လူ႔အခြင့္အေရး  •  တိုင္းရင္းသားအခြင့္အေရး  •  ဒီမိုကေရစီေရး

ကရင္မ်ား မိမိတို႔၏ သမိုင္းကိုသိေအာင္ လုပ္ၾကပါဟု ဧရာဝတီတုိင္း ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ေဟာင္း မန္းေဂ်ာ္နီ တုိက္တြန္း

ဧရာဝတီ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ေဟာင္း မန္းေဂ်ာ္နီ ( ပုံ-ေကအုိင္စီ)

ေဖေဖာ္ဝါရီ ၁၁ ရက္၊ ၂၀၁၈ ခုႏွစ္။ ေစာရွား
ကရင္လူမ်ိဳးမ်ား မိမိတို႔၏သမိုင္းကိုသိေအာင္ လုပ္ၾကပါဟု ဧရာဝတီတုိင္းေဒသႀကီးဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ေဟာင္း မန္းေဂ်ာ္နီက ေျမာင္းျမၿမိဳ႕နယ္၊ မေဒါ့ေခ်ာင္းရြာတြင္ ပထမဆံုး က်င္းပသည့္ အႏွစ္(၇၀)ျပည့္ ကရင္အမ်ိဳး သားေန႔အခမ္းအနားတြင္ တုိက္တြန္းေျပာဆိုလိုက္သည္။

ေဖေဖာ္၀ါရီလ ၁၁ ရက္(ယေန႔)တြင္ က်ေရာက္သည့္ ကရင္အမ်ိဳးသားေန႔ မိန္႕ခြန္း၌ မန္းေဂ်ာ္နီက̏ သမိုင္း မသိရင္ လူမ်ိဳး မသိႏိုင္ဘူး။ ဒါ့ေၾကာင့္ကရင္လူမ်ိဳးေတြ သမိုင္း သိကိုသိရမယ္။ က်ေနာ္ ဧရာဝတီဝန္ႀကီး ခ်ဳပ္ျဖစ္တုန္းက ဒီလိုပြဲမ်ိဳး သြားလို႔မရဘူး။ အခု ဧရာဝတီ တစ္တိုင္းလံုးကို လြတ္လပ္စြာသြားမယ္။ ကရင္တိုး တက္ေရးအတြက္ လြတ္လပ္စြာ ေဆြးေႏြးမယ္↔ဟု ေျပာဆိုသည္။
ထို႔အျပင္ သမိုင္းတြင္ ကရင္လူမ်ိဳးမ်ား စီမံခန္႔ခြဲမႈ အားနည္းခဲ့ျခင္းေၾကာင့္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအားနည္းျခင္း ျဖစ္ေပၚခဲ့ရၿပီး ယခု အခ်ိန္တြင္ စီမံခန္႔ခြဲမႈ အားေကာင္းလာေစရန္ လူသားအရင္းအျမစ္ မ်ားမ်ားေမြးထုတ္ေပး ရမည္ျဖစ္ေၾကာင္း လည္း ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ေဟာင္းမန္းေဂ်ာ္နီက တိုက္တြန္းေျပာဆိုသြားသည္။

ေျမာင္းျမၿမိဳ႕နယ္၊ ကရင္စာေပ ႏွင့္ယဥ္ေက်းမႈေကာ္မတီ၏ ဦးေဆာင္မႈျဖင့္ ၿမိဳ႕နယ္အဆင့္ ပထမဦးဆံုးအႀကိမ္ ျပဳလုပ္သည့္ ကရင္အမ်ိဳးသားေန႔အခမ္းအနားသို႔ တာဝန္ရွိလူႀကီးမ်ား အပါအဝင္ ေျမာင္းျမ၊ ဝါးခယ္မ၊ အိမ္မဲ၊ လပြတၱာ စသည့္ၿမိဳ႕နယ္မ်ားမွ ေဒသခံ လူထုေပါင္း ၃,၅၀၀ ေက်ာ္မွ ပါဝင္ပူးေပါင္းခဲ့သည္။

ကရင္အမ်ိဳးသာေန႔အခမ္းအနားအား ဦးေဆာင္က်င္းပသူ ေျမာင္းျမစာေပႏွင့္ယဥ္ေက်းမႈေကာ္မတီ အတြင္း ေရးမႉး မန္းထြန္းလင္းက̏ ကရင္လူမ်ိဳးေတြရဲ႕ အမိုင္းအမွန္ကို ကရင္လူႀကီးေရာ၊ လူငယ္ေရာကို ျပန္လည္ သိေစဖုိ႔၊ အမွတ္ရေစဖို႔ ေဖာ္ထုတ္တဲ့အေနနဲ႔ပါ။ လူငယ္ေတြအေနနဲ႔လည္း မအေအာင္ သမိုင္းကို ျပန္ လည္ေလ့လာႏိုင္ဖို႔ ရည္ရြယ္ ပါတယ္↔ဟုေျပာသည္။
အခမ္းအနားတြင္ စစ္ေၾကာင္း (၅) ေၾကာင္းျဖင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ စီတန္းလွည့္လည္ျခင္းအျပင္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ေဟာင္း မန္းေဂ်ာ္နီ၊ KNU-ကရင္အမ်ိဳးသားအစည္းအရုံး ဗဟုိေကာ္မတီဝင္ ပဒိုေစာပိုပိုထူးေအာင္ အပါအဝင္ တာဝန္ရွိ သူမ်ားမွ မိန္႔ခြန္းမ်ား၊ ကရင္အမ်ိဳးသားေန႔ျဖစ္ေပၚလာပံု သမိုင္းမ်ား ေဟာေျပာခဲ့ၾကသည္။

ကရင္အမ်ိဳးသားေန႔ကို ယခင္က ကရင္ျပည္နယ္အတြင္းရွိ KNU ထိန္းခ်ဳပ္ရာ ေတာ္လွန္ေရးနယ္ေျမမ်ားႏွင့္ ထိုင္း-ျမန္မာနယ္စပ္ တစ္ေလွ်ာက္တြင္သာ က်င္းပခဲ့ၾကျခင္းျဖစ္ၿပီး ဦးသိန္းစိန္ ဦးေဆာင္သည့္ အစိုးရ လက္ ထက္ KNU-ကရင္အမ်ိဳးသားအစည္းအ႐ံုး ႏွင့္ အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး လက္မွတ္ေရးထိုးၿပီးေနာက္ပိုင္း အျခားျပင္ပေနရာမ်ားတြင္ က်င္းပလာႏိုင္ခဲ့ၾကသည္။
ထိုသို႔က်င္းပရာတြင္ ကရင္ျပည္နယ္အျပင္ ကရင္လူမ်ိဳးမ်ားအမ်ားစု ပ်ံ႕ႏွ႔ံေနထိုင္ရာ ေဒသမ်ားျဖစ္သည့္ ရန္ကုန္ တိုင္းေဒသႀကီး၊ ဧရာ၀တီတိုင္းေဒသႀကီးမ်ားအတြင္း ၿပီးခဲ့သည့္ ၂၀၁၅ခုႏွစ္မွစတင္ကာ ကရင္အမ်ိဳးသားေန႔ကို ပုံစံမ်ဳိးစံုျဖင့္ က်င္းပမႈမ်ားရွိလာခဲ့ ၾကျခင္းျဖစ္သည္။

ယခု ကရင္အမ်ိဳးသားေန႔က်င္းပသည့္ မေဒါ့ေခ်ာင္းရြာမွ နန္႔မီမီက “ က်မတို႔ဘက္ ဒီလိုသိပ္မရွိဘူး။ ရြာမွာဆို အခုပထမဆံုးအႀကိမ္လည္းျဖစ္တယ္။ ရန္ကုန္ကေနရြာကိုျပန္လာၿပီး ဒီပြဲကိုတက္တာပါ။ ဒီလိုပြဲေတြလုပ္ေပး ႏိုင္ရင္ စာေပယဥ္ေက်းမႈသမိုင္းေတြ ျပန္လည္ျမွင့္မားလာလိမ့္မယ္။ ေနာက္ႏွစ္ေတြမွာလည္း က်မတို႔ ဧရာ၀တီတိုင္း ဘက္မွာ ဒီလိုမ်ားမ်ားက်င္းပႏိုင္ဖို႔ကိုလည္း ေမွ်ာ္လင့္ပါတယ္” ဟုေျပာသည္။

၁၉၄၈ခုႏွစ္၊ ေဖေဖာ္၀ါရီလ ၁၁ရက္ေန႔တြင္ ျမန္မာတစ္ျပည္လံုး အတိုင္းအတာျဖင့္ ကရင္လူထု ၄သိန္းေက်ာ္က “ကရင္ျပည္ ခ်က္ခ်င္းေပး၊ ကရင္တစ္က်ပ္ ဗမာတစ္က်ပ္ ခ်က္ခ်င္းျပ၊ လူမ်ဳိးေရးအဓိက႐ုဏ္း အလိုမရွိ၊ ျပည္တြင္းစစ္ အလိုမရွိ” စသည့္ ေတာင္းဆုိခ်က္ပုိစတာမ်ား ကုိင္ေဆာင္ကာ ကရင္ျပည္ေပးေရး ဖဆပလ အစိုးရထံ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ ဆႏၵျပေတာင္းဆိုခဲ့ၾကသည္။
ထိုေန႔ကို အစြဲျပဳၿပီး ကရင္အမ်ဳိးသားေန႔အျဖစ္ သတ္မွတ္ရန္ ၁၉၅၃ခုႏွစ္၊ ဖာပြန္ၿမိဳ႕၌ က်င္းပခဲ့ေသာ ေကာ္သူး ေလျပည္လံုးဆိုင္ရာ ကြန္ဂရက္တြင္ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားက ကန္႔ကြက္သူမရွိ တညီတညြတ္တည္း ေထာက္ခံ အတည္ျပဳခဲ့ၾကသည္။