လူ႔အခြင့္အေရး  •  တိုင္းရင္းသားအခြင့္အေရး  •  ဒီမိုကေရစီေရး

ေရကာတာ တည္ေဆာက္မႈမ်ားေၾကာင့္ ေဒသခံမ်ားအေပၚ ဆိုးက်ိဳးသက္ေရာက္မႈ အစီရင္ခံစာထုတ္ျပန္

ဇူလိုင္ ၁၀ ရက္၊ ၂၀၁၈ ခုႏွစ္။ ေစာထြန္းလင္း

ျမန္မာျပည္ အေရွ႕ေတာင္ပုိင္းေဒသအတြင္း ေရအားလွ်ပ္စစ္ထုတ္ယူရန္ ဆည္မ်ား၊ ေရကာတာမ်ား တည္ေဆာက္ ျခင္း ေၾကာင့္ ေဒသခံမ်ားအေပၚ ဆိုးက်ိဳးသက္ေရာက္မႈအေပၚ ကရင္လူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႔(KHRG)ႏွင့္ ကရင္ျမစ္ေခ်ာင္းမ်ား ေစာင့္ၾကည့္ေရးကြန္ရက္(KRW)တို႔မွ အစီရင္ခံစာေရးသားထုတ္ျပန္သည့္ အခမ္းအနားကို ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ရွိ၊ Orchid ဟုိတယ္၌ ဇူလိုင္ ၁၀ ရက္ေန႔တြင္ က်င္းပခဲ့သည္။

အစီရင္ခံစာျပဳစု ထုတ္ျပန္ရျခင္းႏွင့္ ပတ္သက္၍ KHRGမွ ေနာ္ဂ်က္စမင္းက ” စီမံကိန္းေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ေတာ့ ေဒသခံ လူထုရဲ႕ စိုးရိမ္မႈ၊ အသံေတြ၊ သူတုိ႔ကိုတကယ္ပဲအေလးထားရမယ္ဆိုတဲ့ဟာကို ထည့္သြင္းစဥ္း စားေစခ်င္တယ္။ ဒါက ေတာ့ စီမံကိန္းမစခင္ေပါ့။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ စီမံကိန္းႀကီးေတြေၾကာင့္ ဆိုးက်ိဳးသက္ ေရာက္မႈ ခံရတဲ့ ေဒသခံေတြအတြက္ တရားမွ်တမႈေတြနဲ႔ ပိုမုိေကာင္းမြန္တဲ့ လူမႈဘဝေတြရွိေအာင္၊ ေနာက္ထိ ခိုက္ခံရတဲ့သူေတြကို သက္ဆုိင္ရာနဲ႔ တျခားသူ ေတြ သိၿပီးစာနာ နားလည္ႏုိင္ေအာင္ရည္ရြယ္ပါတယ္”ဟု ေျပာသည္။

စာမ်က္ႏွာ ၂၈ မ်က္ႏွာပါရွိသည့္ အစီရင္ခံစာတြင္ ျမန္မာျပည္အေရွ႕ေတာင္ပုိင္းေဒသတြင္ စီမံကိန္းစတင္ရန္ အဆိုျပဳထားသည့္ ေရကာတာမ်ား၊ တည္ေဆာက္ၿပီးသြားသည့္ ေရကာတာစီမံကိန္းတို႔ေၾကာင့္ ေဒသခံမ်ား ေနရပ္စြန္႔ခြာရမႈ၊ ေျမယာသိမ္းယူခံရၿပီး မွ်တမႈမရွိသည့္ ေလ်ာ္ေၾကးေငြရရွိမႈမ်ား၊ အသက္ေမြးဝမ္းေက်ာင္း ထိခိုက္မႈမ်ားႏွင့္ လက္နက္ကိုင္တိုက္ပြဲမ်ားေၾကာင့္ မိုင္းအႏၱရာယ္မ်ားအေၾကာင္းကို ေဖာ္ျပထားသည္။

ထုိ႔အျပင္ တိုုင္းရင္းသားေဒသမ်ားတြင္ ေရအားလွ်ပ္စစ္ စီမံကိန္းမ်ားကုိ အေကာင္အထည္ေဖာ္ရာ၌ ပဋိပကၡ ျဖစ္ပြားမႈ ဆန္းစစ္ျခင္း လုပ္ငန္းစဥ္မ်ားကုိ စီမံကိန္း ေဖာ္ေဆာင္သူမ်ားမွ အျပည့္အဝတာဝန္ယူ လုပ္ေဆာင္ၿပီး အစုိးရက ဘက္လုိက္ မႈမရွိ ႀကီးၾကပ္ေပးရန္၊ စီမံကိန္းႏွင့္ပတ္သက္၍ ေဒသခံမ်ားအေပၚ အရပ္ဘက္အဖဲြ႔အ စည္းမ်ားက ကူညီေပးရာတြင္ ဖိအား ေပး ၿခိမ္းေျခာက္မႈကင္းရန္ စသည့္အခ်က္မ်ားကို အစီရင္ခံစာတြင္ အစိုးရ ႏွင့္ စီမံကိန္းအေကာင္အထည္ေဖာ္မည့္ ကုမၸဏီမ်ားအတြက္ အႀကံျပဳေဖာ္ျပထားသည္။

ေတာင္ငူခ႐ိုင္အတြင္းရွိ ပသိဆည္ တည္ေဆာက္ျခင္းေၾကာင့္ ေနရပ္စြန္႔ခြာခဲ့ရသူ ရြာႀကီးေက်းရြာသူ အဖီး ေနာ္မူးလူက ” ပသိဆည္ေဆာက္ဖုိ႔ ဆည္ေျမာင္းက အဖီးတုိ႔ကို လာေျပာတာ ၁၉၉၇ ခုႏွစ္တုန္းကပါ။ ရြာႏွစ္ရြာ ေရႊ႕ေျပာင္းေပးရမယ္တဲ့၊ ေျပာင္းတဲ့ ေနရာမွာ တားဆီးပိတ္ပင္မႈမရွိေနရမယ္။ ေျမေနရာကလည္း တေျပးညီ ျဖစ္ရမယ္။ ေရႏွစ္ျမွဳပ္ဆံုး႐ံႈးသြားတဲ့ လယ္၊ ယာ သီးႏွံပင္ေတြကို ေလ်ာ္ေၾကးနဲ ့ ေရွ႕ဆက္လုပ္ကိုင္ စားေသာက္ ဖုိ႔ ေျမအစားေပးမယ္ေျပာတယ္။ အခုခ်ိန္ထိ ဘာမွ မရဘူး။ ဒါအျပင္ က်န္္ေနတဲ့ ေျမကို မိသားစုစားဖုိ႔ လုပ္ကိုင္ စားေသာက္ ေနတာကို တရားစြဲခံရတယ္။ အခုထိ တရားရင္ဆုိင္ေနရတုန္းပဲ” ဟု ေျပာသည္။

ထို႔အျပင္ ေရကာတာ စီမံကိန္းမ်ားသည္ နယ္ေျမမၿငိမ္းခ်မ္းေသးသည့္ ေဒသမ်ားတြင္ အေကာင္အထည္ေဖာ္ ရန္ စီစဥ္မႈမ်ားရွိေနၿပီး ၿငိမ္းခ်မ္းေရးျဖစ္စဥ္ လက္ေတြ႔တြင္ ခက္ခဲေနကာ အစိုးရအေနျဖင့္ ၿငိမ္ခ်မ္းေရး မရခင္ ေရကာတာစီမံကိန္းမ်ား ရပ္ဆုိင္းထားရန္ ေဒသခံမ်ားႏွင့္ အတူေတာင္းဆိုလိုသည္ဟု ကရင္ျမစ္ေခ်ာင္းေစာင့္ ၾကည့္ေရးကြန္ရက္မွ ေစာသာဘိုးက ေျပာသည္။

ကရင္လူ႔အခြင့္အေရးအဖဲြ႔ (KHRG)ကို ၁၉၉၂ ခုႏွစ္တြင္စတင္ဖဲြ႔စည္းခဲ့ၿပီး အဖဲြ႔အေနျဖင့္ ပဋိပကၡေဒသမ်ားရွိ ေဒသခံတုိင္းရင္းမ်ား လူ႔အခြင့္အေရးထိခိုက္မႈမ်ားကို ေဖာ္ထုတ္ျပဳစု အစီရင္ခံမႈမ်ား ျပဳလုပ္ေလ့ရွိၿပီး ႏုိင္ငံ ေရးႏွင့္ အျခား ေသာအဖဲြ႔အစည္းမ်ားႏွင့္ ဆက္ႏြယ္မႈမရွိဘဲ သီးျခားလြတ္လပ္သည့္ အဖဲြ႔တစ္ခု ျဖစ္ကာ ယခု ထုတ္ျပန္သည့္အစီရင္ခံစာႏွင့္ ပတ္သက္၍ khrg@khrg.orgသို႔ ဆက္သြယ္ရယူႏုိင္ေၾကာင္း အဖဲြ႔တာဝန္ ရွိသူမ်ားက ေျပာသည္။