Home ေဆာင္းပါး ေတးေရး၊ ေတးဆို၊ ဝတၳဳ၊ ဇာတ္ညြန္းႏွင့္ ဒါ႐ိုက္တာ ကရင္အႏုသုခုမပညာရွင္ ေစာေက်ာ္လိုက္သိန္႔၏ ဘဝျဖတ္သန္းရာ

ေတးေရး၊ ေတးဆို၊ ဝတၳဳ၊ ဇာတ္ညြန္းႏွင့္ ဒါ႐ိုက္တာ ကရင္အႏုသုခုမပညာရွင္ ေစာေက်ာ္လိုက္သိန္႔၏ ဘဝျဖတ္သန္းရာ

1673

တင္ျပသူ- ေက်ာ္ထက္ခိုင္ (ဖားစည္ေျမ)

အေျခပ်ဳိး၊ နိဒါန္း
ဆရာေက်ာ္လိုက္သိန္႔ကို (မြာဲလိုက္သိန္႔ ထြန္လကံုး) “ေက်ာ္လိုက္သိန္႔ ရန္ကုန္ေရာက္ျခင္း”ေတးသီခ်င္းျဖင့္ ၁၉၇၈ခုႏွစ္ေလာက္ တြင္ စတင္သိကြ်မ္းခဲ႔ၿပီး ထိုစဥ္က တဟုန္ထိုး နာမည္ထြက္လာသူျဖစ္သည္။ ထို႔ေနာက္ ၁၉၉၆ခုႏွစ္တြင္ ရန္ကုန္ စတူဒီယိုတြင္ စလင္းလင္း(စေလာင္းေလာင္း)၊ စဍာ္ကဝ္(စဒိုင္ေကာ္)ႏွင့္ ကရင္အဆိုေတာ္မ်ား တြဲဖက္၍ (ဏ္ုလင္မာ.) ေပ်ာက္ဆံုးသြားသူ အမည္ရ ေတးသီခ်င္းျဖင့္ ျပည္တြင္း /ျပည္ပ ကရင့္ပရိႆတ္ နားစြဲခဲ့ေသာ ေတးသီခ်င္းစီးရီးတစ္ေခြ ထြက္လာျပန္ရာ ျပည္ပ ေရာက္ ကရင္ပရိႆတ္မ်ား၏ ပိုမိုအားေပး ခ်ီးေျမႇာက္ျခင္း ခံရေလသည္။

ထို႔ေနာက္ ဗိုလ္မွဴးႀကီးေစာခ်စ္သူ၏ အားေပးကူညီမွႈေၾကာင့္ သီခ်င္းေခြႏွင့္ ႐ွိႈးပြဲမ်ားသီဆိုမွႈပြဲ စိပ္စိပ္ကေလး က်င္းပႏိုင္ခဲ့သည္။ (၁၃-၁-၁၇) ည (၆း၀၀)နာရီတြင္ က်န္းမာေရးမေကာင္းသည့္ၾကားမွ ဆရာထံမွ သိခ်င္ရာမ်ားကို ပထမႀကိမ္ ေဆြးေႏြးေမးျမန္းခဲ့ ၿပီး (၁၅-၁-၁၇)ရက္ ေန႔လည္(၁၁)နာရီ (၃၀)မိနစ္မွ (၁)နာရီ (၃၀)မိနစ္အထိ ေမးျမန္းေဆြးေႏြးခဲ့ပံုမ်ားကို ေနာင္လာေနာက္သား အတြက္ သမိုင္းက်န္ရစ္ေစရန္ တင္ျပလိုက္ပါသည္။

ဆရာေက်ာ္လိုက္သိန္႔၏ ကိုယ္ေရးအက်ဥ္း
ငယ္မည္ – ေစာသတၱဳ၊ အတု
အမည္ရင္း – ေစာလွေရႊ
အႏုပညာအမည္ – ေက်ာ္လိုက္သိန္႔(သိန္းစြန္ငွက္)
၁၉၅၂ မတ္လ ၁၈ရက္ေန႔ ဖားအံၿမိဳ႕နယ္ ေကာ့ကဒါေက်းရြာအုပ္စု ေကာ့တာရြာတြင္ ေမြးဖြားသည္။
မိဘအမည္ – ေစာေတာင္မူ+ နန္းဘီး တို႔ျဖစ္ၿပီး
အစ္မျဖစ္သူမွာ – မစဥ့္အိုး (စဥ့္အိုးျဖင့္ ခမဲေပးခံရသူ) ျဖစ္သည္။ ေမြးခ်င္း ၂ဦးရွိသည္။

၁၉၅၈ခုႏွစ္၊ အသက္ (၅)ႏွစ္တြင္ ရပ္ရြာ မေအးခ်မ္းေသာေၾကာင့္ ေမာ္လၿမိဳင္မစ္ရွင္ေက်ာင္း (ကရင္ေက်ာင္း)တြင္ သူငယ္တန္း ကို သင္ယူ။ ထို႔ေနာက္ က်ိဳကၹနဲေျမတံတားလမ္းအစိုးရ မူလတန္းေက်ာင္းတြင္ ပထမတန္းသင္ယူ။ ဒုတိယႏွင့္ တတိယတန္းကို ဦးပန္းညႇာ ပုဂၢလိကေက်ာင္းတြင္ သင္ယူခဲ့သည္။

မိခင္ျဖစ္သူမွာ ရြာမွာေနၿပီး အေဒၚျဖစ္သူႏွင့္ လိုက္ေနလိုက္၊ ရြာျပန္လိုက္ ျဖစ္ျခင္းေၾကာင့္ ေက်ာင္းခဏခဏေျပာင္းေရႊ႕ ပညာ သင္ယူခဲ့ရသည္။ ၁၉၆၃ခုႏွစ္တြင္ ရြာျပန္၊ ေနာင္လံုအလယ္တန္းေက်ာင္းတြင္ စတုတၳတန္းကို ပညာသင္ယူခ်ိန္ ေပါင္ႏွစ္ဖက္ တြင္ အနာစိမ္းေပါက္၍ စတုတၳတန္း ဆံုးခန္းမတိုင္ဘဲ ေက်ာင္းထြက္ခဲ့ရသည္။

၁၉၆၅ အသက္(၁၂)ႏွစ္တြင္ ရြာ၌ ဒံုးဆရာ ဦးေစာဟန္ ဒံုးအဖြဲ႔တြင္ ေနာက္တန္းက စတင္၍ ဝင္ကခဲ့သည္။ (၃)ႏွစ္ခန္႔ ဒံုးက ေသာအခါ ကြ်မ္းက်င္လာ၍ အသက္ (၁၅)ႏွစ္၊ ၁၉၈၆ခုႏွစ္တြင္ ဒံုးအေၾကာင္း စတင္ တတ္သိခါစျဖစ္၍ ကိုယ္တိုင္သီခ်င္းစပ္၍ ကေလးဒံုးတစ္ဖြဲ႔ စတင္သင္ၾကားခဲ့သည္။
၁၉၇၃ခုႏွစ္တြင္ ေကာ့ကရိတ္၊ ေပါင္ေရပူ၊ ငါးတိုင္ရြာတြင္ “ဖါးေဝၚ” ဇာတ္ စတင္ နာမည္ႀကီးလာ၍ အားက်မိေသာေၾကာင့္ အေပ်ာ္တမ္းျပဇာတ္အျဖစ္ အင္ဖက္ေကာက္ခ်ိန္ စမ္းသပ္ေလ့က်င့္ခဲ့သည္။ ထို႔ေနာက္ ေကာ့တာရြာတြင္ တစ္ခန္းရပ္ဟာသ၊ ေအာ္ပရာျပဇာတ္မ်ား၊ ပံုျပင္ဝတၳဳမ်ား ဇာတ္လမ္းဖြဲ႔ၿပီး “ဖိုးဟြဲေဘာင္ဘား” တစ္ခန္းရပ္ျပဇာတ္ကို တင္ဆက္ႏိုင္ခဲ့သည္။

၁၉၆၈မွစ၍ မိခင္ေဒၚနန္းဘီး ဦးေဆာင္တည္ေထာင္ခဲ့ေသာ “ေက်ာ္ဖါးခစ္”ဇာတ္တြင္ ကိုယ္တိုင္ ပါဝင္ကျပႏိုင္ခဲ့သည္။ (၈)ႏွစ္ ၾကာခဲ့ၿပီးေသာ္ ၁၉၇၅ ခုႏွစ္တြင္ ကရင့္စာေပႏွင့္ ယဥ္ေက်းမွႈေကာ္မတီမွ ဇာတ္ဆရာ ဇြဲကပင္ေက်ာ္ေလး၏ ဖံုဳပညာ့ရာဲသီ့ (ကရင့္အႏုသုခမအဖြဲ႔ )တြင္ တစ္ႏွစ္မွ် ပါဝင္ခဲ့သည္။ ၁၉၈၁ခုႏွစ္တြင္ ဖားအံၿမိဳ႕နယ္၊ ခနိန္းဒိုရြာသူ နန္းလံုးႀကိဳင္ႏွင့္ အိမ္ေထာင္ ျပဳခဲ့သည္။

ဆရာေက်္ာလိုက္သိန္႔သည္ တိတ္ေခြေခတ္က ေခြေပါင္း (၆၀)ေက်ာ္ သီခ်င္းအပုဒ္ေပါင္း (၃၀၀)ႏွင့္ ဗီဒီယိုေခြ (၁၀)ေခြေက်ာ္ ကိုယ္တိုင္ညြန္ျပ ေရးသားထုတ္ေ၀ခဲ့ၿပီး ယခုအခါ ဖားအံၿမိဳ႕နယ္၊ အိႏၵဳရြာ၊ အိႏၵဳ-ဇာသျပင္လမ္းမတြင္ ဇနီး ေဒၚနန္းလံုးက်င္၊ သား ထြန္႔ကေပၚ၊ လိုက္ထြက္ယွား၊ ပိုင္ေစ၊ သမီး နန္းစႏၵာေအး(ကဝ္သုဳက္ဖဝ့္အြာ)တို႔ႏွင့္အတူ ေနထိုင္ခဲ့သည္။

ေက်ာ္လိုက္သိန့္၏ ထင္ရွားေက်ာ္ၾကားေသာ ေတးစီးရီးမ်ား
၁။ ဍဳဂ္ပါင္လာဆာ္ က်ဝ္ကိုသာ. (ေဒါက္ပိုင္လာဆိုင္ ေက်ာ့္ကိုသာ)
ေဇသီဟ ေတးသံသြင္း၊ ၁၉၇၉ခုႏွစ္ ေက်ာ္ဖါခစ္ဇာတ္တြင္ေနရင္း ေရးဖြဲ႔သီဆိုခဲ့သည္။
၂။ ဝးမာယွာ.သာ (ဘားမာရွားသာ)
ဇာတ္လမ္းသရုပ္ေဖာ္ေတး ၁၉၇၉
၃။ ဝးယါင္ယွးမိင္တုန္ယွာ. (ဘားယိုင္ရွားမိန္တုန္ရွာ)
၁၉၈၀၊ ရန္ကုန္ေဇမင္းသားေတးသံသြင္း
၄။ ဝီ.ဃွင့္ဖိုင္သာ (၀ီးေဟာင့္ဖန္သာ)
သုဂ္က်ာ္ေကတု + ဖလို႔မိင္လား၊ မူးထြန္႔အြာ၊ က်ဝ္ႀသီ့ဆိုဒ္ဖါန္ တြဲဖက္သီဆို
၅။ ဏု္လင္မာ.
စလင္းလင္း+ စဍာ္ကဝ္ အဖြဲ႔ တြဲဖက္ထုတ္ေဝ၊ ၁၉၉၇ ခုႏွစ္
၆။ ဖဝ့္ခါန္.ဆိုင့္ – နယ္စပ္ပန္း (၁/၂/၃)
၁၉၉၈ခုႏွစ္ က်န္တာ မမွတ္မိေတာ့ပါ။

အႏုပညာဆိုင္ရာ ဆုခ်ီးျမွင့္ခံရျခင္း
၁။ ကရင္ေတးေရး/ေတးဆိုဆု (၂၀၁၁ ေရႊကုကၠိဳနွစ္သစ္ေန႔အထိမ္းအမွတ္)
၂။ ေတးေရး/ေတးဆိုဆု (၂၀၁၁ ကရင္ရဟန္းေတာ္အသင္းမွခ်ီးျမွင့္)
၃။ ကရင္ေတးသီခ်င္းအမ်ားဆံုး သီဆို၊ ေရးသားႏုိင္သည့္ဆု
OKRSO ဘန္ေကာက္ေရာက္ကရင္လူငယ္မ်ား ၂၀၀၅ ခ်ည္ျဖဴဖြဲ႔မဂၤလာအထိမ္းအမွတ္
၄။ ကရင့္ေတးဆို ၊ ေတးေရး အထူးဆု
KLC မေလးရွားေရာက္ ကရင္လူငယ္မ်ား ခ်ီးျမႇင့္ေသာဆု
၅။ ကရင့္အႏုသုခုမ စံျပပဂၢိဳလ္ဆု (ဆ္ုလာဖါန္ ထု္ယဲအု္ဏါင္း)
၂၀၁၅ ကရင္သကၠရာဇ္ ၂၇၅၄ ထြီေမာင္ထိုရြာ၊ ဝင္းေရာ္ေဒသ ၾကာအင္းဆိပ္ႀကီးၿမိဳ႕နယ္။

ဆရာေက်ာ္လိုက္သိန္႔ႏွင့္ ေတြ႔ဆံုစကားေျပာျခင္း
ေမး။ ။ ဆရာေက်ာ္လိုက္သိန္႔ နဲနဲဝလာသလိုပဲ။
ေျဖ။ ။ ဝတာ မဟုတ္ဘူး။ ေဖာေယာင္တာ။

ေမး။ ။က်န္းမာေရးအေျခအေနဘယ္လိုလဲ။ တေလာက ေက်ာ္လိုက္သိန္႔ ေသတယ္လို႔ေျပာသံၾကားတယ္။
ေျဖ။ ။ အဲ…က်ေနာ္ကေတာ့ ခဏခဏေသတာပဲ ။ ေသလိုက္ရွင္လိုက္ပဲ (ရယ္သံနည္းနည္းပါ)။

ေမး။ ။ က်ေနာ္ မန္းထက္ခိုင္ပါ။ ၂၀၁၂ခုႏွစ္တုန္းက ဖားအံ ၾကားေတာရေက်ာင္းမွာ ေကာက္သစ္စားပြဲစကားဝိုင္းလုပ္ေတာ့ ဆရာနဲ႔ ဆံုခဲ့ေသးတယ္ေလး။
ေျဖ။ ။ ဟုတ္ကဲ့မွတ္မိၿပီး။

ေမး။ ။ဆရာေက်ာ္လိုက္သိန္႔ အားမယ္ဆိုရင္ ကရင့္အႏုပညာနဲ႔ ဆရာရဲ႕ ပါဝင္ပတ္သက္မွႈ အေျခအေန အခ်ိန္ခဏေလး ေျဖၾကားေပးပါလား။
ေျဖ။ ။ဟုတ္ကဲ့ က်ေနာ္ ေျဖၾကားေပးႏိုင္ပါတယ္။

စာေရးသူႏွင့္ဆရာလိုက္သိန္႔ စကားေျပာခ်ိန္မွာပဲ ဆရာ့အိမ္သူက လက္ဖက္ရည္ဓာတ္ဗူး လာခ်ေပးပါတယ္။ ဆရာလိုက္သိန္႔ သည္ သူေျပာခ်င္ေနေသာ ကရင့္အႏုပညာႏွင့္ သူျဖတ္သန္းခဲ့ေသာ ဘဝအေျခအေနကို စိတ္ရွည္လက္ရွည္ျဖင့္ ေအာက္ပါအ တိုင္း ရွင္းျပပါသည္။

ကိုယ္တိုင္ေျပာျပခ်က္မ်ား
– ၁၉၇၆-၇၇ ခုႏွစ္မွာ ဖလံုပညာ့ရာဲသီ့အဖြဲ႔မွ ႏွႈတ္ထြက္ၿပီး ခေလာက္ႏို႔ အုန္းတစ္ပင္ေက်ာင္းတြင္ သစၥာေမတၱာ ဇာတ္အဖြဲ႔ကို (၂) ႏွစ္ခန္႔ တည္ေထာင္ ကျပခဲ့ပါတယ္။
– ရပ္ရြာမေအးခ်မ္းတဲ့အခ်ိန္ ပုဒ္မ ၁၇/၁ကို ေၾကာက္ရသည့္ၾကားမွ ေနာင္ျမလြဲရြာ အေျခစိုက္ KNU-ကရင့္အမ်ိဳးသားအစည္းအ႐ံုး က တိတ္တဆိတ္ေခၚယူကာ ဇာတ္အဖြဲ႔တစ္ဖြဲ႔တည္ေထာင္ခဲ့တယ္။ ဇာတ္အဖြဲ႔ နာမည္ကေတာ့ (ဖါသိုင့္ရာဲသီ့) ေဒါနသုခုမ လို႔ ေခၚပါတယ္။
– ေစာေစာက ေျပာတာက ၁၉၈၁ခုႏွစ္ က်ေနာ္ အိမ္ေထာင္က်တယ္။ ၁၉၈၂ခုႏွစ္မွာ ေကာ့တာရြာမွာပဲ ဒုတိယအႀကိမ္ သစၥာ ေမတၱာဇာတ္ဖြဲ႔ကို တည္ေထာင္တယ္။ လွိႈင္းဘြဲၿမိဳ႕မိုင္(၂၀) မွာ ဇာတ္ကရာမွအျပန္ ကားေမွာက္လို႔ ဇာတ္အဖြဲ႔သား (၃)ဦး ေသဆံုးတဲ့အတြက္ ဇာတ္ကရာမွ အနားယူခဲ့တယ္။
– ၁၉၉၂ခုႏွစ္မွာ အိႏၵဲေလသာေက်ာင္းမွာ စတည္ခ်ၿပီး စလင္းလင္းတို႔နဲ႔ အတူ (မူ.လာယွဴးခိုင္း) ေနရိပ္ေအးခ်မ္းဇာတ္အဖြဲ႔ကို တည္ေထာင္ခဲ့တယ္။ (၃)ႏွစ္ၾကာတယ္။
– ၁၉၉၅ခုႏွစ္ KNUမွ DKBA ခြဲထြက္လာေတာ့ က်ေနာ္ တစ္ႏွစ္အနားယူခဲ့တယ္။
– ၁၉၉၆ခုႏွစ္ ဖယားက်ိဳင္ရြာ ဦးသာၿမိဳင္ဇာတ္အုပ္လုပ္ၿပီး (ဆိုဒ္လ်ာ.ဖါန္) အမ်ိဳးသားေရာင္ျခည္ ဇာတ္အဖြဲ႔ကို တည္ေထာင္ခဲ့ တယ္။ (၁)ႏွစ္ပဲ။ ၁၉၉၇ခုႏွစ္မွာ သာမညရြာမွာ(ကလူးလူေသာ့) ဖားစည္သံေဝအဖြဲ႔ကို တည္ေထာင္ခဲ့တယ္။ (၁)ႏွစ္ပဲ။
– ၁၉၉၉ခုႏွစ္မွ ၂၀၀၅ခုႏွစ္အထိ မြတ္စရီးအဖြဲ႔ ကရင္မြတ္စရီးအဖြဲ႔မွ ဦးေဆာင္တည္ေထာင္ေသာ ဒံုရင္း (အဲဂမိုဳင္ယွံင္)၊ ဘာသာ ေပါင္းစံု ျပည္သူ႔ေမတၱာအဖြဲ႔ (၅)ႏွစ္ တည္ေထာင္ခဲ့။
– ၂၀၀၆ခုႏွစ္မွစ၍ ဇာတ္သဘင္ေလာကမွ အနားယူ၊ ကရင့္အႏုသုခုမ၊ ဝတၳဳ၊ ျပဇာတ္၊ ဇာတ္ညြန္း၊ သီခ်င္းေရး/ဆို၊ ဗီဒီယိုဇာတ္ ကားမ်ားအား ညြန္ၾကား၊ ျပသ၊ အႀကံေပးခဲ့တယ္။
– ဗီဒီယိုဇာတ္ကားေတြကေတာ့ “ဖိုးဟြဲဆိုႏြတ္ယား” “သိင္းေမာင္ဆုင့္” “မူးဒံုေယာင္း” “တယ္ဖုဲ” “သြီး” ဇာတ္ကားေတြမွာ ပါဝင္ညြန္ၾကားခဲ့ပါတယ္။ က်န္တာေတြလည္း ရွိေသးတယ္။ စာေပနဲ႔ မွတ္သားထားေသးတာ မလုပ္ထားလို႔ မမွတ္မိေတာ့ဘူး။
ဆရာေက်ာ္လိုက္သိန္႔ စကားေျပာရတာ ေမာသြားဟန္ျဖင့္ ေရေႏြးတစ္ခြက္ကို ေမာ့ေသာက္လိုက္သည္။
ၿပီးမွ…က်ေနာ္ေျပာခ်င္တာ မ်ားသြားၿပီပဲ။ ဆရာထက္ခိုင္ေရ အႏုပညာေလာကဟာ ႏူးည့ံသိမ္ေမြ႔သေလာက္ ႐ႈတ္လည္း ႐ႈတ္ပါ တယ္။ စာေပေလာကနဲ႔ ဒီဘက္ ဆို၊ က၊ ေရး၊ တီး ေလာက ကရင္အမ်ိဳးသားအခ်င္းခ်င္း ခ်ီးျမႇင့္ေျမႇာက္စားဖို႔၊ အခ်င္းခ်င္း သေဘာထား မေသးသိမ္ဖို႔ လိုပါတယ္”ဟုေျပာၿပီး ေခတၱရပ္နားသည္။

စာေရးသူ ။ ။ ကဲ …ဆရာလိုက္သိန္႔ေရ ေတာ္ေတာ္ေလးေတာ့ သိသြားပါၿပီး။ ယေန႔ ေခတ္မ်ိဳးဆက္သစ္ အႏုပညာေတြေရာ ကရင္အတြက္ အားလံုးေျပာခ်င္တာရွိရင္ ေျပာျပေပးပါဦး။
ေျဖ။ ။ ဟုတ္ကဲ့ ကရင္လူထုနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ အဆင့္(၃)ဆင့္ကို ေျပာျပခ်င္ပါတယ္။
(ေသာက္လက္စ လက္ဖက္ရည္ကို မ်ဳိခ်ရင္း ဆက္ေျပာသည္။
၁။ အႏုပညာက႑
၂။ အမ်ဳိးသားေရးက႑
၃။ ႏိုင္ငံေရးက႑ ဆိုၿပီး ခြဲေျပာပါ့မယ္။
အႏုပညာနဲ႔ဆိုင္တဲ့ က႑ကို ေျပာပါ့မယ္။
အႏုပညာဆိုတာ ႏူးညံ့တယ္။ သိမ္ေမြ႔တယ္။ တခ်ိဳ႕လူဟာ ႏူးညံ့သိမ္ေမြ႔တဲ့ ပညာကိုလုပ္ရင္း ႏူးႏူးညံ့ညံ့ပဲ သြားတယ္။ တခ်ဳိ႕လူ ဟာ လုပ္တဲ့အလုပ္က ႏူးညံ့ေပမဲ့ စိတ္ဓာတ္ေတြ ၾကမ္းတမ္းခက္ထန္ပါတယ္။ ျဖစ္ႏိုင္ရင္ အတတ္ႏိုင္ဆံုး ႏူးညံ့တဲ့ဘက္ ေျပာင္း လဲႏိုင္ဖို႔ စိတ္ဓာတ္ကို ေမြးျမဴႏိုင္ဖို႔ မွာၾကားခ်င္ပါတယ္။ တစ္ေယာက္နဲ႔တစ္ေယာက္ မနာလိုစိတ္ အၿပိဳင္အဆိုင္စိတ္ေတြ မထား ၾကဖို႔ ျပဳျပင္ၾကဖို႔ မွာၾကားလိုပါတယ္။

ကဲ….အမ်ိဳးသားေရးက႑ – ကရင္အမ်ဳိးသားေတြဟာ ႐ိုးသားတယ္လို႔ေျပာၾကတယ္။ ကရင္လို႔ေျပာလိုက္တာနဲ႔ အားလံုးနဲ႔ သက္ဆိုင္တယ္။ ဇြဲကပင္မွ ဇြဲကပင္၊ ဒံုရင္းမွဒံုရင္း၊ ခေလာက္ႏို႔မွ ခေလာက္ႏို႔ ေဒါနအင္းစိန္ဆိုၿပီး အစြန္းစိတ္ေတြ (အစြန္းေရာက္ စိတ္)ေတြ မျဖစ္ဖို႔ ေဖ်ာက္ဖ်က္ႏိုင္ဖို႔ လိုပါတယ္။ အင္းစိတ္ကေန တတိယႏိုင္ငံေရာက္သူေတြလည္း မနည္း။ အမ်ဳိးသားေရးဆို
KNU၊ ဗုဒၵ ၊ခရစ္ယာန္၊ လဲကယ္၊ တလာကူး၊ မြတ္စလီ ဒီလိုအစြန္းေရာက္တဲ့ အဖြဲ႔အစည္းအခ်င္းခ်င္း၊ တစ္ဦးခ်င္း စိတ္ဝမ္းကြဲတာ ေတြ စိတ္ထဲမထားဖို႔လိုတယ္။ အဲဒီအစြန္းစိတ္ကို ပယ္ႏိုင္ဖို႔ပဲမွာ ၾကားလိုပါတယ္။

ႏိုင္ငံေရးက႑ – က်ေနာ္ေဆြးေႏြးပြဲေတြ ဘာေတြတက္ေတာ့ တခ်ိဳ႕ေမးၾကတယ္။ ကရင္မွာ သမိုင္းမရွိဘူး။ ေသနတ္ပဲ ရွိတယ္ ဆိုတာ ဟုတ္သလား? က်ေနာ္ေျဖလိုက္တယ္ .. ကရင္မွာ သမိုင္းလည္းရွိတယ္ ေသနတ္လည္းရွိတယ္ သမိုင္းကိုေသနတ္နဲ႔ ေစာင့္ေရွာက္ရတယ္လို႔ ေျပာလိုက္ပါတယ္။ ႏိုင္ငံေရး၊ လူမ်ိဳးေရးကို စည္းရံုးေရးျပန္လည္ စုစည္းေရးနဲ႔ လုပ္ေဆာင္ရပါတယ္လို႔ ေျပာခ်င္ပါတယ္။ ယခု ကရင္ေတြဟာ အဓိက စည္း႐ံုးေရးလိုပါတယ္။ ႏိုင္ငံေရးမေျပာနဲ႔။ ေက်းရြာတစ္ရြာေတာင္မွ မစည္း႐ံုးႏိုင္ ဘူး။ ႏိုင္ငံေရးပဲျဖစ္ျဖစ္၊ အမ်ဳိးသားေရးပဲျဖစ္ျဖစ္ ကရင္လူမ်ိဳးေတြဟာ စည္း႐ံုးေရးကို မထိန္းသိမ္းႏိုင္တဲ့အတြက္ လိုအပ္ခ်က္ရွိပါ တယ္။ အမ်ိဳးသားေရးအတြက္ ကိုယ့္ႏိုင္ငံျပန္ၿပီး တည္ေထာင္ၾကပါလို႔ ေျပာခ်င္ပါတယ္။

“ယေန႔ အႏုပညာရွင္ေတြ မူပိုင္ခြင့္ ကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ နည္းနည္းေလး ျဖည့္စြက္ေျပာျပေပးပါလား” စာေရးသူက ေမးလိုက္ ေတာ့ ဆရာလိုက္သိန္႔က ေအာက္ပါအတိုင္းေျပာၾကားပါသည္။
က်ေနာ္တို႔မွာ KCO လို႔ေခၚတဲ့ “Karen Culture Organization” ကရင္အႏုသုခုမ အဖြဲ႔ဆိုတာ ရွိပါတယ္။ ဒီလိုအဖြဲ႔ရွိေပမဲ့ က်စ္ လစ္ခိုင္မာမွႈရွိရမယ္။ အစည္းအေဝးေတာ့ ပံုမွန္ မထိုင္ႏိုင္ဘူး။
အဲဒီမွာ နာယကဆရာေတာ္ဦးစႏၵာရ၊ က်ေနာ္ လိုက္သိန္႔၊ မူ.လ်ားေဝၚ၊ ခီေသာင့္ျဖစ္ၿပီး ဥကၠဌ သေမာ့အဲေဖါင္ အတြင္းေရးမွဴး ေစာလွေထြး၊ ေအစီ၊ ဒုအတြင္းေရးမွဴး ေစာလွေထြး/အထိန္ ဆိုၿပီး ဖြဲ႔ထားပါတယ္။

ေမး။ ။ ကရင္မူပိုင္ခြင့္ ခ်ဳိးေဖာက္တဲ့ ခိုးကူးေခြလိုဟာမ်ိဳးနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ဆရာ့သေထားကိုသိပါရေစ…
က်ေနာ္ကေတာ့ မွန္တာကိုပဲ ျမင္ၿပီးမွန္တာကိုဘဲ ေျပာမယ္။ မွားမ်ားမွားမလားမသိဘူး။ က်ေနာ္တို႔ ကရင္ျပဇာတ္၊ သီခ်င္းေတြ ေရး၊ ဇာတ္လမ္းေခြေတြဟာ ဘယ္ကိုမွ တကူးတက မူပိုင္ခြင့္ တင္ထားတာလဲမဟုတ္။ ဒီလိုပဲ အလႊတ္ရိုက္ကူး၊ အလႊတ္ထုတ္ ေဝ ျပသေနၾကပဲ မဟုတ္လား။ ဒီေတာ့ ခိုးကူးျပႆနာေပၚေတာ့ ဘယ္လိုအေရးယူႏိုင္မလဲ။ ယိုးဒယားမွာသြားေတာ့ ခိုးကူးေတြ တဲ့။ ဘယ္လိုလုပ္မလဲေျပာၾကေတာ့ ေခြေတြက တရားဝင္လာတာမွ မဟုတ္ဘဲ ေခြပို ျဖန္႔ျဖဴးမွႈေၾကာင့္ ပိုနာမည္ရႏိုင္တယ္။ ပိုၿပီး သိမ်ားတယ္လို႔ တစ္နည္းေျပာရရင္ ေက်းဇူးေတာင္တင္ရမယ့္သေဘာ ျမင္ရပါတယ္။ ဒါက က်ေနာ္တစ္ေယာက္ထဲျမင္တာပါပဲ။

နိဂံုး
ဆရာလိုက္သိန္႔ႏွင့္ ေဆြးေႏြးေျပာဆိုၿပီးမွာေတာ့ မြန္းလြဲ(၁)နာရီခြဲေခ်ၿပီး။ ဆရာကေတာ္ တည္ခင္းဧည့္ခံတဲ့ ယိုးဒယားထုတ္ “စမူ ဖလိုက္” ေဆးျမစ္ေရာစပ္ထားတဲ့ ေကာ္ဖီတစ္ခြက္ေသာက္လိုက္ၿပီး ျပန္ဖို႔ခြင့္ပန္လိုက္သည္။
ဆရာေက်ာ္လိုက္သိန္႔ထံမွ အခ်က္အလက္ဆိုင္ရာ ဓာတ္ပံုမ်ားကို ေရြးယူၿပီး အိမ္ေပၚမွ ဆင္းလိုက္သည္။ အိႏၵဳ-ဇာသျပင္ကား လမ္းသည္ လြန္ခဲ့ေသာ ဇန္နဝါရီ ၁၁ရက္က မိုးရြာသြန္းထား၍ ရႊ႔ံဗြက္မ်ား အနည္းငယ္ရွိေနသည္။ စာေရးသူသည္ ဆရာဇြဲကပင္ ေက်ာ္ေလး အတၳဳပၸတိၱေရးတုန္းက ေက်ာ္လိုက္သိန္႔ ေသတၱာျပင္ၿပီး ဇာတ္အဖြဲ႔မွ ခြဲထြက္မည့္ အခ်က္အလက္ႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး အေရးအသားမ်ား ဆရာ့အေပၚ ေစာ္ကားတဲ့ အသံုးအႏွႈန္းမ်ား ပါဝင္ေနရင္ ခြင့္လႊတ္ပါလို႔ ေတာင္းပန္ပါတယ္။

ဆရာက “လူတိုင္းအားလံုး မမွန္ႏိုင္ပါဘူး။ ခြင့္လႊတ္ပါတယ္”လို႔ ေျပာလိုက္သည့္အတြက္ စိတ္ထဲ ေပါ့ပါးသြားပါတယ္။
ပြဲၾကည့္ပရိႆတ္ေတြရဲ႕ လက္ခုပ္သံၾကားမွာ ေက်ာ္ၾကားခဲ့သူတစ္ဦးျဖစ္တဲ့ ဆရာဟာ ယခုအခါ ေရာဂါေ၀ဒနာေၾကာင့္ ေနအိမ္ မွာပဲ အနားယူခဲ့ရၿပီး ဆရာႏွင့္ ေခတ္ၿပိဳင္ ေမာင္ခြက္လံု၊ ဖလြတ္မိန္လား ယွားမိန္လားတို႔မွာ အရင္သြားပါေခ်ၿပီး။ ဆရာလိုက္သိန္႔မွာကား …..ယခုအခါ အိမ္ထဲမွာ ေသမင္းလာေခၚမည့္ေန႔ကို ေစာင့္ေနသလား……
ဆရာ ျမန္ျမန္က်န္းမာလာႏိုင္ပါေစလို႔ ဆုေတာင္းလိုက္ပါတယ္…

ဤစာစု မူေခ်ာအျဖစ္ အဆံုးသတ္ရန္( ၂၈-၁-၂၀၁၇)ေန႔ မြန္းလြဲ (၂)နာရီတြင္ ဆရာ့အိမ္သို႔ ေရာက္သြားပါသည္။ ဆရာ၏ ဘဝ ျဖစ္စဥ္ အတၳဳပၸတိၱကို KCO ကရင္အႏုသုခုမအဖြဲ႔မွ လာေရာက္မွတ္တမ္းယူသြားေၾကာင္း သိရသည္။

“နင့္အတြက္က ေဆာင္းပါးတစ္ေစာင္ဆိုေတာ့ ဒီေလာက္နဲ႔ လံုေလာက္ၿပီးထင္ပါတယ္”ဟု ေျပာရွာသည္။ ဆရာလိုက္သိန္႔ ရရွိ ေသာ အႏုပညာလက္မွတ္၊ ဆုတံဆိပ္မ်ားကို မွတ္တမ္းတင္ၿပီး လိုအပ္သည့္ အခ်က္အလက္အခ်ိဳ႕ကို ထပ္မံျဖည့္စြက္သည္။

ေရႊကုကၠိဳမွ ခ်ီးျမင့္ေသာ ဆုတံဆိပ္ ဖားအံၾကားေတာရေက်ာင္းမွာ က်န္ေနခဲ့၍ လမ္းႀကံဳ၍ လာပို႔ေပးပါဟု မွာၾကားသည္။ ဟိုး ယခင္ (၁)ပတ္၊ (၂)ပတ္ေလာက္ ေတြ႔တာနဲ႔ ယခု တစ္ပတ္ႏွစ္ပတ္ေလာက္ ေတြ႔ႀကံဳစကားေျပာရတာ ဆရာ့သံ နည္းနည္း ေပ်ာ့ လာၿပီး ဖုန္းစကားေျပာလွ်င္ ယခင္ကလို အသံမမာေတာ့ေၾကာင္း သတိျပဳမိသည္။
ဆရာ့ေနာက္ဆံုးပံုႏွင့္ ေနအိမ္ပံုကို ဓာတ္ပံုမွတ္တမ္းတင္ၿပီး ျပန္လာခဲ့သည္။
က်ိဳက္သရီးေဒါက္ပိုင္လားဆိုက္
ေက်ာ္ထက္ခိုင္(ဖားစည္ေျမ)
ကတိျပဳဝန္ခံခ်က္
အမည္- ေစာစိန္သန္း
ကေလာင္- မန္းထက္ခိုင္၊ ေက်ာ္ထက္ခိုင္၊ ဖားစည္ေျမ
ေနရပ္လိပ္စာ- ၿမိဳင္ကေလး၊ ေရေက်ာ္ရြာ ဖားအံၿမိဳ႕နယ္
ဖုန္း – ၀၉-၇၉၁၆၀၉၆၇၂

မွတ္ခ်က္ – ဤစာမူကို ေရးသားသူအေနျဖင့္ ေစာေက်ာ္လိုက္သိန္႔ မကြယ္လြန္မီက သြားေရာက္ေတြ႕ဆံုကာ ေရးသားထားျခင္း ျဖစ္သည္။