လူ႔အခြင့္အေရး  •  တိုင္းရင္းသားအခြင့္အေရး  •  ဒီမိုကေရစီေရး

လူငယ့္အသံ၊ လူငယ့္အျမင္

“ျခင္းက ဝါသနာအႀကီးဆံုးပဲ။ အိပ္မက္လည္းျဖစ္တယ္။ ႐ူးသြပ္တယ္ေပါ့ဗ်ာ။”

Professional ပိုက္ေက်ာ္ျခင္းကစားသမား ျဖစ္ေအာင္လုပ္မယ္လို႔ အေျပာနဲ႔အလုပ္ညီေအာင္ လုပ္ျပေနတဲ့ လူငယ္တေယာက္နဲ႔ မိတ္ဆက္ေပးပါရေစ။ သူကေတာ့ လက္ရွိ နယူးဇီလန္ႏိုင္ငံမွာေနၿပီး နယူးဇီလန္ လက္ေရြးစင္ ပိုက္ေက်ာ္ျခင္းအသင္းျဖစ္ေအာင္ ႀကိဳးစားလုပ္ေဆာင္ေနတဲ့ အသက္ ၂၃ႏွစ္အရြယ္ ေစာအဲမ်ိဳးဦးပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

ထိုင္း-ျမန္မာနယ္စပ္၊ ေမာကဲဆိုတဲ့ ရြာကေလးမွာ ၁၉၉၄ခုႏွစ္က ေမြးဖြားခဲ့တဲ့ ေစာအဲ့ရဲ႕ ဘဝေကာက္ေၾကာင္းကို နည္းနည္း ၾကည့္လိုက္ရေအာင္။ လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ေပါင္း ၄၀ခန္႔က ဖားအၿံမိဳ႕နယ္ဇာတိ အေဖနဲ႔ ျမဝတီၿမိဳ႕နယ္ဇာတိ အေမတို႔ဟာ ေဝါေလမွာ အလုပ္လုပ္ရင္းနဲ႔ ဖူးစာဆံုခဲ့ၾကတာပါ။ ျမဝတီၿမိဳ႕နယ္၊ ေဝါေလမွာ တိုက္ပြဲျဖစ္ေတာ့ စစ္ေဘးေရွာင္တဲ့အေနနဲ႔ ေမာကဲရြာကို ေျပာင္းရပါတယ္။

ေမာကဲမွာလည္း တိုက္ပြဲ ခဏခဏ ျဖစ္ျပန္ေတာ့ ေစာအဲကို ေမြးၿပီး ၅ႏွစ္အၾကာမွာ စစ္ေျပးဒုကၡသည္အျဖစ္နဲ႔ အုန္းဖ်န္ဒုကၡ သည္စခန္းကို တစ္မိသားစုလံုး ေျပာင္းေရႊ႕ေနထိုင္ခဲ့ရပါေတာ့တယ္။ ေမြးခ်င္းေမာင္ႏွမ ၉ေယာက္အထိ ရွိတဲ့အထဲမွာေတာ့ ေစာအဲက ၆ေယာက္ေျမာက္ေပါ့။ သူ ေျခာက္ႏွစ္သားအရြယ္ေရာက္ေတာ့ အုန္းဖ်န္ဒုကၡသည္စခန္းမွာဖြင့္လွစ္ထားတဲ့ ကရင္ ပညာေရးဌာန-KED အသိအမွတ္ျပဳေက်ာင္းကို စတက္ခဲ့ၿပီး Post Ten ကို ၂၀၁၂ခုႏွစ္မွာ ေအာင္ျမင္ခဲ့ပါတယ္။

“က်ေနာ့္ဘဝမွာ အခက္ခဲဆံုးကာလက အလယ္တန္းေက်ာင္းသားဘဝတုန္းကပါ။ ေမာင္ႏွမေတြကမ်ား၊ မိဘလည္း အလုပ္အ ဆင္မေျပတဲ့ကာလဆိုေတာ့ ေတာ္ေတာ္ ဒုကၡေရာက္ခဲ့ပါတယ္။”လို႔ သူေျပာပါတယ္။ ၂၀၁၂ခုႏွစ္ကေန ၂၀၁၄ခုႏွစ္အထိ ေကာ္ လားဂ်ဴနီယာေကာလိပ္-Kaw Lar Junior College(KLJC) ကို တက္ခဲ့ေပမယ့္ ကုလသမဂၢဒုကၡသည္မ်ားဆိုင္ရာ မဟာမင္းႀကီး ႐ံုး-UNHCR ရဲ႕ အစီအစဥ္နဲ႔ နယူးဇီလန္ႏိုင္ငံကို ေျပာင္းေရႊ႕ေနထိုင္ရမယ္ဆိုေတာ့ ေကာလိပ္တက္တာ နားလိုက္ပါတယ္။

၂၀၁၆ ဇူလိုင္လမွာ နယူးဇီလန္ႏိုင္ငံကို တစ္မိသားစုလံုးနီးပါး ေျပာင္းေရႊ႕ခိုလံႈေနထိုင္ခဲ့တာ အခုဆို တႏွစ္ရွိပါၿပီ။ နယူးဇီလန္မွာ ေဆာက္လုပ္ေရး လက္သမားပညာနဲ႔ အလုပ္လုပ္ေနတဲ့ ေစာအဲရဲ႕ အိပ္မက္ကေတာ့ ပိုက္ေက်ာ္ျခင္း ကစားသမားျဖစ္ဖို႔ပါ။

“ျခင္းက ဝါသနာအႀကီးဆံုးပဲ။ အိပ္မက္လည္းျဖစ္တယ္။ ႐ူးသြပ္တယ္ေပါ့ဗ်ာ။ စခန္းမွာေနတုန္းကတည္းက ေလ့က်င့္ခဲ့တယ္။ ၂၀၁၁ကေန ၂၀၁၇ခုႏွစ္အထိဆိုရင္ ၿပိဳင္ပြဲအျဖစ္ ၂၀ေက်ာ္အထိ ၿပိဳင္ခဲ့တဲ့အထဲမွာ ၁၅ႀကိမ္ ပထမရခဲ့ပါတယ္။”လို႔ သူက ေျပာပါ တယ္။

အုန္းဖ်န္စခန္းႏွင့္ ျမဝတီၿမိဳ႕နယ္ ကိုယ္စားျပဳအသင္းအေနနဲ႔ ေနျပည္ေတာ္၊ မႏၱေလး၊ ျမဝတီ၊ ေကာ့ကရိတ္၊ ဆံုဆည္းၿမိဳင္၊ မဲေဆာက္၊ အုန္းဖန္ၿမိဳ႕၊ မဲ့လမရြာေတြမွာ ကရင္ႏွစ္သစ္ကူးေန႔၊ ကရင္လူငယ္အစည္းအ႐ုံးေန႔၊ ဒီေကဘီေအေန႔၊ ေက်ာင္းသား အားကစား၊ ေက်ာက္စိမ္းဘုရားပြဲေတာ္ စတဲ့ ၿပိဳင္ပြဲေတြမွာ နယူးဇီလန္ မေရာက္ခင္အထိ ဝင္ေရာက္ယွဥ္ၿပိဳင္ခဲ့ပါတယ္။

နယူးဇီလန္ေရာက္ေတာ့ တစ္ေယာက္တည္း ျခင္းလံုးေလ့က်င့္ခဲ့ရၿပီး ၂၀၁၇ခုႏွစ္ ဇြန္လ ၁၁ရက္ေန႔က ၾသစေၾတးလ်ားႏိုင္ငံ၊ ကဲန္ဘာရာၿမိဳ႕မွာ ျပဳလုပ္တဲ့ ၅ႀကိမ္ေျမာက္ ႏိုင္ငံလံုးဆိုင္ရာ ပိုက္ေက်ာ္ျခင္းၿပိဳင္ပြဲမွာေတာ့ နယူးဇီလန္ လူငယ္အသင္းအေနနဲ႔ သြားေရာက္ယွဥ္ၿပိဳင္ခဲ့ၿပီး ပထမဆုအျပင္ တစ္ဦးခ်င္း အေကာင္းဆံုးဆုကိုပါ ေစာအဲက ရရွိခဲ့ပါတယ္။

အခုေတာ့ နယူးဇီလန္ႏိုင္ငံမွာ တခါမွ မရွိဘူးေသးတဲ့ နယူးဇီလန္ လက္ေရြးစင္ ပိုက္ေက်ာ္ျခင္းအသင္း ျဖစ္ေျမာက္ဖို႔အတြက္ ျပင္ ဆင္ေနပါၿပီ။ ဒီအသင္းကို ေစာအဲ အပါအဝင္ နယူးဇီလန္ေရာက္ ကရင္လူငယ္ ျခင္းလံုးကစားသမား သံုးဦးနဲ႔ စတင္ဖြဲ႔စည္းဖို႔ နယူးဇီလန္ ကရင္အဖြဲ႔အစည္း- New Zealand Karen Association (NZKA)ကေနတဆင့္ နယူးဇီလန္အစိုးရ တာဝန္ရွိသူေတြ ကို တင္ျပၿပီး ေနာက္လ(၂၀၁၇၊ ၾသဂုတ္လ)မွာ အသင္းျဖစ္ေျမာက္မယ္လို႔လည္း ခန္႔မွန္းထားၾကပါတယ္။ အသင္းျဖစ္လာမယ္ ဆိုရင္ နယူးဇီလန္ရဲ႕ ပထမဦးဆံုး ျခင္းလံုးအသင္းအျဖစ္ ေစာအဲတို႔ သမိုင္းမွတ္တမ္း ေရးထိုးႏိုင္ေတာ့မွာပါ။

သူ႔အေနနဲ႔ လူငယ္ေတြကို စကားလက္ေဆာင္ပါးခ်င္တာကေတာ့ “ဘဝမွာ ဘယ္လိုပဲ ခက္ခဲေနပါေစ။ ကိုယ့္ရဲ႕ဝါသနာ အိပ္မက္ အတိုင္း လိုက္ၿပီးေတာ့ အခ်ိန္ရသေရႊ႕ ႀကိဳးစားပါ။ ေတာ္ရင္ေတာ္သလို ေနရာရသြားမွာပါ။”လို႔ ေကအိုင္စီကေနတဆင့္ တိုက္တြန္းေျပာဆိုလိုက္ပါတယ္။