လူ႔အခြင့္အေရး  •  တိုင္းရင္းသားအခြင့္အေရး  •  ဒီမိုကေရစီေရး

အယ္ဒီတာ့ အာေဘာ္

ေစာင့္ၾကည့္ရမည့္ NCA ေရွ႕ခရီး

ႏုိင္ငံလြတ္လပ္ေရးရရွိခဲ့သည့္ အခ်ိန္မွစ၍ မေျပလည္သည့္ ႏုိင္ငံေရးျပႆနာမ်ားေၾကာင့္ ျပည္တြင္းစစ္ စတင္ခဲ့သည္မွာ ယေန႔အခ်ိန္ထိ အေတာမသတ္ႏုိင္ျဖစ္ေနသည္ကို ကရင္သတင္းစဥ္ စာဖတ္သူမ်ားသိႏွင့္ၿပီး ျဖစ္မည္။ ထာဝရ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ဆီသို႔ဟု ေႂကြးေၾကာ္ခဲ့သည့္ တစ္ႏုိင္ငံလံုး ပစ္ခတ္တုိက္ခိုက္မႈရပ္စဲေရး သေဘာတူ စာခ်ဳပ္ (NCA) သည္လည္း သံုးႏွစ္အ တြင္းသို႔ ခရီးေပါက္ခဲ့ေသာ္လည္း ပကတိတြင္မူ မည္မွ်ခရီးဆက္ႏုိင္မည္ကို ေစာင့္ၾကည့္ရေတာ့မည္ ျဖစ္သည္။

အဘယ့္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ NCA ထိုးထားသည့္ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ေတာ္လွန္ေရးအဖဲြ႔မ်ားထဲတြင္ တပ္ဘက္ႏွင့္ ယံုၾကည္မႈတည္ေဆာက္ေရး အားအေကာင္းဆံုးဟု ဆိုထားသည့္ ေကအဲန္ယူ- ကရင္အမ်ိဳးသားအစည္းအ႐ံုးတို႔ မေျပ လည္တင္းမာမူမ်ား ယခုလပုိင္းတြင္ ဆက္တုိက္ ျဖစ္ေပၚေနသည္။ ၿပီးခဲ့သည့္ မတ္လအတြင္းမွ စတင္ကာ ေကအဲန္ယူ၊ တပ္မဟာ ၅ ႏွင့္ တပ္ဖက္တုိ႔ တေက်ာ့ျပန္တုိက္ပြဲမ်ား ျဖစ္ေပၚခဲ့ၿပီး အက်အဆံုးမ်ားပင္ ရွိခဲ့သည္။

ထုိ႔အျပင္ NCA အရ အေကာင္အထည္ေဖာ္သည့္ ႏုိင္ငံေရးေဆြးေႏြးပြဲအတြက္ လူမ်ိဳးစုအလိုက္ ေတြ႔ဆံုပဲြမ်ား ျပဳလုပ္ခြင့္ကို လည္း တပ္ဖက္က
ဆက္တုိက္ဟန္႔တားမႈမ်ား ႀကံဳေတြ႔ေနရၿပီး ႏုိင္ငံသားမ်ား၏ လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုခြင့္အတြက္ ကန္႔သတ္မႈမ်ားရွိေနၿပီးလားဟု ေမးခြန္းထုတ္ရေတာ့မည္။ ယခုရက္ ပုိင္းတြင္လည္း ေကအဲန္ယူ တပ္မဟာ (၇) ႏွင့္ တပ္ဘက္တုိ႔ ထိပ္တုိက္ေတြ႔ ပစ္ခတ္မႈမ်ား တပ္မဟာ (၇) နယ္ေျမတြင္ ျဖစ္ေပၚေနေသးသည္။
ယခုျဖစ္စဥ္မ်ားသည္ ထာဝရၿငိမ္းခ်မ္းေရး၊ တစ္ႏုိင္ငံလံုး အပစ္ရပ္ေရးအတြက္ ဦးတည္ခ်ဳပ္ဆိုထားသည့္ (NCA) ႏွင့္ လံုးလံုးဆန္႔က်င္ေနသည့္ ျဖစ္စဥ္မ်ားျဖစ္သည္။ ျဖစ္စဥ္မ်ား၏ အတိမ္အနက္ကိုၾကည့္မည္ဆုိလွ်င္ (NCA)ကို လိုသလို ဆြဲယူအသံုးခ်မႈၿပီး အသာရေရး ဦးတည္ေနမႈမ်ားေၾကာင့္ျဖစ္သည္ကို ေတြ႔ႏိုင္သည္။

အမွန္အားျဖင့္ ျပည္တြင္းၿငိမ္းခ်မ္းေရး အဓိက အေရးႀကီးဆံုးအခ်က္သည္ လက္နက္ကိုင္တပ္ဖဲြ႔မ်ား အခ်င္းခ်င္း အျပန္အလွန္ ယံုၾကည္မႈတည္ေဆာက္ေရးျဖစ္သည္။
ထိုမွတစ္ဆင့္ မေျပလည္ေသးသည့္ ႏုိင္ငံေရးျပႆနာကို တန္းတူရည္တူ အေျဖရွာၿပီး၊ အမိႏုိင္ငံေတာ္ႀကီးကို တည္ေဆာက္သြားရမည္ျဖစ္သည္။
ႏွစ္ေျခာက္ဆယ္ေက်ာ္ ႏွစ္ဖက္ပစ္တိုက္ခိုက္ခဲ့သည့္ အဖဲြ႔အစည္းမ်ားအၾကား ေနခ်င္းညခ်င္း ယံုၾကည္မႈ တည္ေဆာက္ ေရးသည္ လက္ေတြ႔မက်ဟု ေစာဒက တက္ႏုိင္ေသာ္လည္း ယံုၾကည္မႈတည္ေဆာက္လိုသည့္စိတ္ ႐ိုး႐ိုးသားသား ထားရွိၿပီး လက္ေတြ႔ အေကာင္အထည္ေဖာ္ေရးသည္သာ အဓိကဟု ထပ္မံေျပာလုိသည္။

လက္ရွိ ေကအဲန္ယူႏွင့္ တပ္ဖက္တုိ႔ ႏွစ္ဖက္ပစ္ခတ္မႈျဖစ္ပြားျခင္းႏွင့္ တင္းမာမႈ ျဖစ္စဥ္မ်ားကို ၾကည့္မည္ဆိုလွ်င္ ယံုၾကည္မႈတည္ေဆာက္ေရးကို အေလးမေပးဘဲ တပ္ဘက္မွ နယ္ေျမစိုးမိုးေရးအတြက္ တိုးျမႇင့္ လုပ္ေဆာင္လာျခင္း ေၾကာင့္ျဖစ္သည္။ ယခုလုပ္ရပ္သည္ ယံုၾကည္မႈတည္ေဆာက္ေရးအတြက္ မ်ားစြာအက်ိဳး သက္ေရာက္ႏုိင္သည္။

ထိုကိစၥကို လက္ေတြ႔ ေျဖရွင္းရမည္မွာ (NCA) တြင္ပါရွိသည့္ ႏွစ္ဖက္တပ္ေနရာခ်ထားေရးႏွင့္ နယ္ေျမပုိင္းျခား သတ္မွတ္ ေရးကို ၿပီးျပတ္ေအာင္ေဆြးေႏြးရန္လိုသည္။ ယခုမူ ထိုသို႔မဟုတ္ဘဲ အပစ္ရပ္ပူးတြဲေစာင့္ၾကည့္ေရး ေကာ္မတီအစည္းအ ေဝးမ်ားတြင္ ေဆြးေႏြးမည့္ အစီအစဥ္သာပါရွိၿပီး ေဆြးေႏြးမႈ မျပဳႏုိင္ေသးသည္ကို ေတြ႔ရသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ နယ္ေျမ အျငင္း ပြားမႈ အရင္းခံျပႆနာ တပ္ေနရာခ်ထားေရးႏွင့္ နယ္ေျမသတ္မွတ္ေရးကို NCA နည္းအတုိင္း အျမန္ေဖာ္ေဆာင္ရန္ လိုသည္။

ထို႔ေၾကာင့္ ျပည္တြင္း ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ အနာသိေဆးရွိပါလ်က္ ကုသနည္းမွန္လွ်င္ ေရွ႕ခရီးဆက္ႏုိင္မည္ ျဖစ္သသို အနာတျခား ေဆးတျခား ျဖစ္မည္ဆိုက ျပည္တြင္းၿငိမ္းခ်မ္းေရးျဖစ္စဥ္သည္ ေရရွည္တည္တံ့ႏုိင္ေရး လြယ္ကူမည္မဟုတ္။ ထုိ႔အတြက္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ျဖစ္စဥ္တြင္ အဓိက ပါဝင္ေနသူမ်ားအေနျဖင့္ မည္သည့္ လမ္းကို ေရြးခ်ယ္ၾကမည္ကို ေစာင့္ၾကည့္ ရဦးမည္သာျဖစ္ၿပီး ယင္းက (NCA) ေရွ႕ခရီးကို ပံုေဖာ္သြားမည္သာ ျဖစ္သည္။
အယ္ဒီတာ၊ ကရင္သတင္းစဥ္