လူ႔အခြင့္အေရး  •  တိုင္းရင္းသားအခြင့္အေရး  •  ဒီမိုကေရစီေရး

သမၼတႀကီးရဲ႕ ျပတ္သားမႈကို အကဲစမ္း စိန္ေခၚေနေသာ ျပစ္မႈမ်ား

(ေမာင္ေက်ာ္စြာ)
(၂၀၁၈ခုႏွစ္၊ ဧၿပီလ ၂၁ရက္)

သမၼတဦးဝင္းျမင့္ သူ ေျပာတဲ့စကားနဲ႔အညီ လက္ေတြ႔အေရးယူ ေဆာင္ရြက္မႈေတြပါလာတာကို ျမင္လာရပါတယ္။ သူ႔ပထမဆံုး မိန္႔ခြန္းမွာ ေဖာ္ျပခဲ့တဲ့ ဦးစားေပး ရည္မွန္းခ်က္ပန္းတုိင္ ၃ခုအနက္ ပထမဦးစားေပးလုပ္ငန္းက “တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးနဲ႔ ျပည္သူ မ်ားရဲ႕ လူမႈစီးပြားဘဝတိုးတက္ျမင့္မားေရး” ျဖစ္ပါတယ္။

မတ္လ ၃၀ရက္ေန႔ ပထမဆံုး မိန္႔ခြန္းေျပာၾကားၿပီးတဲ့ေနာက္ ဧၿပီလ ၁၁ရက္ေန႔နဲ႔ ၁၂ရက္ေန႔ေတြမွာ အဂတိလုိက္စားမႈ တုိက္ ဖ်က္ေရးေကာ္မရွင္ ဥကၠ႒ႏွင့္ အဖြဲ႔ဝင္မ်ား၊ ျပည္ေထာင္စုတရားသူႀကီးခ်ဳပ္ ဦးထြန္းထြန္းဦးႏွင့္ တရားလႊတ္ေတာ္ခ်ဳပ္ တရားသူ ႀကီးမ်ား၊ ျမန္မာႏုိင္ငံ အမ်ိဳးသားလူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္ ဥကၠ႒ႏွင့္အဖြဲ႔ဝင္မ်ားကို ဆက္တိုက္ဆုိသလို ေတြ႔ဆံုၿပီး ညြန္ၾကား ခ်က္ေတြ ေပးခဲ့တာကို သတိျပဳမိပါတယ္။

ဧၿပီလ ၁၇ရက္ေန႔မွာေတာ့ ျမန္မာႏွစ္သစ္ကူး ႏႈတ္ခြန္းဆက္စကားနဲ႔အတူ အမိန္႔ေၾကညာခ်က္ ၃ရပ္ ထုတ္ျပန္ခဲ့ပါတယ္။ “ရာဇ ဝတ္က်င့္ထံုးဥပေဒ ပုဒ္မ ၄၀၁၊ ပုဒ္မခြဲ (၁)အရ သတ္မွတ္ထားခဲ့တဲ့ (ေထာင္ေႂကြးက်န္ေတြကို) စည္းကမ္းသတ္မွတ္ခ်က္ေတြ ကို ပယ္ဖ်က္ခဲ့ၿပီး ျပစ္ဒဏ္က်ခံေနၾကရတဲ့ ႏို္င္ငံသားအက်ဥ္းသား ၈၄၉၀ဦးကို “လြတ္ၿငိမ္းသက္သာခြင့္” ေပးခဲ့ပါတယ္။

အရာထမ္းလစာေငြကို (၁၀ရာခုိင္ႏႈန္း) အမႈထမ္းလစာေငြကို (၂၀ရာခုိင္ႏႈန္း) တုိးျမႇင့္ေပးသြားမယ္လုိ႔ ႏွစ္သစ္ကူး မိန္႔ခြန္းထဲမွာ ထည့္သြင္းေျပာၾကားသြားပါတယ္။ သုိ႔အတြက္ အရာထမ္းတစ္ဦးရဲ႕ အမ်ားဆံုးလစာမွာ ၅၀၀၀၀၀က်ပ္မွ ၅၅၀၀၀၀က်ပ္သုိ႔ တုိး ျမႇင့္လာမွာျဖစ္ၿပီး အမႈထမ္းတစ္ဦးရဲ႕ အနည္းဆံုးလစာမွာ ၁၂၀၀၀၀ က်ပ္မွ ၁၄၄၀၀၀ က်ပ္ အထိ တုိးျမႇင့္သြားမွာျဖစ္ပါတယ္။

ဒီလို လက္ေတြ႔လုပ္ရပ္ေတြဟာ ႀကိဳဆုိစရာေကာင္းတဲ့ ေျခလွမ္းေတြျဖစ္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ “ႏုိင္ငံေရးႏွင့္ စပ္လ်ဥ္းသင့္ ျပစ္မႈ မ်ား”အေပၚေႏွာင္ႀကိဳးအျဖစ္ ထားရွိခဲ့တဲ့ စည္းကမ္းသတ္မွတ္ခ်က္ေတြအားလံုးကို “ပယ္ဖ်က္ေပး”တဲ့ ကိစၥကေတာ့ အင္မတန္ ေကာင္းတဲ့ကိစၥ ျဖစ္ပါတယ္။ ဘယ္သူမွ ထင္မွတ္ ေမွ်ာ္မွန္းမထားတဲ့ကိစၥ ျဖစ္ပါတယ္။

အေကာင္းနဲ႔အဆုိး ဒြန္တြဲရွိေနတဲ့ ေလာကဓမၼတာလိုပါပဲ။ ျပန္လည္လြတ္ေျမာက္လာတဲ့ ျပစ္ဒဏ္က်အက်ဥ္းသားေတြထဲမွာ မူးယစ္ေဆးဝါး ျပစ္မႈက်ဴးလြန္သူေတြနဲ႔ တပ္ေျပးအေရအတြက္ မ်ားလြန္းေနတာကိုေတာ့ ဘဝင္မက် ျဖစ္ၾကရပါတယ္။

ေနာက္ထပ္ ျမင္သာတဲ့ ေျခလွမ္းတစ္ခု၊ ျဖစ္ရပ္တစ္ခုကေတာ့ “အဂတိလုိက္စားမႈ တုိက္ဖ်က္ေရးေကာ္မရွင္”က စတင္ကုိင္တြယ္ ျပလိုက္တဲ့ အမႈကိစၥတစ္ခုပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ေနျပည္ေတာ္ FDA ညႊန္ၾကားေရးမွဴးခ်ဳပ္ ေဒါက္တာသန္းထြဋ္အား အဂတိလိုက္စားမႈ တိုက္ဖ်က္ေရး ဥပေဒပုဒ္မ (၅၆)အရ အေရးယူဖုိ႔ အမႈဖြင့္ထားတဲ့ဆိုတဲ့ ျဖစ္ရပ္ပါပဲ။

စုစုေပါင္းတန္ဖိုးေငြက်ပ္ ၁၅၁,၄၃၉,၇၈၆ကို ၎ပုိင္အေဆာက္အအံုမ်ား ေဆာက္လုပ္ရန္အတြက္ တင္ဒါေအာင္ျမင္ခဲ့တဲ့ ကုမၸဏီ ထံကေန ေတာင္းယူခဲ့ေၾကာင္း စစ္ေဆးေပၚေပါက္ခဲ့တယ္လို႔ (၂၀-၄-၂၀၁၈)ရက္ေန႔ထုတ္၊ အစုိးရပုိင္သတင္းစာေတြမွာ ေဖာ္ျပ ထားပါတယ္။

“အဂတိလုိက္စားမႈ တုိက္ဖ်က္ေရးေကာ္မရွင္”က ကုိင္တြယ္ေနတဲ့ အမႈအခင္းထဲမွာ (FDA ညႊန္ၾကားေရးမွဴးခ်ဳပ္)ရဲ႕ လာဘ္ယူမႈ ဟာ ေလာေလာဆယ္ အႀကီးဆံုးျဖစ္ဖြယ္ရွိေပမယ့္ အမ်ားျပည္သူမ်ားရဲ႕ အျမင္မွာေတာ့ ဒီထက္ပုိမိုႀကီးတဲ့ ငါးႀကီးႀကီးေတြကို ေၾကာ္ျပေစခ်င္တဲ့ (ဖမ္းဆီးအေရးယူျပေစခ်င္တဲ့) စိတ္အားထက္သန္မႈေတြ အျပည့္ရွိေနတာကို ၾကားသိရပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ ဧရာဝတီတိုင္းေဒသႀကီး စည္ပင္သာယာေရးအဖြဲ႔ ၫႊန္ၾကားေရးမႉးကို ၫႊန္ၾကားေရးမႉးရာထူးကေန ဒုတိယညႊန္ၾကားေရး မွဴးရာထူး တဆင့္ခ်ၿပီး ဖ်ာပံုၿမိဳ႕မွာ တာဝန္ေျပာင္းေရႊ႕ ခ်ထားလိုက္ပါတယ္ ဆုိတဲ့သတင္းလည္း ၾကားေနရပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးယႏၱရားမွာ အခရာက်လွတဲ့ ညြန္ခ်ဳပ္ေတြကို စၿပီး ကုိင္သလားလို႔လည္း ေတြးေတာယူဆေနၾကတာေတြလည္း ရွိပါ တယ္။ ညြန္ခ်ဳပ္ဆိုတာ သူတစ္ေယာက္ထဲ စားလုိ႔ရတာ မဟုတ္ပါဘူး။ သူ႔အထက္က ဝန္ႀကီးနဲ႔ တြဲစားတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီေတာ့ ဆက္ထံုးၾကတဲ့ “ညြန္ခ်ဳပ္”အဆင့္ကိုကုိင္ေတာ့ မီးခုိးႂကြက္ေလွ်ာက္ဆုိတဲ့စကားလုိ “ဝန္ႀကီး”ဆုိတဲ့ အေကာင္ႀကီးႀကီး ငါးႀကီး ေတြထိပါ ေရေၾကာေျမေၾကာ လိုက္လာလိမ့္မယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္ရပါတယ္။

လာဘ္မစားတဲ့ လူရယ္လို႔ မရွိႏိုင္ပါဘူး။ လာဘ္ယူတဲ့၊ လာဘ္စားတဲ့ အတုိင္းအတာပမာဏသာ ျခားနားမွာပါ။ အမ်ိဳးသားလႊတ္ ေတာ္ဥကၠ႒ေဟာင္းျဖစ္တဲ့ ဗိုလ္ခင္ေအာင္ျမင့္ကုိယ္တုိင္ကလည္း “ဆီးသီးဗန္းႀကီးေမွာက္ၿပီး စားၾကတယ္”လို႔ ေဖာ္ထုတ္ခဲ့ဖူးတာ ပဲေလ။ စစ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးေတြကိုပဲ ၾကည့္ေလ။ သူတို႔ကုိ တုိင္းျပည္ကေပးတဲ့ လစာစရိတ္နဲ႔ အခုသူတုိ႔ေနတဲ့ နန္းေတာ္တမွ် အေဆာက္အအံုေတြ၊ အေႁခြအရံေတြနဲ႔ ဘယ္လိုေနႏုိင္မွာလဲ။ ဒါေတြဟာ သူတုိ႔ အာဏာယူခဲ့တဲ့၊ ယူထားတဲ့ ၁၉၈၈ကေန ယေန႔ ကာလအတြင္း မိဆုိင္ဖဆုိင္လို ရယူခဲ့ၾကတဲ့ အက်ိဳးစီးပြားေတြ မဟုတ္လား။ စစ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးေတြနဲ႔ သူတုိ႔သားသမီးေတြမွာ ထားစရာမရွိေအာင္ ခ်မ္းသာႂကြယ္ဝလာေပမယ့္ တုိင္းျပည္္နဲ႔ ျပည္သူလူထုကေတာ့ ကုန္းေကာက္စရာမရွိေအာင္ မြဲေတခဲ့ရတာ ဟာ ယေန႔ျမန္မာျပည္ရဲ႕အျမင္သာဆံုး ျမင္ကြင္းတစ္ခုပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

စစ္အုပ္စုရဲ႕အုပ္စုိးမႈဆုိတာ သူတုိ႔ စစ္အုပ္စုဝင္ေတြ ခ်မ္းသာသထက္ ခ်မ္းသာလာၿပီး တုိင္းျပည္နဲ႔ျပည္သူေတြဟာ မြဲသထက္ မြဲျပာက်ေစတဲ့ အုပ္စိုးမႈသာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါဟာ သမၼတဦးဝင္းျမင့္ ကုိင္တြယ္ရမယ့္ျပႆနာရဲ႕ အေျခခံဇစ္ျမစ္ပဲျဖစ္ပါတယ္။ အခု စတင္ကုိ္င္တြယ္ေနတဲ့ ကိစၥေလးေတြဟာ ဒီဇစ္ျမစ္ျပႆနာႀကီးရဲ႕ အကုိင္းအခက္၊ ကုိင္းဖ်ားကုိင္းနားေလးေတြမွ်သာ ရွိပါေသး တယ္။

ဒါေၾကာင့္ ပင္စည္ပင္မႀကီးနဲ႔ ဇစ္ျမစ္ကို ကုိင္တြယ္ႏုိင္ဖုိ႔လိုပါတယ္။ အကိုင္းေလးေတြေလာက္ကုိပဲ ျဖတ္ေတာက္ေပးေနမယ္၊ တိရိေပးေနမယ္ဆုိရင္ သစ္ပင္သဘာဝလိုပဲ ပင္စည္ပင္မႀကီး တုတ္ခုိင္စည္ပင္လာဖို႔ အားေပးသလို ျဖစ္သြားပါလိမ့္မယ္။

ယခုအခါ သမၼတဦးဝင္းျမင့္နဲ႔ တရားဥပေဒစုိးမိုးေရးကို စမ္းသပ္မယ့္ ျပႆနာတစ္ရပ္လည္း ေပၚေပါက္ေနပါတယ္။
ဒါကေတာ့ “႐ိုက္တာ သတင္းေထာက္ ကိုဝလံုးနဲ႔ ကိုုေက်ာ္စိုုးဦးတို႔ ႏွစ္ဦးကိုု လံုၿခံဳေရးစာရြက္စာတမ္းေတြေပးၿပီး ေထာင္ဖမ္းခဲ့ တာျဖစ္တယ္”လို႔ ရန္ကုုန္ေျမာက္ပိုုင္းခ႐ိုင္၊ အင္းစိန္ၿမိဳ႕နယ္ တရား႐ံုးမွာ တရားလိုသက္ေသျဖစ္တဲ့ ဒုရဲမွဴးမိုးရန္ႏိုင္ ထြက္ဆို လိုက္တဲ့အခ်က္ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

ဒီအမႈဟာ ရခုိင္ျပည္နယ္၊ အင္ဒင္းေက်းရြာသုႆန္က အစုလိုက္အၿပံဳလုိက္ သတ္ျဖတ္မႈနဲ႔ဆက္ႏြယ္ေနလို႔ ပုိၿပီးေတာ့ ဂယက္ ႀကီးပါတယ္။ ႏိုင္ငံတကာစာနယ္ဇင္းေတြကလည္း အေလးထားအာ႐ံုစုိက္ေနတဲ့ အမႈအခင္းျဖစ္ပါတယ္။ ဒီကိစၥနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ဒီခ်ဳပ္ေျပာခြင့္ရပုဂၢိဳလ္ျဖစ္တဲ့ ဦးဝင္းထိန္က ဒီဇင္ဘာလ ၁၈ရက္ေန႔ကတည္းက သူ႔အျမင္ကို သူ႔ထံုးစံအတိုင္း ေျပာဆုိခဲ့တာပါ။ ဒါကို အမ်ားက ထုိက္သင့္တဲ့ အေလးထားမႈ မရွိခဲ့ၾကဘူး။ ဒီကိစၥမွာ ဦးဝင္းထိန္က သူ႔ပါးစပ္ကေန အထင္နဲ႔စြတ္ရြတ္ၿပီး ေျပာခဲ့ တာ မဟုတ္ဘူး။ စစ္တပ္ရဲ႕အထာ၊ ရဲရဲ႕ ရဲက်င့္၊ ရဲစ႐ုိက္ေတြကို သိထားတဲ့ အထုိင္ေပၚကေန ေျပာလိုက္တာပါ။ မႏွစ္က ဒီဇင္ ဘာ ၁၈ရက္မွာ သူေျပာခဲ့တာကို ေကာက္ႏုတ္ျပပါရေစ။

“အဲဒီလိုအဖမ္းခံရတာ မေကာင္းဘူး။ ဒါေပမယ့္ ကိုယ္ထင္တာေတာ့ ေထာင္ဖမ္းခံရတယ္လို႔ ထင္တာပဲ။ သူတို႔က စာရြက္စာ တမ္းေတြနဲ႔ မိတယ္ေလ။ အဲဒီစာရြက္စာတမ္းေတြက သူနဲ႔အတူ ထမင္းစားၿပီးကတည္းက အဲဒီရဲေတြဆီက ရတယ္လို႔ သိရ တယ္။ ထြက္သြားၿပီး တစ္ေနရာက်ေတာ့မွ အဖမ္းခံရတယ္။ လက္ပူးလက္ၾကပ္မိတယ္။ သတင္းေထာက္လုပ္ၿပီး အဲဒီေလာက္ ‘အ’ ရလား ကိုယ္ ေမးခ်င္တယ္။ လ်င္ရမယ္ေလ”တဲ့။

အခုေတာ့ ဦးဝင္းထိန္ အထင္မွန္ေၾကာင္း၊ ရဲအတြင္းစည္းထဲက ဒုရဲမွဴး မုိးရန္ႏုိင္က တရားခြင္မွာ ထြက္ဆိုလာသြားခဲ့ၿပီ။ တျခား မေျပာႏုိင္ေပမယ့္ ဒီကိစၥမွာ ရဲခ်ဳပ္၊ ရဲမွဴးခ်ဳပ္စတဲ့ အေကာင္ႀကီးေတြ ေနာက္ကြယ္ကေန ပါဝင္ပတ္သက္ေနတယ္ဆုိတဲ့ အခ်က္ ကိုေတာ့ လူတုိင္း ျမင္ႏုိင္စဥ္းစားႏုိင္ပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ အခုလုိ အရဲစြန္႔ၿပီး၊ တနည္းအားျဖင့္ (ရဲတပ္ဖဲြ႔ဝင္ေတြမွာလည္း ဘယ္အဆင့္အတန္းမဆို သူ႔ဂုဏ္သိကၡာနဲ႔သူရိွပါတယ္) လို႔ ေျပာသြားတဲ့ ဒုရဲမွဴးမိုးရန္ႏုိင္ဟာ ႏုိင္ငံေတာ္သမၼတ ဦးဝင္းျမင့္ရဲ႕မိန္႔ခြန္းထဲက “ယိမ္းယိုင္ေနတဲ့ တရားစီရင္ေရးကို တည့္မတ္ ရပါလိမ့္မယ္၊ အဂတိလိုက္စားမႈကို ပိုမိုတိုက္ဖ်က္ရပါလိမ့္မယ္။ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္ခံရျခင္းမ်ားကို ျမႇင့္တင္ကာကြယ္ရပါ လိမ့္မယ္။ မူးယစ္ေဆးဝါးကို ပိုမို ႏွိမ္နင္းရပါလိမ့္မယ္” ဆိုတဲ့အခ်က္ေတြကို ေလးေလးနက္နက္ ယံုၾကည္လို႔လည္း ျဖစ္ေကာင္း ျဖစ္ႏုိင္ပါတယ္။

ဘယ္လိုပဲျဖစ္ျဖစ္ မတရားမႈနဲ႔ ဥပေဒကို အလြဲသံုးစားလုပ္မႈကိုေတာ့ သမၼတႀကီးအေနနဲ႔ ျပတ္သားထိေရာက္စြာ ကိုင္တြယ္ ျပသ ရေတာ့မွာပါ။ ဒီကိစၥမွာ ဒုရဲမွဴးမုိးရန္ႏုိင္ရဲ႕ “အသက္နဲ႔ ဂုဏ္သိကၡာ”ဟာ သမၼတႀကီးရဲ႕အခြင့္အာဏာအေပၚမွာ တည္ေနပါတယ္။ ပ်က္ရယ္ျပဳခံရတဲ့ ေလာင္းေၾကးသဖြယ္ ျဖစ္မသြားဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။

ရဲရင့္ေသာ ေရွ႕ေနႀကီးဦးကိုနီ လုပ္ႀကံသတ္ျဖတ္ခံရမႈ၊ ဦးဘုိဘုိမင္းသုိက္သတ္ျဖတ္ခံရမႈ၊ ရုိက္တာသတင္းေထာက္ႏွစ္ေယာက္ အမႈ၊ ငါးေလာင္းၿပိဳင္လူသတ္မႈ စတဲ့စတဲ့ အမႈေတြဟာ တရားဥပေဒ၊ အဂတိလိုက္စားမႈ၊ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈ စတဲ့ နယ္ ပယ္ သံုးခုစလံုးကို ဆုိးဆုိးဝါးဝါး ခ်ဳိးေဖာက္တဲ့၊ ေစာ္ကားစိန္ေခၚ အကဲစမ္းေနတဲ့ ျပစ္မႈေတြပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ တနည္းအားျဖင့္ သမၼတႀကီးရဲ႕ ျပတ္သားမႈကို အကဲစမ္း စိန္ေခၚေနတာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။

ညႊန္း
– ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္တြင္ ျပဳလုပ္သည့္ ကတိသစၥာျပဳပြဲ အခမ္းနား၌ သမၼတဦးဝင္းျမင့္ေျပာၾကားခ်က္ ျမန္မာ့အလင္းသတင္းစာ (၃၀-၃-၂၀၁၈)

– “အစားအေသာက္ႏွင့္ ေဆးဝါးကြပ္ကြဲေရး ဦးစီးဌာန ညြန္ၾကားေရးမွဴးခ်ဳပ္အား အဂတိလိုက္စားမႈ တုိက္ဖ်က္ေရးေကာ္မရွင္မွ အမႈဖြင့္” ျမန္မာ့အလင္းသတင္းစာ (၂၁-၄-၂၀၁၈)၊ စာမ်က္ႏွာ ၁၂

– “႐ိုက္တာသတင္းဌာနမွ ျမန္မာသတင္းေထာက္ႏွစ္ဦး ဖမ္းဆီးခံရသည့္ကိစၥသည္ ေထာင္ဖမ္းခံရသည္ဟုထင္ေၾကာင္း ဦး၀င္း ထိန္ ေျပာၾကား” (http://news-eleven.com/news/26756) (18-12-2017)

– (RFA) – ႐ိုက္တာသတင္းေထာက္ေတြကို ေထာင္ေခ်ာက္ဆင္ ဖမ္းဆီးဟုေျပာ (20-4-2018)