မ်ား အခက္အခဲ ႀကံဳေတြ႔ေနရမႈကို ကရင္ေရးရာဝန္ႀကီးေသာ္လည္းေကာင္း၊ ကရင္ စာေပႏွင့္ ယဥ္ေက်းမႈေကာ္မတီမ်ားကေသာ္လည္းေကာင္း တစ္စံုတစ္ရာ ပူးေပါင္း လုပ္ေဆာင္ အႀကံျပဳ၊ ပံ့ပုိးႏုိင္မည့္ အစီအစဥ္မ်ား မေတြ႔ရွိေသးေၾကာင္း ကရင္အဆိုေတာ္မ်ားက ေျပာသည္။

“သူတို႔ ကရင္လို သီဆိုတဲ့ သီခ်င္းေတြ၊ ေရးစပ္ထားတာေတြက ႀကိဳက္တယ္။ အႏွစ္သာရလည္း ရွိတယ္။ ခက္တာ တိုင္းစာယဥ္မွာက ဘတ္ဂ်က္မရွိဘူး။ ၿမိဳ႕နယ္ စာယဥ္ေတြလည္း မနည္းရပ္တည္ေနရတ ကိုယ့္စရိတ္ ကိုယ္စားၿပီး ေတာ့။ ႏွစ္သစ္ကူးအတြက္ တိုင္းအစိုးရဘတ္ဂ်က္ရွိေသာ္လည္း တုိင္းႏွစ္သစ္ကူး လုပ္ကုန္သြားတာ၊ လက္ခ်ည္ပဲြ၊ အမ်ိဳးသားေန႔လည္း ဒီလိုပဲ ရတဲ့ဘတ္ဂ်က္ကို တုိင္းမွာပဲ လုပ္ကုန္သြားတာ။ အားေပးခ်င္ေသာ္လည္း အားမေပးႏုိင္ ဘူးဗ်။”ဟု ဧရာဝတီတုိင္းေဒသႀကီး ကရင့္ေရးရာဦးစီးေကာ္မတီ၊ ကရင္တုိင္းရင္းသားအခြင့္အေရး ကာကြယ္ေစာင့္ ေရွာက္ေရးေကာ္မတီ ဥကၠ႒ မန္းဝင္းေမာင္က ေျပာသည္။

ထုိ႔အျပင္ ကရင္စာေပႏွင့္ ယဥ္ေက်းမႈေကာ္မတီ ရံပံုေငြ ဂီတေဖ်ာ္ေျဖပြဲ ျပဳလုပ္ရာ၌ စာယဥ္အတြက္ ရံပံုေငြ ရရွိေရး ေသာ္လည္းေကာင္း၊ အဆိုေတာ္မ်ားအတြက္လည္း တစ္ဖက္တစ္လမ္းမွ ပ့ံပိုးေပးႏိုင္မည့္ အစီအစဥ္မ်ိဳး ေဆြးေႏြး ဖူးေသာ္လည္း မလုပ္ျဖစ္ေသးသည့္ အေျခအေနရွိသည္ဟု ပန္းတေနာ္ၿမိဳ႕နယ္၊ ကရင္စာေပႏွင့္ယဥ္ေက်းမႈေကာ္မ တီ၏ နာယက အရွင္နႏၵာစာရက မိန္႔ၾကားသည္။

ယခုလို အျခအေနမ်ိဳးတြင္ ကရင္ႏွင့္ သက္ဆုိင္သည့္ပြဲေတာ္မ်ား၌ ပြဲေတာ္စည္ကားေရးအတြက္ ေဖ်ာ္ေျဖေရးက႑ သည္လည္း အေရးႀကီးသည့္နည္းတူ ေခတ္ႏွင့္အညီ လိုက္ေလ်ာညီေထြျဖစ္ေရး စီစဥ္ကာ အစိုးရဘတ္ဂ်က္ရ ပြဲေတာ္မ်ား၊ ကိုယ္ထူကိုယ္ထ လုပ္သည့္ ပဲြေတာ္မ်ား၌လည္း သင့္တင့္မွ်တသည့္ အဆိုေၾကးမ်ား ခ်ီးျမႇင့္ေရးအပုိင္း ကိုလည္း အေလးထား စီစဥ္သြားရန္လိုသည္။

ထုိ႔အျပင္ ျမစ္ဝကၽြန္းေပၚေဒသရွိ ကရင္လုပ္ငန္းရွင္မ်ားကလည္း မိမိတုိ႔လုပ္ငန္းႏွင့္ဆုိင္သည့္ ပြဲ၊ အခမ္းအနားမ်ား၊ အလွဴ၊ မဂၤလာေဆာင္ စသည္တို႔တြင္ ကရင္ေတးသံရွင္မ်ားကို ဖိတ္ေခၚကာ အျပန္အလွန္ အက်ဳိးျဖစ္ေစသည့္ အစီ အစဥ္မ်ား တိုးပြားလာေရး အေလးထားသင့္သည္ဟု ေဒသခံမ်ားက ေျပာသည္။

အဆိုေတာ္ စစံမင္းက ကရင္အဆိုေတာ္မ်ား၏ ေတးစီးရီး DVD အေခြမ်ား ဝယ္ယူအားေပးျခင္း သို႔မဟုတ္ ကရင္အ ဆိုေတာ္မ်ားအတြက္ အဆိုေၾကး မနိမ့္မျမင့္ အဆင့္တစ္ခု သတ္မွတ္ေပးျခင္းမ်ဳိးျဖင့္ ပ့ံပိုးေပးရန္ ေျပာလိုသည္ဟု ဆို သည္။

ကရင့္ေရးရာဦးစီးေကာ္မတီမွ မန္း၀င္းေမာင္က “မွန္တာေျပာရရင္ အေနာက္ပိုးကရင္သီခ်င္းေတြမရွိရင္ အေနာက္ပိုး ကရင္လည္း ေပ်ာက္သြားမွာေပါ့။ မေပ်ာက္ေအာင္ သူတုိ႔ ႀကိဳးစားေနတာ က်ေနာ္တုိ႔ သိတယ္။ လက္ခံတယ္။ ေထာက္ခံတယ္။ က်ေနာ္တို႔ ဘာမွ မလုပ္ေပးႏုိင္ဘူး။ သူတို႔ အိတ္စိုက္ အေခြထုတ္၊ ႐ံႈးတာပဲ။ ဒီေတာ့ စည္းလံုးမႈ ေပါ့။ ဥပမာ သူတို႔ အေခြ ၁,၀၀၀ ထုတ္တယ္။ တုိင္းစာယဥ္က ယူျဖန္႔ေပးတာမ်ိဳး လုပ္ေပးသင့္တယ္။ အေနာက္ပုိး ကိစၥ၊ အေရွ႕ပုိးကိစၥ မခြဲဘဲ ကရင္ေခါင္းစဥ္ေအာက္မွာပဲ အားေပးၾကပါ”ဟု တိုက္တြန္းလိုက္သည္။

အခက္အခဲမ်ားၾကားမွ ဝါသနာကို အရင္းခံၿပီး အမ်ိဳးသားေရးအသိျဖင့္ ရပ္တည္ေနသည့္ ထီးထာကလုန္း ကရင္ အဆိုေတာ္မ်ားကမူ လက္မေလွ်ာ့လိုဘဲ အေနာက္ပုိးတစ္ကိုယ္ေတာ္ သီခ်င္းေခြတစ္ေခြထုတ္ရန္ လုပ္ေဆာင္ေန သည္ဟု အမ်ဳိးသမီးအဆိုေတာ္ ဆဲပြဲထူးက ဆိုသည္။

အလားတူ အျခားကရင္အဆိုေတာ္မ်ားကလည္း သီခ်င္းေခြမ်ားဆက္ထုတ္ႏုိင္ေရး ျပင္ဆင္ေနၾကဆဲျဖစ္သည္။ ထို႔အျပင္ အင္တာနက္ လူမႈကြန္ရက္စာမ်က္ႏွာမ်ားမွ ဝင္ေငြရရန္ အလွမ္းေ၀းသည့္ၾကားက စီစဥ္ေနသည္ဟုလည္း ကရင္အဆိုေတာ္မ်ားက ေျပာဆိုျခင္းကို ေထာက္႐ႈျခင္းအားျဖင့္ မေရရာေသာ အခက္အခဲမ်ားၾကားက ဝါသနာကို အရင္းတည္ထားၾကသည့္ ထီးထာကလုန္း ကရင္အဆိုေတာ္မ်ားမွာေတာ့ ႀကံ့ႀကံ့ခံကာ ေရွ႕ဆက္ေနၾကေပသည္။