Home သတင္း ျပည္တြင္း စာေရးဆရာမ်ားႏွင့္ ေရႊ႕ေျပာင္းေက်ာင္းသားမ်ားပူးေပါင္း၍ ပထမဦးဆုံးအႀကိမ္ စာေပစကားဝုိင္းျပဳ လုပ္

ျပည္တြင္း စာေရးဆရာမ်ားႏွင့္ ေရႊ႕ေျပာင္းေက်ာင္းသားမ်ားပူးေပါင္း၍ ပထမဦးဆုံးအႀကိမ္ စာေပစကားဝုိင္းျပဳ လုပ္

499

ဇြန္လ ၂၁ ရက္၊ ၂၀၁၉ခုႏွစ္။ စအုိင္ဆူး

ပဲန္ျမန္မာ(PEN Myanmar)က ဦးေဆာင္ၿပီး ကေလးမ်ားဖြံ႔ၿဖဳိးတုိးတက္ေရးစင္တာ(CDC) ျမန္မာေရႊ႕ေျပာင္း ေက်ာင္းတုိ႔ပူးေပါင္း၍ ပထမဦးဆုံးအႀကိမ္“ရသအစုန္အဆန္ ေရးသူဖတ္သူ စုန္ဆန္ပြဲ” စာေပစကားဝိုင္း တစ္ခုကုိ ထုိင္းႏုိင္ငံ၊ မဲေဆာက္ၿမဳိ႕ရွိ CDC အထက္တန္းေက်ာင္း၌ ယေန႔(ဇြန္လ ၂၁ရက္)တြင္ ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။

အျပန္အလွန္ နားေထာင္သည့္ ယဥ္ေက်းမႈတစ္ရပ္ေပၚထြန္းေစရန္ ရည္ရြယ္ၿပီး ျပဳလုပ္သည့္ အဆုိပါ စာေပ စကားဝုိင္းသည္ ျပည္တြင္းႏွင့္နယ္စပ္ေဒသရွိ ျမန္မာေရႊ႕ေျပာင္းေဒသႏွစ္ခုအၾကား တုိက္႐ုိက္ရင္ဖြင့္ေျပာဆုိႏုိင္ သည့္ အေျခအေနတစ္ခုကုိ ဖန္တီးႏုိင္ရန္ ယခုလုိလာေရာက္ျပဳလုပ္ျခင္းျဖစ္သည္ဟု ပြဲကုိဦးေဆာင္ပါဝင္သူ ပဲန္ျမန္မာ၏ အမာခံအဖြဲ႔ဝင္ စာေရးဆရာမ မသီတာ(စမ္းေခ်ာင္း)က ေကအုိင္စီသုိ႔ ေျပာသည္။

၎က “Migrant ေဒသနဲ႔ ျပည္တြင္းနဲ႔ ေဝးကြာေနတဲ့အခါက်ေတာ့ ဒီမွာရွိတဲ့ စိန္ေခၚမႈေတြ ဒီမွာရွိတဲ့ လူေနမႈ ဘ ဝေတြကုိ တစ္ဆင့္စကား တစ္ဆင့္ၾကားရတာျဖစ္တယ္။ သူတုိ႔ရင္ထဲကစကားကုိ ဒဲ့ မၾကားရဘူး။ ဒီမွာ လာ လုပ္ ျခင္းျဖင့္ ဒီကလူေတြဆီကေန ရင္ထဲက စကားေတြကုိ က်မတုိ႔ ဒဲ့ၾကားရမယ္။ အဲ့ဒီလုိပဲ ဒီကလူေတြက လည္း ျပည္တြင္းက ဟာေတြကုိ မီဒီယာကတစ္ဆင့္ပဲ ဖတ္ေနရတာ။ ျပည္တြင္းမွာရွိတဲ့ အဖြဲ႔အစည္းေတြက ဘယ္လုိ ႐ုန္းကန္ျဖတ္သန္းေနရလဲ၊ သူတုိ႔ ဘယ္လုိေတြးသလဲ၊ သူတုိ႔ ဘာေၾကာင့္ ဒီအလုပ္ေတြ လုပ္ေန တာလဲဆုိတာကုိ ဒီကလူေတြကလည္း ဒဲ့ျပန္ၾကားရမယ္။ က်မတုိ႔ႏုိင္ငံမွာလည္း အေရးႀကီးဆုံးကအျပန္ အလွန္ နားေထာင္တဲ့ ယဥ္ေက်းမႈျဖစ္လာဖုိ႔ပါပဲ” ဟု ေျပာသည္။

ထုိ႔အျပင္ ယခုကဲ့သုိ႔ ျမန္မာေရႊ႕ေျပာင္းေဒသသုိ႔ စာေပစကားဝုိင္းကုိ လာေရာက္ျပဳလုပ္ရာ၌ ပထမဦးဆုံးအႀကိမ္ ျပဳလုပ္ရျခင္းျဖစ္သည့္အတြက္ အခ်ိန္လုံေလာက္မႈ အားနည္းျခင္းေၾကာင့္ ေပးလုိသည့္သတင္းစကားမ်ား အ ျပည့္အဝမေပးႏုိင္သည့္ အခက္အခဲမ်ားရွိေသာ္လည္း ေရႊ႕ေျပာင္းေဒသမွ ေက်ာင္းသူ၊ ေက်ာင္းသား ဆရာ၊ ဆရာမမ်ားႏွင့္ အလုပ္သမားမ်ား၏ စကားဝုိင္းတြင္ အျပန္အလွန္ ပါဝင္ေဆြးေႏြးႏုိင္သည့္အေပၚ ေက်နပ္အားရ မိေၾကာင္းလည္း မသီတာ(စမ္းေခ်ာင္း)က ဆက္ေျပာသည္။

ယေန႔ျပဳလုပ္သည့္ အဆုိပါ စာေပစကားဝုိင္းသုိ႔ ျမန္မာေရႊ႕ေျပာင္းေက်ာင္းႏွစ္ေက်ာင္းျဖစ္သည့္ ေန႔သစ္(New Day)၊ CDC အထက္တန္းေက်ာင္းမွ ေက်ာင္းသူေက်ာင္းသားမ်ား၊ ဆရာ ဆရာမမ်ားအပါအဝင္ ျမန္မာေရႊ႕ ေျပာင္းအလုပ္သမားအခ်ဳိ႕ႏွင့္ အလုပ္သမားအေရးေဆာင္ရြက္သူအခ်ဳိ႕စုစုေပါင္း (၂၀၀)နီးပါး ပါဝင္တက္ေရာက္ ခဲ့သည္။

ျမန္မာျပည္သားမ်ားအေရး ပူးတဲြလႈပ္ရွားမႈ ေကာ္မတီ (JACBA ) ဥကၠဌ ဦးမုိးႀကိဳးက “ က်ေနာ္တုိ႔ အခုလုိ စာေပရသပါဝင္တဲ့ စကားဝုိင္းအျပင္ လြတ္လပ္စြာသတင္းရယူခြင့္ဆိုတာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ေဆြးေႏြးသြားတဲ့ အားလုံးက ေယဘုယ်အားျဖင္ ေကာင္းပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒီေန႔လုိေန႔မ်ဳိးမွာ အမာခံ ေက်ာင္းသားေတြ၊ ဆရာ၊ ဆရာမေတြနဲ႔ ေရႊ႕ေျပာင္းအလုပ္သမားအနည္းစုပဲ ပါဝင္ခြင့္ရတဲ့အတြက္ အႏွစ္သာရပုိင္းအရ သတင္းလြတ္ လပ္ခြင့္၊ စာေပလြတ္လပ္ခြင့္အတြက္ လူထုလူတန္းစားတစ္ရပ္လုံး ပူးေပါင္းပါဝင္တဲ့ အခြင့္အေရး၊ ေနရာ၊ အခင္း အက်င္းမ်ဳိးျဖစ္ေအာင္ေတာ့ အမ်ားႀကီးႀကိဳးစားရအုံးမယ္” ဟု ေျပာသည္။

၎ျပဳလုပ္သည့္ စာေပစကားဝိုင္း၏ ပထမပိုင္းတြင္ Right to Information (လြတ္လပ္စြာသတင္းရယူခြင့္) ဥပေဒႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး သတိျပဳမိေစရန္ မိတ္ဆက္ေျပာဆုိၿပီး အစီအစဥ္၏ အဓိကျဖစ္သည့္ ရသစာေပ စုန္ဆန္ စီးဆင္းမႈအေနျဖင့္ သက္ဆုိင္ရာ စာေရးဆရာ၊ ဆရာမမ်ားျဖစ္သည့္ မသီတာ(စမ္းေခ်ာင္း)၊ မိခ်မ္းေဝ၊ စုမိေအာင္၊ နန္းၾကာျဖဴ(ဖားအံ)၊ ထက္ျမတ္ႏုိင္ဇင္၊ ဇင္ေအာင္ေက်ာ္ထင္၊ မ်ဳိးျမတ္လြင္၊ ေစာေဝစသည္တုိ႔က ၎တုိ႔၏ ေရးသားထားေသာ ကဗ်ာ၊ ေဆာင္းပါး၊ ဝတၳဳတုိမ်ားကုိဖတ္ျပ၍ အျပန္အလွန္ ခံစားခ်က္ရသမ်ားကုိ ေဝမွ်ျခင္း အစီအစဥ္မ်ားပါဝင္ခဲ့သည္။

CDC အထက္တန္းေက်ာင္းသူ မၿဖိဳးသူဇာက “က်မတုိ႔က စာေပနဲ႔ေဝးေနတယ္။ စာေရးဆရာေတြနဲ႔ ေဝးေန တယ္။ ျပည္တြင္းထဲမွာေနရင္ေတာ့ သူတုိ႔နဲ႔ထိေတြ႔လုိ႔ ရႏုိင္ေသးတယ္။ ဒီဘက္ကုိ တကူးတက လာေပးတဲ့ အတြက္ က်မတုိ႔အတြက္ အက်ဳိးေက်းဇူးအမ်ားႀကီးရတယ္။ ဒီထဲမွာဆုိရင္ က႑စုံလင္တယ္။ က်န္းမာေရး အေၾကာင္း၊ ရသေပါင္းေတြပါတယ္။ ဘာမွမသိတာနဲ႔စာရင္ အခုလုိ လာေျပာျပေနျခင္းျဖင့္ က်မတုိ႔ ႏုလုံးသား ေတြ ႏူးညံ့သိမ္ေမြ႔လာမယ္။ ခံႏုိင္ရည္ရွိလာမယ္။ က်န္းမာေရးဗဟုသုတေတြကုိ ေျပာသြားတဲ့အတြက္ အက်ဳိး ေက်းဇူးေတြ အမ်ားႀကီးရခဲ့ပါတယ္” ဟု ေျပာသည္။

ပဲန္ျမန္မာမွ ဦးေဆာင္၍ “ရသအစုန္အဆန္ ေရးသူဖတ္သူ စုန္ဆန္ပြဲ” စာေပစကားဝိုင္းျပဳလုပ္ျခင္းကုိ ျမန္မာ ျပည္၏ ေဒသအသီးသီးအျပင္ လက္ရွိ ျမန္မာေရႊ႕ေျပာင္းေဒသအပါအဝင္ (၁၁၉) ႀကိမ္ေျမာက္ျဖစ္သြားၿပီးျဖစ္ သည္။ အလားတူ က်န္းမာေရး၊ ပညာေရးဆုိင္ရာ စာေပေဟာေျပာပြဲမ်ားကုိလည္း နယ္စပ္ေဒသအေျခစုိက္ လူမႈအဖြဲ႔အစည္မ်ားမွဦးေဆာင္၍ ျပဳလုပ္က်င္းပမႈမ်ားလည္း ရွိသည္။